Iwan Pyrjew

radziecki reżyser i scenarzysta
(Przekierowano z Iwan Pyriew)

Iwan Aleksandrowicz Pyrjew (ros. Иван Александрович Пырьев; ur. 4 listopada?/ 17 listopada 1901 w Kamieniu nad rz. Ob, zm. 7 lutego 1968 w Moskwie) – radziecki reżyser filmowy. Wraz z Gieorgijem Aleksandrowem czołowy przedstawiciel komedii muzycznej w radzieckim filmie[1]. Ludowy Artysta ZSRR (1948)[2].

Iwan Pyrjew
Ilustracja
Iwan Pyrjew podczas kręcenia Opowieści Ziemi Syberyjskiej w Czechosłowacji
Data urodzenia

17 listopada 1901

Data i miejsce śmierci

7 lutego 1968
Moskwa, ZSRR

Zawód

reżyser

Współmałżonek

Marina Ładynina

Odznaczenia
Nagroda Stalinowska Nagroda Stalinowska Nagroda Stalinowska Nagroda Stalinowska Nagroda Stalinowska
Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Czerwonego Sztandaru Pracy Order Czerwonego Sztandaru Pracy Order Czerwonego Sztandaru Pracy Order Czerwonego Sztandaru Pracy Medal „Za ofiarną pracę w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945” Medal „W upamiętnieniu 800-lecia Moskwy” Krzyż św. Jerzego IV stopnia (Imperium Rosyjskie)
Grób Iwana Pyrjewa na Cmentarzu Nowodziewiczym w Moskwie

ŻyciorysEdytuj

W dzieciństwie wcześnie stracił ojca i pracował jako pasterz. Pod koniec 1915 został zmobilizowany do armii i wyjechał na front. Dwukrotnie ranny, odznaczony Krzyżem Św. Jerzego. W maju 1918 zachorował na tyfus. Po wyjściu ze szpitala, przyłączył się do jednego z oddziałów Armii Czerwonej.

W 1923 ukończył studia z zakresu reżyserii i aktorstwa w szkole artystycznej GEKTEMAS (Государственные экспериментальные театральные мастерские). W 1921 występował w pierwszym teatrze Proletkultu. Od 1925 jego kariera jest związana z filmem. Pracował początkowo jako scenarzysta i reżyser w przedsiębiorstwie Goskino, skąd trafił do Proletkina, a następnie do Mosfilmu. W latach 30. zasłynął jako twórca politycznych filmów propagandowych (Legitymacja partyjna), a następnie popularnych komedii muzycznych tzw. „komedii kołchozowych” (Świniarka i pastuch), stając się w tej dziedzinie rywalem Gieorgija Aleksandrowa, a występująca w nich jego żona Marina Ładynina – konkurencją dla Lubow Orłowej. Po drugiej wojnie światowej zasłynął jako wnikliwy i subtelny ekranizator powieści Fiodora Dostojewskiego. W latach 1954-1957 był dyrektorem Mosfilmu, 1957-1965 stał na czele Związku Filmowców ZSRR.

Od 1956 członek KPZR. Był także deputowanym do Rady Najwyższej ZSRR. Dwukrotnie odznaczony Orderem Lenina (1938, 1948) i czterokrotnie Orderem Czerwonego Sztandaru Pracy.

Zmarł w 1968 na atak serca we śnie. Został pochowany na Cmentarzu Nowodziewiczym w Moskwie[3].

Wybrana filmografiaEdytuj

Nagrody i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj