Otwórz menu główne

Józef Benedykt Łączyński

wojskowy polski, generał
Ten artykuł dotyczy generała Księstwa Warszawskiego. Zobacz też: Inne osoby o tym imieniu i nazwisku.

Józef Benedykt Łączyńskigenerał brygady Księstwa Warszawskiego.

Józef Benedykt Łączński
Ilustracja
generał brygady
Data i miejsce urodzenia 21 marca 1779
Kiernozia
Data i miejsce śmierci 7 sierpnia 1820
Szczawno-Zdrój

niem: Salzbrunn

Przebieg służby
Lata służby 17911816
Siły zbrojne Legiony Polskie we Włoszech
Główne wojny i bitwy insurekcja kościuszkowska, Wojny napoleońskie
Odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Virtuti Militari Oficer Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Kawaler Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Order Obojga Sycylii (Neapol)

Życie rodzinneEdytuj

Urodził się 21 marca 1779 r. w Kiernozi jako najstarszy syn Macieja i Ewy z Zaborowskich. Po śmierci ojca odziedziczył Kiernozię, a w 1808 r. przekazał majątek bratu Teodorowi Łączyńskiemu.

Brat Marii Walewskiej. Przyczynił się do jej małżeństwa z trzykrotnie od niej starszym (bogatym), szambelanem królewskim Anastazym Walewskim. Siostra miała mu to za złe. W 1806 podejrzany o stręczenie siostry Napoleonowi Bonaparte. W maju 1812 r. świadczył przed Trybunałem Cywilnym w Warszawie w sprawie rozwodowej Walewskich, przyznając, że zmusił siostrę do małżeństwa. W 1814 jako pełnomocnik siostry Marii w Neapolu pertraktował w sprawie tamtejszego majoratu jej syna Aleksandra.

Został wówczas Komandorem Orderu Obojga Sycylii[1].

Służba wojskowaEdytuj

W wojsku polskim od insurekcji kościuszkowskiej, w której dosłużył stopnia porucznika.

W lipcu 1797 w Mediolanie nominowany przez Jana Henryka Dąbrowskiego na porucznika V batalionu Legionów Polskich. Przerwał służbę z powodów majątkowych w marcu 1798 r.

Po powrocie do Włoch, wstąpił na służbę ówczesnej Republiki Rzymskiej w sztabie gen. Józefa Grabowskiego. Uczestniczył w spisku mającym obalić Dąbrowskiego na rzecz Grabowskiego. Przed upadkiem Rzeczypospolitej Rzymskiej Łączyński złożył dymisję, wracając do legionów polskich na stanowisko oficera nadliczbowego III batalionu 1 legii.

Zasłużył się pod Cortoną i w otwarciu przełęczy apenińskich. W bitwie nad rzeką Trebbią został ranny. W bitwie pod Novi został ponownie ranny. Wrzesień 1799 r. przyniósł mu awans na kapitana III batalionu. W 1801 r. brał udział przy oblężeniu Peschiery. Przerwa w służbie do listopada 1806. Wtedy to Łączyński zorganizował batalion piechoty w Łowiczu i został jego kapitanem.

W lutym 1807 r. został majorem a w marcu podpułkownikiem. 5 czerwca 1807 odznaczony Krzyżem Kawalerskim Legii Honorowej. Od września dowódca 3 pułku ułanów. Uczestnik bitwy pod Raszynem podczas wojny z Austriakami w 1809 r. odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Virtuti Militari. W lutym 1812 z powodu złego stanu zdrowia wystąpił o dymisję. Zdymisjonowany z awansem na generała brygady[2].

Przebieg kampanii rosyjskiej zmusił go w grudniu 1812 do czynnej służby w charakterze organizatora jednostek zapasowych. Wykazał się wówczas sprawnością poboru, który organizował wraz prefektem departamentu kaliskiego Antonim Garczyńskim[3]. Mianowany przez księcia Józefa Poniatowskiego w lutym 1813 objął dowództwo jazdy w zgrupowaniu gen. Edwarda Żółtowskiego.

Upadek Księstwa Warszawskiego sprawił, że wstąpił na służbę francuską. Ranny pod Lützen, został odznaczony Krzyżem Oficerskim Legii Honorowej (1813). 25 marca 1814 w starciu pod La Fere Champenoise został ranny i dostał się do niewoli pruskiej. Interwencja cara Aleksandra I spowodowała jego zwolnienie. Wziął dymisję ze służby francuskiej. Sto dni Napoleona spędził w Paryżu.

Gen. Antoni Paweł Sułkowski uczynił go odpowiedzialnym za powrót polskich żołnierzy do kraju. Wykonując ten rozkaz w 1816 poważnie rozchorował się na płuca i uzyskał dymisję.

Choroba, śmierć i miejsce pochówkuEdytuj

 
Nagrobek Benedykta Łączyńskiego

Leczył się we Wrocławiu. Lekarze zalecili mu jednak wyjazd do sanatorium. Zmarł, podczas kuracji na kamicę nerkową, po godzinie 6 rano 7 sierpnia 1820 w Szczawnie-Zdroju. Spoczywa na cmentarzu przy kościele parafialnym pw. św. Anny w Wałbrzychu, gdzie został pochowany 9 sierpnia 1820 r.

PrzypisyEdytuj

  1. Tadeusz Jeziorowski: The Napoleonic Orders. Ordery Napoleońskie. Warszawa 2018, s. 73, 147
  2. Beata Maciejewska, Zobaczyć Dolny Śląsk i umrzeć. Szukali tu ratunku, a znaleźli śmierć [MACIEJEWSKA], wroclaw.wyborcza.pl, 3 listopada 2019 [dostęp 2019-11-04].
  3. Mariusz Łukasiewicz: Armia Księcia Józefa 1813. Warszawa: Wydawnictwo MON, 1986, s. 78. ISBN 83-11-07174-8.

BibliografiaEdytuj