Otwórz menu główne

Urdu (اردو urdū), Miejscowo znany jako Lashkari[1](لشکری)– język indoeuropejski z grupy indoaryjskiej używany obecnie przez ponad 50 milionów ludzi na subkontynencie indyjskim i przez ponad milion osób zamieszkujących poza Azją.

اردو/لشکری
Obszar Pakistan, Indie
Liczba mówiących 60-80 milionów jako jęz. ojczysty
160 milionów (razem)
Klasyfikacja genetyczna Języki indoeuropejskie
 Języki indoirańskie
  Języki indoaryjskie
   Język urdu
Pismo/alfabet arabskie
Status oficjalny
język urzędowy Pakistan, Indie (Andhra Pradesh, Dżammu i Kaszmir), Fidżi (jako hindustani)
Regulowany przez National Language Authority
Ethnologue 1 narodowy
Kody języka
Kod ISO 639-1, ISO 639-1 ur
Kod ISO 639-2, ISO 639-2 urd
Kod ISO 639-3 urd
IETF ur
Glottolog urdu1245
Ethnologue urd
GOST 7.75–97 урд 730
WALS urd
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata
Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu.
Napis Zaban-e Urdu-e Mualla (Nauka języka urdu) w stylu kaligrafii zwanym nasta'liq

Urdu i hindi są językami niemal identycznymi pod względem struktury gramatycznej i podstawowego słownictwa (w tej warstwie, tj. języka potocznego, określane często jako hindustani), natomiast występują między nimi znaczne różnice leksykalne (urdu czerpie zapożyczenia z języka perskiego i arabskiego, natomiast hindi – z sanskrytu), oraz inny system pisma – hindi posługuje się indyjskim alfabetem dewanagari. Różnice te powodują, że na poziomie np. wykładu naukowego języki te stają się wzajemnie niezrozumiałe.

Spis treści

HistoriaEdytuj

Początki języka datowane są na XII-XIII wiek, rozwinął się wśród Desi (islamskich neofitów) oraz wśród wojowników pojmanych przez muzułmanów podbijających pod wodzą Mahmuda z Ghazni Półwysep Indyjski. Słowo urdu jest skrótem perskiego określenia zaban-e-ordu, czyli "język wojskowy", od tureckiego słowa ordu "armia, obóz wojskowy"[2] (notabene ten sam źródłosłów mają polskie słowa "horda" lub "ordyniec"[3]).

Słownictwo urdu zawiera wiele zapożyczeń z języka arabskiego, perskiego, tureckiego oraz paszto.

Od końca XVI wieku urdu stosuje zapis w zmodyfikowanym alfabecie arabskim, z dodatkowymi literami i znakami diakrytycznymi dla dźwięków niewystępujących w języku arabskim.

W 1947 po uzyskaniu niepodległości przez Pakistan (nazwa też wywodzi się z tego języka: pakistan w urdu oznacza kraj czystości) urdu stał się tam językiem urzędowym. Urdu to także jeden z 27 języków urzędowych Indii (w stanie Talangana, Dżammu i Kaszmir).

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Aijazuddin Ahmad, Geography of the South Asian Subcontinent: A Critical Approach, Concept Publishing Company, 2009, s. 120–, ISBN 978-81-8069-568-1.
  2. Słownik turecko-polski, polsko-turecki WP, Warszawa 1983
  3. Słownik Wyrazów Obcych PWN

Linki zewnętrzneEdytuj