Otwórz menu główne

Język arumuński lub macedo-rumuńskijęzyk, a w zasadzie grupa dialektów i etnolektów, która dopiero od niedawna przechodzi standaryzację – z grupy romańskiej, podgrupa wschodnioromańska języków indoeuropejskich.

Limba armãneascã
Armãneashce
Obszar Grecja, Albania, Serbia, Rumunia, Macedonia Północna, Bułgaria
Liczba mówiących 250000[1]
Pismo/alfabet łacińskie
Klasyfikacja genetyczna
Status oficjalny
język urzędowy Kruszewo (Macedonia Północna)
UNESCO 3 zdecydowanie zagrożony
Ethnologue 4 edukacyjny
Kody języka
Kod ISO 639-2, ISO 639-2 rup
Kod ISO 639-3 rup
IETF rup
Glottolog arom1237
Ethnologue rup
SIL RUP
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata
Wikipedia w języku arumuńskim
Słownik języka arumuńskiego
w Wikisłowniku
Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu.

RozprzestrzenienieEdytuj

Liczba jego użytkowników jest przedmiotem sporów. Własne szacunki organizacji mniejszości etnicznych i narodowych stwierdzają, że na co dzień może się nim posługiwać nawet 2 mln osób, natomiast według oficjalnych statystyk jest nie więcej niż 250 tys. aktywnych użytkowników[2]. Największa grupa użytkowników żyje w północnej Grecji, poza tym ok. 100 tys. w Macedonii Północnej, 40 tys. w Bułgarii oraz 5 tys. w Albanii. Mniejsze grupy użytkowników żyją także na terenie Rumunii, Serbii, Czarnogóry oraz Bośni i Hercegowiny. Arumuńska grupa etniczna liczy ok. 700 tys. osób.

Arumuński używany jest również przez diasporę, np. w USA, dokąd od XIX w. kierowały się z Bałkanów kolejne fale emigracji. Jednakże ze względu na procesy asymilacji oraz przesunięcie autoidentyfikacji na powstałe lub ugruntowane narody bałkańskie (np. Grecy, Rumuni, Bułgarzy) „świadomość arumuńska”, jak i żywy język są w zaniku. Jego użytkowanie ogranicza się w zasadzie do niewielkich towarzystw kulturalnych (np. działające w USA od 1903 roku Society Farsarotul).

Obecnie do jego zapisu stosuje się zarówno alfabet łaciński, jak i grecki, choć przy dokonywanej w ostatnim czasie standaryzacji alfabet łaciński ma jednoznaczną przewagę. Do XIX w. najczęściej stosowano cyrylicę. W XVIII w. ukazywała się prasa po arumuńsku, wydany też został słownik arumuńsko-grecki (patrz: Moskopole). W latach 18811889 przetłumaczono na arumuński fragmenty Biblii.

Język ten uzyskał status języka urzędowego w jednej z gmin w Macedonii Północnej. Nie posiada rozbudowanego szkolnictwa, jest też nauczany w stopniu podstawowym w Rumunii (gdzie traktowany jest jako dialekt rumuńskiego) oraz w Macedonii Północnej. Jego użytkownicy ulegają stopniowej asymilacji i porzucają arumuński na rzecz języków powszechnie używanych w danym kraju (przede wszystkim greckiego i rumuńskiego).

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj