Otwórz menu główne

Instytut na rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris

Instytut na rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris – polska organizacja pozarządowa z siedzibą w Warszawie działająca w formie fundacji, utworzona w 2013 przez Fundację Instytut Edukacji Społecznej i Religijnej im. ks. Piotra Skargi. Stawia ona sobie za cel „badania nad kulturą prawną i duchowym dziedzictwem, w którym jest zakorzeniona kultura polska oraz propagowanie ich w życiu publicznym i systemie prawnym”[1]. Instytut zalicza się do grup interesu artykułujących postulaty Kościoła katolickiego[2].

Instytut na rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris
Państwo  Polska
Siedziba Warszawa
Data założenia 2013
brak współrzędnych
Logo Instytutu na Rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris

Cele i ich realizacjaEdytuj

Instytut prowadzi działalność akademicką i ekspercką, angażuje się w postępowania związane ze stosowaniem prawa. Zajmuje się także „formacją młodych prawników”. Podejmuje się przekazywania społeczeństwu informacji o przeobrażeniach we współczesnej kulturze prawnej[3]. Wspiera inicjatywy właściwe dla ruchu pro-life[4][5]. Do pozostałych obszarów zainteresowania Instytutu należą: wolność religijna, małżeństwo i rodzina, wolność sumienia, prawa kobiet, wolności obywatelskie, wolność gospodarcza i swobody umów.

Program Interwencji Procesowej Instytutu Ordo Iuris powstał w celu wywierania aktywnego i profesjonalnego wpływu na orzecznictwo sądowe i administracyjne w sprawach dotyczących obrony rodziny oraz wolności sumienie i wolności słowa osób zagrożonych społecznym wykluczeniem ze względu na wyznawany przez siebie system wartości, który znajduje oparcie w Konstytucji RP. W jego obszarze współpracują z Instytutem adwokaci, radcowie prawni, oraz aplikanci adwokaccy z całej polski, reprezentując beneficjentów Programu w sprawach sądowych cywilnych, karnych, rodzinnych, wykroczeniowych, pracowniczych oraz administracyjnych. Istotnym obszarem działalności prawników w ramach Programu jest ochrona autonomii życia rodzinnego przed nieuzasadnioną ingerencją Państwa, udzielanie wsparcia lekarzom, pielęgniarkom i położnym, którzy ze względu na osąd własnego sumienia dokonywany w świetle aktualnej wiedzy medycznej doświadczają trudności w wykonywaniu zawodu[6]

Program Analiz Legislacyjnych Instytutu Ordo Iuris polega na prowadzeniu monitoringu procesu legislacyjnego na wszystkich etapach, szczególnie zaś projektów dotyczących prawnej ochrony życia ludzkiego na każdym etapie rozwoju, małżeństwa i rodziny, wolności sumienia oraz kompetencji rodziców do wychowywania dzieci. Prawnicy Programu badają jakość projektowych regulacji oraz ich konstytucyjność i funkcjonalność systemową, ocenę ich ekonomicznych i społecznych skutków, opracowują także propozycje aktów prawnych[7].

Centrum Prawa Międzynarodowego Instytutu Ordo Iuris angażuje się na forum Rady Europy, OBWE, ONZ, UE (prowadzi działania przy Parlamencie Europejskim).

Centrum Bioetyki Ordo Iuris założone w 2017 roku, zajmuje się zagadnieniami dotyczącymi biotechnologii, genetyki, nauk biomedycznych.

Najbardziej znaną inicjatywą Instytutu było opracowanie i promowanie projektu ustawy chroniącej życie od poczęcia do naturalnej śmierci „Stop aborcji”, przewidującej całkowity zakaz aborcji w Polsce. Miała ona wprowadzić bezwzględny zakaz przerywania ciąży i odpowiedzialność karną dla każdego, kto powoduje śmierć dziecka poczętego, włącznie z matką. 6 października 2016 roku Sejm większością głosów odrzucił projekt przewidujący całkowity zakaz aborcji w Polsce. Za odrzuceniem głosowało 352 posłów, przeciw 5 a 18 wstrzymało się od głosu. W trakcie dyskusji przed głosowaniem Joanna Banasiuk z Ordo Iuris zgłosiła autopoprawkę, której celem było wykreślenie tzw. karalności matek. Autopoprawka ze względów formalnych nie została przyjęta. Wcześniejsze prace sejmu nad treścią projektu, zaostrzającego prawo były powodem ogólnopolskich demonstracji przeciwników projektu[8][9][10][4][11]. Kolejną inicjatywą był pakiet pomocowy „Za życiem”[12]. W Sejmie RP VII kadencji współpracował z klubem partii Prawo i Sprawiedliwość w kontekście prac nad projektami ustaw Platformy Obywatelskiej dotyczącymi zapłodnienia in vitro, uzgodnienia płci i mowy nienawiści[4][13].

W 2016 roku Elżbieta Bojanowska, podsekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej powołała do życia zespół dziewięciu ekspertów, mający za zadanie opracowanie koncepcji zmian i nowelizacji ustaw w obszarze przeciwdziałania przemocy w rodzinie. Szefem gremium oraz jego członkiem został Jerzy Kwaśniewski, ówczesny prezes Instytutu na rzecz Kultury Prawnej. 31 grudnia 2018 roku projekt zmian jaki zaproponowali eksperci został opublikowany na stronach Rządowego Centrum Legislacji. Projekt wywołał wiele kontrowersji, których efektem była dymisja Elżbiety Bojanowskiej. Wśród kontrowersyjnych zapisów znalazł się między innymi ten, który zakładał, iż sprawcą przemocy w rodzinie nie jest osoba, która dopuściła się jej jednorazowo[14][15].

Przedstawiciel Fundacji w osobie Tymoteusza Zycha został w styczniu 2018 członkiem Rady Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego[16].

Kierownictwo i działaczeEdytuj

Pierwszym prezesem Instytutu był Aleksander Stępkowski. Funkcję tę pełnił także w latach 2016–2017. W listopadzie 2017 prezesem został adwokat Jerzy Kwaśniewski[4]. Do grona działaczy i współpracowników Instytutu należą m.in. Bogdan Chazan[17], Filip Ciepły[18], Kaja Godek, Tomasz Terlikowski[17], Krzysztof Wiak[19].

Konferencje naukoweEdytuj

Od początku swojej działalności Instytut Ordo Iuris prowadzi działalność edukacyjną i naukową, organizując konferencje naukowe:

  • 5 września 2015 – „Prawa sumienia pracowników służby zdrowia – teoretyczne uwarunkowania, prawne wyzwania oraz szanse”[20]
  • 24 lutego 2016 – „Biegły w polskim systemie prawnym: pomocnik sądów czy rzeczywisty autor wyroków? Weryfikacja metodologii opiniowania przez organy postępowań karnych i cywilnych”[21]
  • 29–30 września 2016 – „Tożsamość małżeństwa i jej jurydyczna ekspresja”[22]
  • 14 października 2016 – „Prawa poczętego pacjenta. Aspekty medyczne i prawne”[22]
  • 20 czerwca 2017 – „Rodzina przed obliczem Temidy”[23]
  • 22 września 2017 – „Prawne i społeczne uwarunkowania polityki rodzinnej”[24]
  • 18 listopada 2017 – „Przebieg ciąży a zdrowie matki. Uwarunkowania medyczne i prawne”[25]
  • 16 lutego 2018 – „Pomocniczość czy etatyzm? Państwo wobec rodziny i jej autonomii”[26]
  • 9 czerwca 2018 – „Forum Praw i Wolności”[27]
  • 10 grudnia 2018 – „Prawne implikacje godności człowieka: w 70. rocznicę uchwalenia Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka”[28]
  • 26 września 2019 - "Rodzina a prawa dziecka i ich ochrona. W 30-lecie przyjęcia Konwencji o Prawach Dziecka"[29]

Publikacje naukoweEdytuj

Ordo Iuris prowadzi także działalność wydawniczą, od początku działalności Instytutu ukazały się:

Lista publikacji
Lp. Tytuł Wydawnictwo Redakcja naukowa Recenzenci ISBN
1. Protection of Human Life in Its Early Stage. Intellecutal Foundations and Legal Means[30] Peter Lang Edition Aleksander Stępkowski Prof. dr hab. Hubert Izdebski

Prof. dr hab. Andrzej Zoll

ISBN 978-3-631-64227-6
2. Odpowiedzialność karna artysty za obrazę uczuć religijnych[31] Ordo Iuris Filip Ciepły Prof. dr hab. Edward Skrętowicz ISBN 978-83-940214-0-5
3. Czy Polska powinna ratyfikować Konwencję Rady Europy o zapobieganiu i przeciwdziałaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej? I Raport Instytutu Ordo Iuris[32] Ordo Iuris Joanna Banasiuk
4. Jakiej polityki rodzinnej potrzebuje Polska? II Raport Instytutu Ordo Iuris[33] Ordo Iuris Tymoteusz Zych

Olaf Szczypiński

Karolina Dobrowolska

Prof. UŁ dr hab. Piotr Szukalski ISBN 978-83-940214-1-2
5. Pozycja biegłego w polskim systemie prawnym[34] Ordo Iuris Bartosz Lewandowski Prof. dr hab. Ewa Gruza

Prof. dr hab. Piotr Kruszyński

ISBN 978-83-940214-4-3
6. State of Democracy, Human Rights and the Rule of Law in Poland[35] Ordo Iuris Joanna Banasiuk

Tymoteusz Zych

Stephen Baskerville, Ph.D.

David Forte Ph.D.

ISBN 978-83-940214-3-6
7. Persecution of Chrisitans. Time to React to Genocide[36] Ordo Iuris Joanna Banasiuk

Aleksander Stępkowski

Prof. dr hab. Piotr Mazurkiewicz

Prof. UW dr hab. Katarzyna Myszona-Kostrzewa

ISBN 978-83-940214-5-0
8. Obywatele dla demokracji. Ocena prawidłowości alokacji środków Mechanizmu Finansowego EOG (tzw. „funduszy norweskich”) przez Fundację im. Stefana Batorego oraz opis postulowanych zmian obecnego modelu[37] Ordo Iuris Paweł Jabłoński

Marcin Olszówka Tymoteusz Zych

Szymon Dziubicki

ISBN 978-83-940214-6-7
9. Perinatalna opieka hospicyjna: wizja, działania oraz wyzwania[38] Ordo Iuris Błażej Kmieciak

Zofia Szafrańska-Czajka

Prof. dr hab. n. med. Ewa Dmoch-Gajzlerska

Prof. dr hab. n. med. Bogdan Chazan

ISBN 978-83-940214-2-9
10. Prawa Poczętego Pacjenta: Perspektywa Interdyscyplinarna, Teoria i Praktyka[39] Ordo Iuris Błażej Kmieciak Prof. dr hab. n. med. Marian Gabryś

Prof. dr hab. Teresa Mróz

ISBN 978-83-940214-7-4
11. Opieka nad dziećmi do 3. roku życia w Polsce i na świecie[40] Ordo Iuris Tymoteusz Zych,

Anna Świerzewska,

Magdalena Olek

Janusz Roszkiewicz

Prof. UE dr hab. Marek Kośny

Dr Małgorzata Pawlus

ISBN 978-83-940214-8-1

Broszury

Lp. Tytuł Wydawca Redakcja naukowa
1. Kiedy zaczyna się życie ludzkie? Perspektywa naukowa The Westchester Institute for Ethics & The Human Person

Ordo Iuris

Maureen L. Condic
2. Dlaczego nie należy ratyfikować konwencji Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej[41] Ordo Iuris Joanna Banasiuk
3. Jakiej polityki rodzinnej potrzebuje Polska?[42] Ordo Iuris Tymoteusz Zych

Karolina Dobrowolska

Olaf Szczypiński

4. Równa ochrona prawna dla każdego dziecka zarówno przed, jaki i po urodzeniu[43] Ordo Iuris Katarzyna Jusińska

Jerzy Kwaśniewski

Karolina Pawłowska

Olaf Szczypiński

Karina Walinowicz

Tymoteusz Zych

5. State of Democracy, Human Rights and the Rule of Law in Poland. Recent Developments. Executive Summary Ordo Iuris Joanna Banasiuk

Tymoteusz Zych

6. Persecution of Christians. Time to React to Genocide. Streszczenie raportu Ordo Iuris Aleksander Stępkowski

Joanna Banasiuk

7. Klauzula sumienia dla farmaceutów[44] Ordo Iuris
8. To może zniszczyć Twoją firmę! Nowe zagrożenia dla przedsiębiorców[45] Ordo Iuris Bartosz Zalewski

Ratio RectaEdytuj

Od 2017 roku Instytut Ordo Iuris wydaje biuletyn "Ratio Recta", skierowany do sympatyków i darczyńców.

Lp. Numer Tytuł
1. 1/2017 Podpis w obronie małżeństwa i rodziny
2. 2/2017 Bezkarna rzeź. Czas położyć jej kres
3. 3/2017 Ochronić rodzinę przed ideologią gender

Kultura PrawnaEdytuj

Od 2018 roku Instytut Ordo Iuris wydaje czasopismo "Kultura Prawna". Jego idea opiera się na założeniu, iż prawo nie może być postrzegane wyłącznie, jako zbiór przepisów. Półrocznik ukazuje prawo jako zjawisko kulturowe i czynnik kulturotwórczy. Celem jego autorów i współtworzących pismo naukowców jest stworzenie możliwości wymiany myśli między osobami, które przywiązują szczególną wagę do zagadnienia wartości w prawie.

Lp. Numer Tytuł
1. 1/2018 Godność i wartość rodziny
2. 1/2019 Godność jako źródło praw i wolności

Obecność w mediach społecznościowychEdytuj

Instytut prowadzi działalność również w serwisie Facebook[46], Twitter[47] oraz YouTube[48].

PrzypisyEdytuj

  1. Statut Fundacji Instytut na rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris. ordoiuris.pl. [dostęp 2017-11-30].
  2. K. Kowalczyk, Typologia grup interesu artykułujących postulaty Kościoła katolickiego w Polsce, „Przegląd Politologiczny”, 2, 2017, s. 186.
  3. Kim jesteśmy?. ordoiuris.pl. [dostęp 2017-11-30].
  4. a b c d Są nazywani intelektualnym i prawnym zapleczem PiS-u. Ich prezesem został właśnie współtwórca projektu „Stop Aborcji”. newsweek.pl, 30 listopada 2017. [dostęp 2017-11-30].
  5. Za projektem zakazu aborcji stoi grupa konserwatywnych prawników. Kim są ludzie z Ordo Iuris?. gazeta.pl. [dostęp 2017-11-30].
  6. Interwencje prawne (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-22].
  7. Analizy (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-22].
  8. PiS przestraszyło się wściekłości kobiet z powodu zakazu aborcji. Pracuje nad mniej radykalnym projektem (pol.). newsweek.pl. [dostęp 2019-02-21].
  9. Sejm odrzucił projekt wprowadzający całkowity zakaz aborcji. Kaczyński zdyscyplinował swoich posłów. PiS od projektu Ordo Iuris zaczął się odcinać już we wtorek. (pol.). polityka.pl. [dostęp 2019-02-21].
  10. "Ideologia bierze górę nad prawem". Ordo Iuris - kim są? (pol.). tvn24.pl. [dostęp 2019-02-21].
  11. Projekt „Stop Aborcji” – pytania i odpowiedzi (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-22].
  12. Za życiem (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-22].
  13. Wszyscy ludzie Ordo Iuris. Prawnicy bronią Chazana i konserwatywnej moralności. gazetaprawna.pl, 15 października 2016. [dostęp 2017-11-30].
  14. Dymisja za kontrowersyjny projekt. Elżbieta Bojanowska odwołana. W: rmf.fm [on-line]. 9 stycznia 2019. [dostęp 2019-01-20].
  15. Eksperci od ustawy antyprzemocowej: Ordo Iuris i urzędnik z Zakopanego. W: rp.fm [on-line]. 20 lutego 2019. [dostęp 2019-04-20].
  16. Znamy pozarządowych członków Rady Narodowego Instytutu Wolności. ngo.pl, 30 stycznia 2018. [dostęp 2018-03-05].
  17. a b Michał Gostkiewicz: Za projektem zakazu aborcji stoi grupa konserwatywnych prawników. Kim są ludzie z Ordo Iuris?. gazeta.pl. [dostęp 2018-08-16].
  18. Ordo Iuris lubi cień. Nieprzejrzysta działalność znanej fundacji antyaborcyjnej i antygenderowej. wyborcza.pl, 9 września 2016. [dostęp 2018-08-16].
  19. Mariusz Jałoszewski: Nowy Sąd Najwyższy z przechyłem na prawo. Są założyciel Ordo Iuris i Kawaler Rycerskiego Zakonu Grobu Bożego. oko.press, 27 sierpnia 2018. [dostęp 2018-08-28].
  20. Międzynarodowa konferencja naukowa „Prawa sumienia pracowników służby zdrowia – teoretyczne uwarunkowania, prawne wyzwania oraz szanse” (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-20].
  21. Konferencja: Biegły w polskim systemie prawny (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-20].
  22. a b Tożsamość małżeństwa i jej jurydyczna ekspresja. Międzynarodowa konferencja naukowa (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-20].
  23. Zapraszamy na konferencję „Rodzina przed obliczem Temidy” (ang.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-20].
  24. „Prawne i społeczne uwarunkowania polityki rodzinnej”. Międzynarodowa konferencja naukowa (ang.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-20].
  25. Przebieg ciąży a zdrowie matki – uwarunkowania medyczne i prawne. Konferencja naukowa (ang.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-20].
  26. Autonomia Rodziny(pol.). ordoiuris.pl [dostęp 2018-10-23].
  27. Forum Praw i Wolnośc (pl.). ordoiuris.pl [dostęp 2018-10-23].
  28. Godność źródłem praw człowieka – konferencja Ordo Iuris, ordoiuris.pl [dostęp 2018-12-14] (pol.).
  29. Prawa Dziecka 26 września, prawadziecka.ordoiuris.pl [dostęp 2019-10-10].
  30. Protection of Human Life in Its Early Stage (ang.). peterlang.com. [dostęp 2017-12-20].
  31. Zamów książkę. ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  32. Raport Ordo Iuris na temat Konwencji Rady Europy o zapobieganiu i przeciwdziałaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-20].
  33. Raport demograficzny (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  34. Rola biegłego. ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  35. Democracy, Human Rights and the Rule of Law in Poland (ang.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  36. Persecution of Christians (ang.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  37. Raport Ordo Iuris: Fundusze norweskie tylko dla wybranych (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  38. Raport Ordo Iuris: Prenatalna opieka hospicyjna – wizja, działania oraz wyzwani (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  39. Prawa poczętego pacjenta: Zagadnienia interdyscyplinarne, teoria i praktyka (pol.) ordoiuiris.pl [dostęp 2018-11-08].
  40. Opieka nad dziećmi do 3. roku życia w Polsce i na świecie (pol.) ordoiuris.pl [dostęp 2018-11-08].
  41. Dlaczego nie należy ratyfikować Konwencji? (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  42. Raport demograficzny (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  43. Główne założenia projektu inicjatywy obywatelskiej „Stop aborcji” (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  44. Klauzula sumienia dla farmaceutów (pol.). ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  45. To może zniszczyć Twoją firmę!. ordoiuris.pl. [dostęp 2017-12-21].
  46. Instytut na rzecz Kultury Prawnej Ordo Iuris (pol.). www.facebook.com. [dostęp 2017-12-21].
  47. Instytut Ordo Iuris (pol.). twitter.com. [dostęp 2017-12-21].
  48. OrdoIuris, YouTube [dostęp 2019-10-10] (pol.).