Iwan Fiediuninski

Iwan Iwanowicz Fiediuninski (ros. Ива́н Ива́нович Федю́нинский; ur. 30 lipca 1900 we wsi Gilowa w guberni tobolskiej (obecnie w obwodzie swierdłowskim), zm. 17 października 1977 w Moskwie) – radziecki dowódca wojskowy, generał armii, Bohater Związku Radzieckiego (1939).

Iwan Iwanowicz Fiediuninski
Ива́н Ива́нович Федю́нинский
ilustracja
generał armii generał armii
Data i miejsce urodzenia 30 lipca 1900
Gilowa, Imperium Rosyjskie
Data i miejsce śmierci 17 października 1977
Moskwa
Przebieg służby
Lata służby 1919-1965
Siły zbrojne Red star.svg Armia Czerwona
Stanowiska dowódca Zakaukaskiego Okręgu Wojskowego, dowódca Turkiestańskiego Okręgu Wojskowego
Główne wojny i bitwy wojna domowa w Rosji, bitwa nad Chałchin-Goł, wielka wojna ojczyźniana
Odznaczenia
Złota Gwiazda Bohatera Związku Radzieckiego Bohater Mongolskiej Republiki Ludowej
Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Suworowa I klasy (ZSRR) Order Suworowa I klasy (ZSRR) Order Kutuzowa I klasy (ZSRR) Order Kutuzowa I klasy (ZSRR) Order Wojny Ojczyźnianej I klasy Order Czerwonej Gwiazdy Order „Za służbę Ojczyźnie w Siłach Zbrojnych ZSRR” III klasy (ZSRR) Medal „Za wybitność w ochronie granic państwowych ZSRR” Medal jubileuszowy „W upamiętnieniu 100-lecia urodzin Władimira Iljicza Lenina” Medal „Za obronę Leningradu” Medal „Za Obronę Kijowa” Medal „Za Zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945” Medal jubileuszowy „Dwadzieścia lat Zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945” Medal „Za zdobycie Królewca” Medal jubileuszowy „30 lat zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945” 50 years saf rib.png Medal „Za zdobycie Berlina” Medal „Za rozwój dziewiczych ziem” Order Suche Batora (Mongolia) Order Suche Batora (Mongolia) Order Krzyża Grunwaldu II klasy Krzyż Złoty Orderu Virtuti Militari Złoty Order Zasługi dla Ojczyzny (NRD)

ŻyciorysEdytuj

Skończył szkołę wiejską, w listopadzie 1919 ochotniczo wstąpił do Armii Czerwonej, brał udział w wojnie domowej na Froncie Zachodnim, dwukrotnie ranny. W 1924 ukończył 24 szkołę piechoty we Władywostoku i został dowódcą plutonu w 107 włodzimierskim pułku piechoty, 1929 jako dowódca kompanii 106 pułku piechoty 36 Dywizji Piechoty uczestniczył w konflikcie o Kolej Wschodniochińską, od października 1930 do 1931 był kursantem kursów doskonalenia kadry dowódczej Armii Czerwonej "Wystrieł" im. Kominternu. W latach 1931-1936 dowodził batalionem, 1936 był pomocnikiem dowódcy pułku w Zabajkalskim Okręgu Wojskowym, 1938-1939 wraz z pułkiem przebywał na terytorium Mongolii, gdzie 1939 brał udział w bitwie nad Chałchin-Goł z wojskiem japońskim. W 1939 został szefem wydziału przygotowania bojowego 1 Grupy Armijnej Zabajkalskiego Okręgu Wojskowego, 1941 ukończył kurs przy Akademii Sztabu Generalnego im. Woroszyłowa, od kwietnia 1941 dowodził 15 Korpusem Piechoty Kijowskiego Specjalnego Okręgu Wojskowego rozlokowanego w rejonie Kowel-Luboml-Włodzimierz Wołyński. Po ataku Niemiec na ZSRR został włączony wraz z korpusem w skład 5 Armii Frontu Południowo-Zachodniego, brał udział w walkach, w lipcu 1941 został ranny, w sierpniu-wrześniu 1941 dowodził 32 Armią Frontu Rezerwowego. We wrześniu 1941 został dowódcą 42 Armii Frontu Leningradzkiego, a w październiku 1941 zastępcą dowódcy Frontu Leningradzkiego i jednocześnie dowódcą 54 Armii Frontu Leningradzkiego na kierunku wołchowskim, od kwietnia do października 1942 dowodził wojskami 5 Armii Frontu Zachodniego, uczestniczył w operacji rżewsko-syczewskiej.

Od października 1942 do maja 1943 był zastępcą dowódcy wojsk Frontu Wołchowskiego, brał udział w operacji Iskra, od maja do lipca 1943 był zastępcą dowódcy wojsk Frontu Briańskiego, potem dowodził 11 Armią na Froncie Zachodnim/Briańskim, 2 Nadbałtyckim i Frontach Białoruskich, uczestniczył w operacji orłowskiej, briańskiej, homelsko-rzeczyckiej, na czele 11 Armii zajął Briańsk, Bieżycę, Unieczę i Homel (wspólnie z 48 Armią). W grudniu 1943 objął dowództwo nad 2 Armią Uderzeniową, którą dowodził do końca wojny; brał udział m.in. w operacji wschodniopruskiej, wschodniopomorskiej i berlińskiej. 24 czerwca 1945 brał udział w Paradzie Zwycięstwa na Placu Czerwonym. W latach 1946-1947 dowodził Archangielskim Okręgiem Wojskowym, a 1948-1951 7 Armią Gwardii Zakaukaskiego Okręgu Wojskowego w Erywaniu, 1948 ukończył Wyższe Kursy Akademickie przy Wyższej Akademii Wojskowej im. Woroszyłowa. W listopadzie 1951 został zastępcą, a w listopadzie 1953 I zastępcą Głównodowodzącego Grupą Wojsk Radzieckich w Niemczech, od kwietnia 1954 do grudnia 1957 dowodził wojskami Zakaukaskiego Okręgu Wojskowego, a od grudnia 1957 do grudnia 1965 Turkiestańskiego Okręgu Wojskowego, potem został wojskowym inspektorem-doradcą Grupy Generalnych Inspektorów Ministerstwa Obrony ZSRR. W latach 1958-1966 był deputowanym do Rady Najwyższej ZSRR 5 i 6 kadencji. Miał honorowe obywatelstwo Briańska, Wołchowa, Łomonosowa, Kingiseppa, Homla, Czojbalsana i Fromborka. Został pochowany na Cmentarzu Nowodziewiczym. Jego imieniem nazwano ulice w Homlu, Tiumeni, Briańsku i Łomonosowie.

AwanseEdytuj

OdznaczeniaEdytuj

BibliografiaEdytuj