Johannes Falkenberg

(Przekierowano z Jan Falkenberg)

Johannes Falkenberg (ur. ok. 1365[1] w Falkenbergu, zm. 1430 w Legnicy) – dominikanin, inkwizytor, autor antypolskiego paszkwilu Satyra przeciw herezji i innym nikczemnościom Polaków i ich króla Jagiełły[2].

Johannes Falkenberg
Data urodzenia ok. 1365
Data i miejsce śmierci 1430
Legnica
inkwizytor
Okres sprawowania 1411
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Inkardynacja dominikanie
Śluby zakonne

ŻyciorysEdytuj

Urodził się w saskiej rodzinie mieszczańskiej[2]. Ukończył studia w Wiedniu z tytułem magistra teologii. W 1408 kaznodzieja w Pradze, w 1411 inkwizytor w Magdeburgu. Zasłynął jako autor w dwóch tematach: wielka schizma zachodnia oraz polemika pomiędzy Polską a Zakonem Krzyżackim.

Wzburzony porażką Zakonu Krzyżackiego pod Grunwaldem napisał tekst (Liber de doctrina) zachęcający do walki przeciwko Polsce, w którym przedstawia kraj Słowian jako świątynię pogaństwa, wysługującą się bożkom ziemię niewiernych, przeciw którym zaleca walkę jako dzieło Chrystusowe. Następnie za pisanie oszczerstw na temat Polaków i rozpowszechnianie ich w świecie płacił mu już Zakon Krzyżacki[3]. Wzywał do wytępienia Polaków, obiecując w zamian życie wieczne[1].

W procesie Jeana Petita wbrew stanowiskom Johannesa Gersona i Pierre'a d'Ailly'ego reprezentował pogląd, że tylko Kościołowi, względnie papieżowi – natomiast nigdy biskupom – przysługuje prawo do potępiania poszczególnych twierdzeń jako heretyckich.

Rozpowszechniana podczas soboru w Konstancji jego antypolska Satyra na herezje... stała się po interwencji Pawła Włodkowica przedmiotem dochodzenia inkwizycji, a on sam został aresztowany[4]. Tylko papieżowi Marcinowi V zawdzięcza, że jego traktatu nie uznano za heretycki, lecz jedynie gorszący. Kapituła generalna zakonu dominikanów skazała Falkenberga na dożywotnie więzienie. Marcin V przeniósł go jednak do siebie do Włoch i w 1424 uwolnił[5].

TwórczośćEdytuj

  • De monarchia mundi (przeciwko Mateuszowi z Krakowa)
  • Liber de doctrina potestatis papae et imperatoris
  • Tres tractatuli dati iudicaliter in concilio Constantiensi circa novem assertiones Johannis Parvi magistri sacrae facultatis Parisiensis a Johanne Gersono cancellario Ecclesiae Parisiensis denuntiatas
  • Satira contra hereses et cetera nephanda Polonarum et eorum regis Jagel (Satyra przeciw herezji i innym nikczemnościom Polaków oraz ich króla Jagiełły[2].
  • Veteres relegentes historias (Stare zebrane historie) - nawoływał w nich do odebrania Polakom bytu państwowego[2].

PrzypisyEdytuj

  1. a b Jan Piskorski, Polska-Niemcy. Blaski i cienie tysiącletniego sąsiedztwa. Warszawa 2017, s.72.
  2. a b c d Praca zbiorowa, Słownik biograficzny historii powszechnej do XVII stulecia. Warszawa 1968, s. 121
  3. Multimedialna Historia Polski. Tom 5. Od Mieszka I do Jana Pawła II, Początki Jagiellonów 1400-1447 Warszawa 2006, s.33
  4. Jan Tyszkiewicz, Karol Mórawski, Krzyżacy Książka i Wiedza Warszawa 1973, s.285.
  5. Józef Wójcicki, Dzieje Polski nad Bałtykiem. Książka i Wiedza, Warszawa 1989 s. 65