Otwórz menu główne

Józef Koczwara ps. „Zbigniew” (ur. 16 marca 1889 w Mokrzyskach, zm. 6 maja 1978 w Tarnowie) – pułkownik kawalerii Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Józef Koczwara
Zbigniew
pułkownik kawalerii pułkownik kawalerii
Data i miejsce urodzenia 16 marca 1889
Mokrzyska (Austro-Węgry)
Data i miejsce śmierci 6 maja 1978
Tarnów
Przebieg służby
Lata służby od 1914
Siły zbrojne Armia Austro-Węgier
Wojsko Polskie
Jednostki I Brygada Legionów Polskich
1 Pułk Ułanów Legionów Polskich
11 Pułk Ułanów Legionowych
5 Pułk Ułanów Zasławskich
18 Pułk Ułanów Pomorskich
2 Pułk Pancerny
2 Batalion Czołgów i Samochodów Pancernych
2 Pułk Ułanów Grochowskich
Dowództwo Broni Pancernych M.S.Wojsk.
1 Grupa Pancerna
Armia „Prusy”
Wojskowa Służba Ochrony Powstania AK
Stanowiska kwatermistrz pułku
zastępca dowódcy pułku
dowódca batalionu
dowódca pułku
dowódca Broni Pancernych M.S.Wojsk.
dowódca grupy pancernej
dowódca broni pancernych armii
dowódca WSOP AK
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa
powstanie warszawskie
Odznaczenia
Znak pancerny.svg
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (1920-1941) Złoty Krzyż Zasługi

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Działalność niepodległościowaEdytuj

Urodził się 16 marca 1889 w Mokrzyskach (pow. Brzesko), w rodzinie rolnika Juliana i Jadwigi z Wesołowskich. W 1911 ukończył gimnazjum w Bochni. Studiował na Wydziale Prawa na Uniwersytetu Jagiellońskiego, a równocześnie w Akademii Handlowej. Należał w tym okresie do Zrzeszenia Akademickiego „Znicz” i Polskich Drużyn Strzeleckich.

Wkrótce po wybuchu I wojny światowej, 31 lipca 1914 wstąpił do I Brygady Legionów Polskich. Początkowo służył w piechocie, a następnie w 1 pułku ułanów Legionów Polskich. Od 5 lutego do 31 marca 1917 roku był słuchaczem kawaleryjskiego kursu oficerskiego przy 1 pułku ułanów w Ostrołęce. Kurs ukończył z wynikiem dostatecznym. Posiadał wówczas stopień wachmistrza[1]. Po kryzysie przysięgowym został wcielony do cesarskiej i królewskiej Armii, należał do Polskiej Organizacji Wojskowej.

Służba w Wojsku PolskimEdytuj

Z chwilą odzyskania przez Polskę niepodległości, w listopadzie 1918 wstąpił do 11 pułku ułanów legionowych. Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej, podczas której został ranny. W lutym 1927 roku został przeniesiony do 5 pułku strzelców konnych w Dębicy na stanowisko kwatermistrza[2]. 23 grudnia 1927 roku ogłoszono jego przeniesienie do 18 pułku ułanów pomorskich w Grudziądzu na stanowisko zastępcy dowódcy pułku[3]. W czerwcu 1930 został przeniesiony do 2 dyonu samochodów pancernych w Żurawicy na stanowisko dowódcy dywizjonu[4]. Z dniem 1 lipca 1931 został wyznaczony na stanowisko dowódcy 2 Pułku Pancernego w Żurawicy[5]. Był członkiem oddziału Polskiego Białego Krzyża w Przemyślu[6]. W grudniu 1933 pułk został przeformowany na 2 Batalion Czołgów i Samochodów Pancernych. Batalionem dowodził do 7 czerwca 1934. Powrócił na krótko do kawalerii, będąc w latach 1934–1936 zastępcą dowódcy, od 4 lipca 1935 dowódcą 2 pułku ułanów grochowskich[7]. Od 27 marca 1936 był dowódcą Broni Pancernych (po Tadeuszu Kossakowskim)[8]. Ustąpił z tego stanowiska 3 kwietnia 1937 uznając się za zbyt mało kompetentnego w sprawach produkcji i techniki. Następnie od 1 maja 1937 do wybuchu wojny był dowódcą 1 Grupy Pancernej w Warszawie.

W czasie kampanii wrześniowej 1939 był dowódcą broni pancernych Armii „Prusy”. Ewakuował się na Węgry, gdzie został internowany. Wydostał się następnie z internowania i w 1941 powrócił do okupowanej Polski. Wstąpił następnie do Armii Krajowej, pod pseudonimem „Zbigniew”. 2 czerwca 1943, po aresztowaniu ppłk. Władysława Galicy, został Inspektorem Głównym Wojskowej Służby Ochrony Powstania. Kierował działaniami tej służby w czasie powstania warszawskiego. Po kapitulacji Warszawy dostał się do niewoli i przebywał w oflagu II C Woldenberg.

Po wyzwoleniu powrócił do Polski. Pracował w rolnictwie, w 1958 przeszedł na emeryturę. Zmarł 6 maja 1978 w Tarnowie. Pochowany na cmentarzu parafialnym w Szczepanowie.

20 czerwca 2011 Minister Obrony Narodowej nadał imię płk. Józefa Koczwary 1 Batalionowi Czołgów z Żurawicy[9].

24 września 2011 w Mokrzyskach odbyła się ceremonia nadania imienia[10].

AwanseEdytuj

  • rotmistrz – zweryfikowany ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 (w 1924 sklasyfikowany z 38. lokatą w korpusie oficerów zawodowych kawalerii)
  • major – ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1925
  • podpułkownik – 24 grudnia 1929 ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1930 i 15. lokatą w korpusie oficerów kawalerii
  • pułkownik – 1936

Ordery i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. CAW ↓, sygn. I.120.1.125 s. 11.
  2. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 4 z 4 lutego 1927 roku, s. 32.
  3. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 28 z 23 grudnia 1927 roku, s. 364.
  4. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 18 czerwca 1930 roku, s. 209.
  5. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 3 sierpnia 1931 roku, s. 228.
  6. „Oświata - to potęga”. Wydawnictwo pamiątkowe z okazji obchodu 15-lecia Niepodległości Państwa Polskiego. Przemyśl: 1933, s. 95.
  7. Nowi dowódcy i zastępcy dowódców pułków. „Gazeta Lwowska”, s. 4, Nr 155 z 11 lipca 1935. 
  8. Zmiana na stanowisku szefa Broni Pancernej. „Gazeta Lwowska”, s. 2, Nr 68 z 22 marca 1936. 
  9. Decyzja Nr 235/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 czerwca 2011 r. w sprawie przejęcia dziedzictwa tradycji, nadania imienia patrona i ustanowienia dorocznego święta 1. batalionu czołgów 21. Brygady Strzelców Podhalańskich im. gen. bryg. Mieczysława Boruty-Spiechowicza (Dziennik Urzędowy MON z 2011 r., poz. 186).
  10. Nadanie imienia płk Józefa Koczwary 1 batalionowi czołgów w Żurawicy.
  11. 12 maja 1931 „za pracę w dziele odzyskania Niepodległości” M.P. z 1931 r. nr 111, poz. 163
  12. 11 listopada 1937 „za zasługi w służbie wojskowej” M.P. z 1937 r. nr 260, poz. 410
  13. Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych L. 2142 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 1, s. 64)

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj