Indyjska Partia Ludowa

Bharatiya Janata Party (dewanagari भारतीय जनता पार्टी , pol. Indyjska Partia Ludowa, BJP) – jedna z dwóch największych partii politycznych w Indiach. Zajmuje pozycje prawicowe[2]. Przedstawia siebie jako wspierającą wartości socjoreligijne dominującej w kraju większości hinduskiej, politykę konserwatywną (również w sprawach socjalnych) i stawia na zapewnienie bezpieczeństwa narodowego. Jej elektoratem jest głównie miejska i podmiejska klasa średnia, biznesmeni, handlowcy, ale także religijni konserwatyści. BJP ma oblicze raczej prawicowo-nacjonalistyczne, w jej skład wchodzą np. ugrupowania nacjonalistyczne nazywane Sangh Parivar („Rodzina Sangh”).

Bharatiya Janata
ilustracja
Państwo  Indie
Skrót BJP
Lider Narendra Modi
Przewodniczący Jagat Prakash Nadda
Data założenia 6 kwietnia 1980
Adres siedziby 11, Ashoka Road
New Delhi – 110001
Indie
Ideologia polityczna narodowy konserwatyzm, hindutwa
Poglądy gospodarcze nacjonalizm gospodarczy
Liczba członków 180 milionów[1]
Członkostwo
międzynarodowe
Międzynarodowa Unia Demokratyczna
Barwy      saffron
Obecni posłowie
303 / 545
Obecni senatorowie
83 / 245
Strona internetowa
Indie
Godło Indii
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Indii

Wikiprojekt Polityka

BJP to główny rywal INC, często wchodzi w koalicje z partiami stanowymi w celu przeciwdziałania centralizacyjnym tendencjom Kongresu. Ideologia BJP nazywana jest hindutwa, czyli kulturowy indyjski nacjonalizm.

HistoriaEdytuj

PoczątkiEdytuj

BJP została założona w 1980 roku, ale jej korzenie sięgają utworzonego w 1925 roku Narodowego Stowarzyszenia Ochotników (RSS)[3]. W 1952 roku Syama Presad Mookerjee, lider nacjonalistycznych bengalskich Hindusów, założył w porozumieniu z RSS ugrupowanie o nazwie Bharatiya Jana Sangh (Indyjska Unia Ludowa). Partia przez 24 lata była jedną z wielu pozostających w cieniu INC, zajmując w najlepszym wypadku 2. lub 3. miejsce.

Podczas stanu wyjątkowego w 1975 roku, partia przyłączyła się do innych ugrupowań w proteście przeciwko I. Gandhi, a jeden z jej liderów, Atal Bihari Vajpayee, trafił do więzienia. W wyborach 1977 roku, BJS zainwestowała swój cały polityczny i organizacyjny potencjał w celu utworzenia jednej, zunifikowanej partii opozycyjnej. W końcu powstało ugrupowanie złożone zarówno z socjalistów, jak i regionalistów, a także byłych członków INCJanata Party (Partia Ludowa).

Pierwszy rządEdytuj

Janata Party zwyciężyła w wyborach 1977 roku, a jej lider Morarji Desai, został premierem. Vajpayee objął stanowisko ministra spraw zagranicznych. Janata Party rządziła 2 lata. Po powrocie do władzy I. Gandhi, Janata rozpadła się, BJS rozpoczęła więc ponowną działalność jako samodzielne ugrupowanie.

Indyjska Partia Ludowa (BJP) powstała w grudniu 1980 r., stając się kontynuatorką działalności Janaty. Jej dwoma głównym przywódcami byli Vajpayee i Lal Krishna Advani. W 1984 roku, zaraz po zabójstwie Indiry Gandhi, BJP uzyskała tylko 2 miejsca na 543 ogółu. W 1989 już 88 i wspierała koalicję rządową, ale do rządu nie weszła. W 1991 roku BJP stała się najsilniejszą partią opozycyjną, a w 1996 najsilniejszym ugrupowaniem w ogóle, podczas gdy Indyjski Kongres Narodowy miał najsłabszą pozycję w swojej historii. Vajpayee został nominowany na premiera, ale nie był w stanie sformować rządu i po 13 dniach musiał zrezygnować z tej misji.

Drugi rządEdytuj

W wyborach 1998 roku, BJP znów zwyciężyło, tym razem stojąc na czele Sojuszu Narodowo-Demokratycznego. Vajpayee ponownie został premierem, ale koalicja wytrzymała tylko rok – zarządzono nowe wybory parlamentarne.

Trzeci rządEdytuj

W 1999 roku, BJP poprowadziła Narodowy Sojusz Demokratyczny do ponownego zwycięstwa, zdobywając 183 miejsca na 303 ogółem dla Sojuszu. Tym razem rząd przetrwał pełne 5 lat. Główne działania trzeciego rządu Vajpayee:

  • 5 prób nuklearnych w 1998 roku, Indie uzyskują broń atomową,
  • odzyskanie terenów od Pakistanu w czasie konfliktu Kargil,
  • ustawa o ochronie przed terroryzmem z 2002 roku, zwiększająca uprawnienia policji i sił specjalnych,
  • prywatyzacja przedsiębiorstw państwowych, liberalizacja handlu, obniżanie podatków dla klasy średniej i przedsiębiorców, budowa dróg,
  • 2004 rok – podpisanie Porozumienia o Wolnym Handlu w Południowej Azji (SAFTA).

Popularność BJP spadła nieco na skutek zamieszek w 2002 roku w stanie Gudźarat, w których zginęło 2 tys. osób. Miały one charakter antymuzułmański. Pomimo tego przewidywano zwycięstwo BJP w wyborach, bazując na popularności Vajpayee, dobrej sytuacji gospodarczej i rozpoczęciu procesu pokojowego z Pakistanem. W efekcie zlekceważono nieco kampanię wyborczą i Sojusz Narodowo-Demokratyczny przegrał w wyborach ze Zjednoczonym Sojuszem Progresywnym. Lal Krishna Advani został nowym liderem partii, a Vajpayee stał się tylko prezesem honorowym.

W 2005 roku jednak Advani odwiedził Pakistan, chcąc ukazać, że potrafi być politykiem pokojowo nastawionym. Wywołało to burzę protestów nacjonalistycznie nastawionej części partii, w efekcie czego został wezwany do rezygnacji.

Czwarty rządEdytuj

Partia ponownie poprowadziła koalicję NDA do zwycięstwa w wyborach parlamentarnych w 2014, sama BJP zdobyła 282 mandaty (koalicja 334) w 543 osobowym Lok Sabha[4]. Powtórzyła sukces w 2019.

ProgramEdytuj

Główne postulaty BJP:

  • zniesienie art. 370 konstytucji, nadającej muzułmańskiej większości zamieszkującej stan Dżammu i Kaszmir szereg przywilejów,
  • utworzenie jednego, zunifikowanego kodeksu prawa cywilnego, zarówno dla Hindusów, jak i muzułmanów i chrześcijan, w celu zlikwidowania rzekomego uprzywilejowania dwóch ostatnich grup,
  • wprowadzenie zakazu zabijania krów – dla uhonorowania hinduskiej tradycji,
  • wprowadzenie zakazu religijnej konwersji, w celu uchronienia Hindusów przed chrześcijańskim i muzułmańskim prozelityzmem,
  • odzyskanie całości stanu Dżammu i Kaszmir (część pod panowaniem pakistańskim).

PrzewodniczącyEdytuj

PoparcieEdytuj

Wyniki w wyborach do Izby LudowejEdytuj

Rok % głosów Mandaty
1984 7,74
2 / 514
1989 11,36
85 / 545
1991 20,11
120 / 545
1996 20,29
161 / 545
1998 25,58
182 / 545
1999 23,75
182 / 545
2004 22,16
138 / 543
2009 18,8
116 / 543
2014 31
282 / 545
2019 37,46
303 / 545

Linki zewnętrzneEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. BJP inducts 7 crore new members, creates membership drive record.
  2. Stein, Burton; Arnold, David (2010), A History of India (Second ed.), Wiley-Blackwell, s. 410
  3. J. Tomasiewicz, Korzenie nacjonalizmu Bharatiya Janata Party http://www.polska-azja.pl/j-tomasiewicz-od-harcerstwa-do-mocarstwa-korzenie-nacjonalizmu-bharatiya-janata-party/
  4. general-elections-2014, ibnlive.in.com, 17 maja 2014 [dostęp 2014-05-18] [zarchiwizowane z adresu 2015-01-29] (ang.).