Otwórz menu główne
Tablica pamiątkowa Tadeusza Szeligowskiego przy ul. Chełmońskiego 22 w Poznaniu, 1966
Osiedle Piastowskie (Poznań). Kompozycja – otwieranie (Zuzanna Pawlicka, główne zdjęcie) i Pływaczka (Józef Kopczyński, mniejsze)
Pomnik "Helios", upamiętniający 500 rocznicę urodzin Mikołaja Kopernika, na pl. Rapackiego w Toruniu

Józef Kopczyński (ur. 17 października 1930 r. w Żninie, zm. 25 maja 2006 r. w Poznaniu) – polski artysta rzeźbiarz, profesor ASP w Poznaniu.

ŻyciorysEdytuj

Był synem Józefa Kopczynskiego, kupca zbożowego i Bronisławy z d. Nyka. Podczas II wojny światowej został wraz z rodziną wysiedlony do Nowego Targu. Po wojnie powrócił do Żnina, gdzie kontynuował naukę w gimnazjum i liceum. W 1949 r. zamieszkał w Poznaniu. W 1956 r. ukończył studia na PWSSP w Poznaniu, z którą już od 1955 r. pozostał związany zawodowo przez całe życie. Dyplom uzyskał w pracowni prof. Bazylego Wojtowicza. Był zatrudniony na Wydziale Grafiki, Malarstwa i Rzeźby, od 1963 r. był kierownikiem Pracowni Medalierstwa i Drobnych Form Rzeźbiarskich w II Katedrze Rzeźby, w 1976 r. został prodziekanem. Od 1963 r. był wykładowcą, od 1970 r. docentem etatowym, w 1982 otrzymał tytuł naukowy profesora, w 1995 został profesorem zwyczajnym.

Oprócz rzeźby, zajmował się medalierstwem, malarstwem, rysunkiem i (po 1970 r.) grafiką. W latach 1956–1957 współpracował z czasopismem "Wyboje" i grupą poetycką "Wierzbak". Brał udział w wielu wystawach zbiorowych w kraju i zagranicą, miał też wystawy indywidualne. Otrzymał szereg odznaczeń i wyróżnień, m.in. Nagrodę Ministra Kultury i Sztuki II stopnia za całokształt działalności artystycznej (1977). W latach 1965 i 1974 r. otrzymał Nagrodę Miasta Poznania i Województwa Poznańskiego, w 2001 r. Nagrodę Artystyczną Miasta Poznania. Był laureatem I nagrody w konkursie na pomnik Juliusza Słowackiego w Warszawie (1961) i króla Przemysła I w Poznaniu (1968). Otrzymał złoty medal w IV Konkursie na Grafikę i Rysunek im. Jana Wronieckiego (Poznań 1971). Do ważniejszych dzieł z dziedziny plastyki plenerowej i pomnikowej zalicza się Helios na pl. Rapackiego w Toruniu (1972), pomnik Mieszka I i Bolesława Chrobrego na dziedzińcu Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie (1975), pomnik Powstańców Wielkopolskich w Skalmierzycach (1978), ponadto obelisk w Pile (1961), fontanna (Kaskada) w Parku Marcinkowskiego (1962, zaginiona, rzeźba w Ogrodzie Botanicznym (1968) i w amfiteatrze na Cytadeli (1970) w Poznaniu, pomnik Jana Śniadeckiego (1963) i pomnik Walki i Męczeństwa (1969) w Żninie, rzeźba Tytusa Działyńskiego w Kórniku (1995–2000). W dziedzinie plastyki sakralnej do osiągnięć zalicza się figurę Chrystusa w kościele franciszkanów w Koszalinie, św. Jadwigi na Osiedlu Kwiatowym (d. Osiedle Plewiska) w Poznaniu i ołtarz w kościele dominikanów w Poznaniu. Był autorem tablic pamiątkowych, m.in. Tadeusza Szeligowskiego w Poznaniu, Henryka Wieniawskiego w Wiedniu i króla Stefana Batorego w Nyirbator oraz szeregu plakiet oraz medali pamiątkowych i okolicznościowych, związanych z Poznaniem i Wielkopolską. Jego prace znajdują się w zbiorach muzealnych w Poznaniu, Bydgoszczy, Toruniu i we Wrocławiu.

Od 1964 r. był żonaty z Pelagią z d. Wojewoda, rzeźbiarką. Także córka, Małgorzata Kopczyńska-Matusewicz, zięć, Tomasz Matusewicz i syn, Paweł Kopczyński są artystami plastykami.

Został pochowany w Alei Zasłużonych cmentarza na Miłostowie w Poznaniu.

 
Grób prof. Józefa Kopczyńskiego na Cmentarzu Miłostowo

BibliografiaEdytuj

  • Wystawa Sekcji Rzeźby Okręgu ZPAP Poznań, red. kat. Maria Józefowicz, Poznań, BWA, 1966
  • Józef Kopczyński. Wystawa rzeźby i grafiki. Poznań, czerwiec 1970, [tekst] Jacek Puget, Poznań, ZPAP; BWA, 1970
  • Salon 70 – z okazji 25-lecia Poznańskiego Okręgu ZPAP, grudzień 1970, red. kat. Danuta Kudła, Poznań, BWA, 1970
  • Państwowa Wyższa Szkoła Sztuk Plastycznych w Poznaniu 1919-1969, red. Alicja Kępińska, Poznań, Wydaw. Poznańskie, 1971
  • Alfred Laboga, Józef Kopczyński, "Kronika Miasta Poznania", R. 43, 1975, nr 2
  • Państwowa Wyższa Szkoła Sztuk Plastycznych w Poznaniu. Pedagodzy PWSSP w Poznaniu w latach 1970-1980, [tekst] Alicja Kępińska, Jerzy Schmidt, [Poznań, PWSSP, ok. 1984]
  • Kto jest kim w Polsce 1984. Informator biograficzny, Lidia Becela (red.), Warszawa: Wydaw. Interpress, 1984, ISBN 83-223-2073-6, OCLC 830254920.
  • Państwowa Wyższa Szkoła Sztuk Plastycznych w Poznaniu 1979-1989, [Poznań, PWSSP, 1989]
  • Rzeźbiarze poznańscy. Kwiecień 1989, Galeria BWA, Poznań (katalog wystawy), Poznań, Związek Artystów Rzeźbiarzy, Oddział Poznański; Biuro Wystaw Artystycznych, 1989
  • Polskie życie artystyczne w latach 1945-1960, praca zbiorowa pod red. Aleksandra Wojciechowskiego, Wrocław, Ossolineum, 1992, ​ISBN 83-04-03353-4
  • Wielka księga miasta Poznania, red. prow. Krzysztof Matuszak, Poznań, Koziołki Poznańskie, 1994, ​ISBN 83-901625-0-4
  • Irena Grzesiak-Olszewska, Polska rzeźba pomnikowa w latach 1945-1995, Warszawa, Neriton, 1995, ​ISBN 83-902407-6-9
  • Jarosław Mulczyński, Słownik artystów grafików Poznania i Wielkopolski XX wieku urodzonych do 1939 roku, Poznań, Koziołki Poznańskie, 1996, ​ISBN 83-901625-6-3​ (szczegółowa bibliogr.)
  • Muzeum Sztuki Medalierskiej we Wrocławiu. Rzeźba polska. Katalog zbiorów, t. 1, oprac. Irena Maciejewska, Wrocław, Muzeum Sztuki Medalierskiej, 1996, ​ISBN 83-86626
  • Indeks artystów plastyków, absolwentów i pedagogów wyższych uczelni plastycznych oraz członków ZPAP, działających w latach 1939-1996, wyd. 2, Wrocław [i in.], Komitet Leksykonu Artystów Plastyków, 1997, ​ISBN 83-901910-8-3
  • Jarosław Mulczyński, Historia pisana na murach. Tablice pamiątkowe w Poznaniu po 1945 roku, "Kronika Miasta Poznania", ISSN 0137-3552, 2001, nr 2
  • Nagrody i stypendia artystyczne miasta Poznania 1991-2001, oprac. Celina Baranowska [i in.], Poznań, Wydaw. Miejskie, 2001, ​ISBN 83-87847-59-3
  • Antoni Ziółkiewicz, Adam Paczuski, Pomniki Torunia, Toruń: Wydaw. Regionalnego Ośrodka Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 2002, ISBN 83-87768-85-5, OCLC 749622272.
  • Zbysław Wojtkowiak, Napisy pamiątkowe miasta Poznania. Nowożytne tablice zewnętrzne, przełom XIX – początek XXI wieku, Poznań: Kurpisz, 2004, ISBN 83-89738-03-1, OCLC 831142974.
  • Grażyna Kodym-Kozaczko, Architektura zespołu budynków Pomnika Tysiąclecia Państwa Polskiego w Gnieźnie, Gniezno, Muzeum Początków Państwa Polskiego, 2006, ​ISBN 83-921201-6-7

Linki zewnętrzneEdytuj