Jerzy Szczakiel

polski żużlowiec

Jerzy Szczakiel (ur. 28 stycznia 1949 w Grudzicach, zm. 1 września 2020 w Opolu[1]) – polski żużlowiec, pierwszy polski indywidualny mistrz świata, wychowanek Kolejarza Opole.

Jerzy Szczakiel
Ilustracja
Gwiazda Jerzego Szczakiela we Władysławowie
Data i miejsce urodzenia 28 stycznia 1949
Grudzice
Data i miejsce śmierci 1 września 2020
Opole
Kariera seniorska
Lata Klub
Liga polska
1967–1979 Kolejarz Opole
Dorobek medalowy
Reprezentacja  Polska
Mistrzostwa świata
złoto 1971 parowo
złoto 1973 indywidualnie
brąz 1974 drużynowo
Plebiscyt „Przeglądu Sportowego”
Bronze medal with cup.svg 3. miejsce
1973

KarieraEdytuj

Jerzy Szczakiel jest absolwentem Zespołu Szkół Mechanicznych w Opolu[2]. Karierę żużlową rozpoczął w 1967 w Kolejarzu Opole, z którym był związany przez całą karierę i szybko zaczął odnosić sukcesy w tej dyscyplinie sportu: w 1969 wygrał Turniej o Srebrny Kask, zadebiutował w finale indywidualnych mistrzostw Polski 1969 w Rybniku, które zakończył na 5. miejscu oraz wygrał z Kolejarzem Opole II ligę i awansował do pierwszej ligi, a sezon później zajął z drużyną 3. miejsce w pierwszej lidze.

Rok 1971 był jednym z najlepszych w karierze Jerzego Szczakiela. 11 lipca 1971 na Stadionie Miejskim w Rybniku wraz z Andrzejem Wyglendą zdobył mistrzostwo świata par, na tym samym stadionie zdobył indywidualne wicemistrzostwo Polski oraz zadebiutował w finale indywidualnych mistrzostw świata w szwedzkim Göteborgu, które zakończył na 15. miejscu bez zdobyczy punktowej, a także zajął 3. miejsce w Turnieju o Złoty Kask oraz 2. miejsce w Memoriale Alfreda Smoczyka. Rok później, w 1972 w Lesznie został młodzieżowym indywidualnym wicemistrzem Polski.

2 września 1973 na Stadionie Śląskim w Chorzowie odniósł swój największy sukces w karierze – po 20 biegach finału indywidualnych mistrzostw świata 1973 z 13 punktami niespodziewanie prowadził w tabeli wraz z utytułowanym nowozelandzkim żużlowcem Ivanem Maugerem, w związku z czym o rozstrzygnięciu finałowego turnieju zdecydował dodatkowy bieg, w którym zachodnioniemiecki sędzia Georg Traunspurger zbyt szybko puścił taśmę i na starcie Mauger „zaspał”, jednak na drugim łuku drugiego okrążenia zbliżył się do Szczakiela i zaatakował go od wewnętrznej. Zaliczył jednak upadek, i pomimo iż leżał na torze (wokół niego znajdowało się kilka osób z obsługi technicznej), Szczakiel kontynuował bieg i objechał ostatnie dwa okrążenia i po tych niecodziennych okolicznościach został pierwszym polskim indywidualnym mistrzem świata (w 2010 jego sukces powtórzył Tomasz Gollob[3][4], a w 2019 i 2020 Bartosz Zmarzlik). Sukces ten dał Szczakielowi 3. miejsce w Plebiscycie Przeglądu Sportowego 1973, w którym zdobył 753 552 głosy.

Potem nie odnosił już większych sukcesów, poza brązowym medalem drużynowych mistrzostw świata 1974 na Stadionie Śląskim w Chorzowie wraz z Janem Muchą, Zenonem Plechem i Andrzejem Jurczyńskim, drugim miejscem Turnieju o Puchar Rybnickiego Okręgu Węglowego 1974 oraz zwycięstwem w Turnieju o Łańcuch Herbowy Miasta Ostrowa Wielkopolskiego 1975. Karierę zakończył w 1979.

Starty w lidzeEdytuj

OsiągnięciaEdytuj

Indywidualne Mistrzostwa Świata

Drużynowe Mistrzostwa Świata

Mistrzostwa Świata Par

Indywidualne Mistrzostwa Polski

Młodzieżowe Indywidualne Mistrzostwa Polski

Drużynowe mistrzostwa Polski

Złoty Kask

  • 1970 – 6. miejsce
  • 1971 – 3. miejsce
  • 1973 – 4. miejsce
  • 1976 – 9. miejsce
  • 1977 – 22. miejsce

Srebrny Kask

  • 1967 – 13. miejsce
  • 1968 – 7. miejsce
  • 19691. miejsce

Inne ważniejsze turniejeEdytuj

Memoriał Alfreda Smoczyka w Lesznie

  • 1971 – 2. miejsce – 12 pkt
  • 1974 – 5. miejsce – 11 pkt

Turniej o Puchar Rybnickiego Okręgu Węglowego

  • 1969 – 7. miejsce – 7 pkt
  • 1970 – 6. miejsce – 9 pkt
  • 1973 – 8. miejsce – 9 pkt
  • 1974 – 2. miejsce – 13 pkt

Turniej o Łańcuch Herbowy Miasta Ostrowa Wielkopolskiego

Po zakończeniu karieryEdytuj

Po zakończeniu kariery żużlowej próbował swoich sił w roli trenera, od 2002 corocznie na torze w Opolu organizował turniej żużlowy „Mistrz Świata Jerzy Szczakiel zaprasza”. Bez powodzenia kandydował z listy Polskiego Stronnictwa Ludowego w wyborach samorządowych w 2014 i 2018 do sejmiku województwa opolskiego oraz w wyborach parlamentarnych w 2015 do Sejmu. Jerzy Szczakiel zmarł 1 września 2020 roku. Msza święta pogrzebowa odbyła się w kościele Matki Boskiej Fatimskiej w Opolu-Grudzicach. Żużlowiec został pochowany na cmentarzu parafialnym w Opolu-Grudzicach[5].

UpamiętnienieEdytuj

Imieniem Jerzego Szczakiela nazwano rondo na skrzyżowaniu obwodnicy Opola i ul. Strzeleckiej.

Na motywach jego biografii powstał film fabularny Poza układem, nakręcony w 1977.

PrzypisyEdytuj

  1. Jerzy Szczakiel nie żyje, po-bandzie.com.pl, 1 września 2020.
  2. Znani absolwenci, zsm.opole.pl
  3. Damian Woźniak, Zdarzyło się 2 września 1973, sportowefakty.pl, 2 września 2009.
  4. Łukasz Witczyk, 40 lat temu Jerzy Szczakiel zapisał się w historii żużla, sportowefakty.pl, 2 września 2013.
  5. WZRUSZAJĄCY pogrzeb Jerzego Szczakiela. Żegnał go RYK silników i tłumy kibiców [WIDEO I ZDJĘCIA], sport.se.pl [dostęp 2021-05-21].

Linki zewnętrzneEdytuj