Otwórz menu główne

Jomo Kenyatta (ur. 20 października 1891, zm. 22 sierpnia 1978) – kenijski polityk, prezydent w latach 1964-78.

Jomo Kenyatta
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 20 października 1891
Gatundu
Data śmierci 22 sierpnia 1978
Prezydent Kenii
Okres od 1964
do 1978
Przynależność polityczna Afrykański Narodowy Związek Kenii
Następca Daniel Moi

Pochodził z plemienia Kikuju. Studiował w Wielkiej Brytanii antropologię społeczną pod kierunkiem profesora Bronisława Malinowskiego w London School of Economics. Po powrocie do kraju w 1946 czołowy przywódca ruchu wyzwoleńczego w Kenii; przewodniczący Afrykańskiego Narodowego Związku Kenii. W 1952 aresztowany wraz ze swoimi współpracownikami przez władze brytyjskie pod zarzutem kierowania powstaniem Mau Mau[1].

Uwolniony w 1961, odegrał główną rolę w doprowadzeniu kraju do niepodległości. Stanął na czele Afrykańskiego Narodowego Związku Kenii (KANU), zapewniając mu zwycięstwo w wyborach powszechnych w 1963; został premierem, a po uzyskaniu przez Kenię niepodległości 12 grudnia 1963 i proklamowaniu republiki w 1964 – prezydentem.

Walczył z antagonizmami plemiennymi i rasowymi; zdołał przekonać zagraniczny kapitał do inwestowania w Kenii, a białych osadników do pozostania w kraju i współpracy; prowadził zdecydowanie prozachodnią politykę. Dążąc do umocnienia władzy zdelegalizował w 1969 wszystkie (poza KANU) organizacje polityczne. Skutecznie walczył z przejawami niezadowolenia. Umocnieniu jego władzy sprzyjały pomyślny rozwój gospodarczy, powiązania z zagranicznymi monopolami, autorytet i uznanie u współobywateli, którzy nadali mu tytuł Mzee (czyt. /əmˈzeɪ/)[2], który w języku swahili oznacza - "starszy" i używany jest w odniesieniu do osób powszechnie szanowanych.

PrzypisyEdytuj

  1. Roland Anthony Oliver: Dzieje Afryki po 1800 roku. Warszawa: "Książka i Wiedza", 2007, s. 290,291. ISBN 978-83-05-13491-0.
  2. mzee (ang.). dictionary.com. [dostęp 2016-04-17].

BibliografiaEdytuj

  • E. Huxley, Out in the Midday Sun, 1985
  • Bernd Jordan, Aleksander Lenz: Księga 100 polityków stulecia. tłum. A. Sąpoliński, wyd. Interart, Warszawa 1997, ​ISBN 83-7060-508-7
  • Jomo Kenyatta, Facing Mount Kenya, 1937
  • J. Murray-Brown, Kenyatta, 1972