Otwórz menu główne

Jerzy Staniszkis

polski architekt i grafik

Jerzy Staniszkis (ur. 23 listopada 1914 w Kutnie, zm. 17 marca 2009 w Warszawie) – polski inżynier architekt, grafik.

Jerzy Staniszkis
Data i miejsce urodzenia 23 listopada 1914
Kutno
Data i miejsce śmierci 17 marca 2009
Warszawa
Miejsce spoczynku Cmentarz ewangelicko-reformowany w Warszawie
Zawód, zajęcie architekt
Narodowość  Polska
Tytuł naukowy inżynier
Rodzice Witold
Krewni i powinowaci Witold, Olgierd (bracia)
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Krzyż Walecznych (1920-1941, czterokrotnie)

Spis treści

Dzieciństwo i edukacjaEdytuj

Był synem Witolda Teofila Staniszkisa (1880-1941) i Wandy Korwin-Piotrowskich (1887-1977), bratem Witolda Wincentego (1908-2008) i Olgierda (1910-2006)[1].

Ukończył Gimnazjum imienia Stefana Batorego w Warszawie[2] (1933) i Politechnikę Warszawską (1945 - po przerwie wojennej), gdzie był uczniem Bohdana Pniewskiego[2].

Harcerz 23 WDHiZ „Pomarańczarnia”. Należał do Korporacji Akademickiej Sarmatia[3] oraz Stowarzyszenia Filistrów Polskich Korporacji Akademickich.

II wojna światowaEdytuj

W kampanii wrześniowej podporucznik 3 Pułku Szwoleżerów Mazowieckich, brał udział w obronie Modlina i bitwie pod Kockiem[3]. W październiku 1939 r. dostał się do niewoli i pozostałe lata wojny spędził w obozach jenieckich w Weilburgu, Ostenrode oraz Woldenbergu. Jeden z organizatorów i uczestnik „Olimpiady za drutami” zorganizowanej w 1944 r. w Woldenbergu[2].

Praca naukowaEdytuj

W lutym 1945 powrócił do Warszawy i przez kilka lat pracował w Biurze Odbudowy Stolicy, Biurze Urbanistycznym Warszawy oraz Pracowniach Budownictwa Przemysłowego i w Miastoprojekcie Stolica. W tym okresie współtworzył scenografię wystawy „Warszawa oskarża”, a także plakat do niej oraz kolejne, m.in. dla Muzeum Narodowego[2]. Asystent (1946-1950) na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej. W 1950 r. został profesorem Wyższej Szkoły Sztuk Pięknych w Poznaniu[3]. W okres socrealizmu zajmował się architekturą wystawienniczą, tworząc m.in. nowatorskie systemy do konstrukcji stelaży i mebli wystawowych. I jako ekspert w tej dziedzinie - w roku 1960 - wyjechał do Iraku, gdzie podjął pracę na Uniwersytecie Bagdadzkim[2], a w latach 1962-1987 był profesorem na Wydziale Architektury Uniwersytetu Detroit[3]. Do Polski wrócił w roku 1993[2] i zamieszkał z żoną Marią Elżbietą na warszawskim Ursynowie w sąsiedztwie Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego. Mając 83 lata wygrał konkurs i zaprojektował Pomnik Armii Krajowej i Polskiego Państwa Podziemnego w Warszawie[2].

RodzinaEdytuj

Jego żoną była Maria Elżbieta z Szyllerów (1920-1999, córka Hanny, wnuczka Heleny Skłodowskiej-Szalay 1866-1961)[1].

Zmarł w Warszawie 17 marca 2009 i został pochowany w grobie rodzinnym na Cmentarzu ewangelicko-reformowanym przy ul. Żytniej w Warszawie (W-II-11)[4].

OdznaczeniaEdytuj

Zobacz teżEdytuj

  • Parasol - nieistniejący pawilon MTP zaprojektowany przez Jerzego Staniszkisa

PrzypisyEdytuj

  1. a b Jerzy Staniszkis. sejm-wielki.pl. [dostęp 2018-06-24].
  2. a b c d e f g h Muzeum Plakatu poleca: Jerzy Staniszkis. Architekt. postermuseum.pl. [dostęp 2018-06-24].
  3. a b c d e Jerzy Staniszkis. sarmatia.pl. [dostęp 2018-06-24].
  4. Jerzy Staniszkis. polski-cmentarz.pl. [dostęp 2018-06-24].
  5. M.P. z 1951 r. nr 33, poz. 402
  6. M.P. z 1954 r. nr 105, poz. 1376
  7. Odznaczenia w 70. rocznicę powstania Polskiego Państwa Podziemnego. prezydent.pl, 2009-09-27. [dostęp 2018-06-24].

Linki zewnętrzneEdytuj