Otwórz menu główne

Jadebusen – płytka zatoka Morza Północnego, u wybrzeża Niemiec, w Dolnej Saksonii, w granicach Parku Narodowego Dolnosaksońskiego Morza Wattowego[1]. Powierzchnia zatoki wynosi 190 km²[2].

Jadebusen
Ilustracja
Jadebusen (z lewej) i ujście Wezery (z prawej)
Państwo  Niemcy
Kraj związkowy  Dolna Saksonia
Lokalizacja Morze Północne
Powierzchnia 190 km²
Mapka zatoki
Położenie na mapie Dolnej Saksonii
Mapa lokalizacyjna Dolnej Saksonii
Jadebusen
Jadebusen
Położenie na mapie Niemiec
Mapa lokalizacyjna Niemiec
Jadebusen
Jadebusen
Ziemia53°28′30″N 8°12′00″E/53,475000 8,200000

Zatoka powstała w średniowieczu, w wyniku zalania nisko leżących terenów podczas sztormów na Morzu Północnym, w szczególności podczas powodzi św. Juliany (1164), pierwszej i drugiej powodzi św. Marcelego (1219, 1362) oraz powodzi św. Antoniego (1511). Budowa wałów ziemnych w XVI i XVII wieku pozwoliła uregulować brzegi zatoki, która uzyskała wówczas swój obecny kształt[2].

U wejścia do zatoki, po zachodniej stronie usytuowane jest miasto portowe Wilhelmshaven. Kanał Ems-Jade-Kanal (otwarty w 1887) łączy Jadebusen z zatoką Dollart, u ujścia rzeki Ems[2]. Do zatoki uchodzi kilka niewielkich rzek, w tym Jade[1].

Występują tu pływy morskie, których skok w okresie wiosennym sięga 4,1 m i jest największym obserwowanym na terenie Niemiec[1].

PrzypisyEdytuj

  1. a b c Jade Bay (ang.). Britannica.com. [dostęp 2019-06-02].
  2. a b c   Jadebusen [w:] Brockhaus Enzyklopädie Online [online], Brockhaus [dostęp 2019-06-02] (niem.).