Otwórz menu główne

Jakub Krotowski-Krauthofer

polski działacz polityczny

Jakub Krotowski-Krauthofer (ur. 25[1] lub 28 lipca 1806 w Bninie, zm. 2 sierpnia 1852 w Berlinie) – polski działacz polityczny i prawnik.

Jakub Krotowski-Krauthofer
Ilustracja
Jakub Krotowski-Krauthofer
Data i miejsce urodzenia 25 lub 28 lipca 1806
Bnin
Data i miejsce śmierci 2 sierpnia 1852
Berlin
poseł do Landtagu w Berlinie
Okres od 1849
do ok. 1850

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Pochodzenie i młodośćEdytuj

Pochodził z rodziny niemieckiej, która spolonizowała się w ciągu trzech pokoleń. Jego dziadek Jan Jerzy Krauthofer, czeladnik ślusarski, przybył do stolicy Wielkopolski z Bawarii, a ojciec Józef Augustyn Krauthofer (ur. 1775) osiadłszy w Bninie, ożenił się z Polką – panną Rozalią Ochocką (ur. 1776)[2]. Urodził się 25[1] lub 28 lipca 1806 w Bninie koło Poznania. Wychowany został przez matkę w duchu „nie tylko polskim, ale patriotycznie polskim". Kształcił się w szkole miejskiej w Poznaniu, następnie odbył studia prawnicze na Uniwersytecie w Berlinie.

Działalność zawodowa, narodowa i społecznaEdytuj

Początkowo pracował w sądzie berlińskim, potem w Poznaniu, otworzył własną kancelarię adwokacką i notarialną. Publikował artykuły na tematy prawne na łamach czasopism poznańskich („Gazeta Wielkiego Księstwa Poznańskiego”, „Tygodnik Literacki”), wielokrotnie dawał wyraz swoim sympatiom słowiańskim oraz poglądom antyniemieckim, domagając się m.in. równych praw Polaków i Niemców w sądownictwie.

W latach 1841–1843 brał udział w cyklu wykładów – odczytów publicznych, zorganizowanych z inicjatywy Tytusa Działyńskiego w Sali Czerwonej Pałacu Działyńskich w Poznaniu, gdzie prowadził wykłady z zakresu metodologii prawa. Karol Libelt wykładał estetykę, Jędrzej Moraczewski – historię Polski i Słowiańszczyzny, Teodor Teofil Matecki – fizykę i chemię, I. Lipski – agronomię, a Fabian Juliusz Sarnecki uczył malarstwa[3].

Utrzymywał kontakt z polską emigracją w Belgii (w 1847 przebywał jakiś czas w Belgii). W marcu 1848 opracował specjalny adres do króla pruskiego z żądaniem odbudowy państwa polskiego; protestował, kiedy adres ten zastąpiono innym, bardziej umiarkowanym w swojej wymowie.

Wiosna LudówEdytuj

Podczas Wiosny Ludów, w marcu 1848, został wybrany do poznańskiego Komitetu Narodowego. Jako rzecznik pełnej niepodległości i walki ludowej nie spotkał się z poparciem większości członków Komitetu; po zmianie nazwiska na Krotowski osobiście agitował wśród ludu wielkopolskiego, zorganizował własny oddział zbrojny i prowadził walkę z Niemcami. Wódz naczelny Ludwik Mierosławski, niechętny walce prowadzonej na własną rękę, wysłał Krotowskiego do Berlina z misją specjalnego agenta; miał tam m.in. protestować przeciwko podziałowi Wielkiego Księstwa Poznańskiego. Misja nie odegrała większej roli, a Krotowski wkrótce powrócił do Poznania i kontynuował walkę powstańczą w sztabie Włodzimierza Wilczyńskiego. 3 maja 1848 ogłosił niepodległą Rzeczpospolitą Polską w Mosinie i Kórniku, usunął niemieckich urzędników, mianował ich polskich odpowiedników, wydawał dokumenty z pieczęcią z orłem jagiellońskim i napisem „Polska Powstająca”. Po sześciu dniach 9 maja został uwięziony przez wojsko pruskie w Konarzewie.

1848–1852Edytuj

Wyszedł na wolność po amnestii już w październiku 1848. Do 1850 wygrał dwa procesy polityczne. W 1849 uzyskał mandat poselski do sejmu pruskiego. W Kole Polskim nadal reprezentował radykalne poglądy, domagał się jawności obrad Koła; złożył mandat po odrzuceniu jego wniosku o potępienie rozbiorów i żądanie niepodległości. W „Dzienniku Polskim” zdecydowanie skrytykował działanie Koła Polskiego; niebawem ograniczył działalność z powodu choroby.

Zmarł 2 sierpnia 1852 w Berlinie.

Życie prywatneEdytuj

Żonaty z Teofilą Kołudzką. Syn Bolesław (ur. 1831), rolnik, wziął udział w powstaniu 1848; drugi syn Mieczysław (ur. 1836) został prawnikiem, walczył w powstaniu styczniowym, w 1867 dokonał morderstwa i skazany został na 20 lat ciężkich robót. Ponadto miał dwie córki: Józefinę i Mariannę.

PrzypisyEdytuj

  1. a b Z ksiąg obywatelstwa (s. 205) (pol.). Kronika Miasta Poznania 9-10/1923. [dostęp 2012-07-08].
  2. Ślub Józefa Krauthofera i Rozalii Ochockiej Poznań Project [dostęp z dnia: 2016-04-02]
  3. Biblioteka Kórnicka [dostęp z dnia: 2016-04-02]

BibliografiaEdytuj