Kędrzyno

wieś w województwie zachodniopomorskim

Kędrzyno (niem. Gandelin) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie kołobrzeskim, w gminie Siemyśl. Wieś jest siedzibą sołectwa Kędrzyno, w skład którego wchodzą również Paprocie i Wędzice.

Kędrzyno
wieś
Ilustracja
Część popegeerowska wsi Kędrzyno
Państwo  Polska
Województwo  zachodniopomorskie
Powiat kołobrzeski
Gmina Siemyśl
Sołectwo Kędrzyno
Liczba ludności (2015) 305[1]
Strefa numeracyjna 94
Kod pocztowy 78-123
Tablice rejestracyjne ZKL
SIMC 0311243
Położenie na mapie gminy Siemyśl
Mapa konturowa gminy Siemyśl, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Kędrzyno”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Kędrzyno”
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa konturowa województwa zachodniopomorskiego, u góry znajduje się punkt z opisem „Kędrzyno”
Położenie na mapie powiatu kołobrzeskiego
Mapa konturowa powiatu kołobrzeskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Kędrzyno”
Ziemia54°03′59″N 15°27′11″E/54,066389 15,453056

Według danych z 30 czerwca 2015 r. Kędrzyno liczy 302 mieszkańców[1].

PołożenieEdytuj

Kędrzyno, położone przy drodze powiatowej GościnoNieżynByszewoGłąb, składa się z dwóch części. Pierwsza część – „stare” Kędrzyno położone jest 2 km na zachód od Byszewa. „Nowa” część została wybudowana po 1945 r., gdy ok. 0,5 km na zachód od Byszewa wybudowano kompleks PGR – wybudowano m.in. silosy i bloki mieszkalne dla pracowników.

HistoriaEdytuj

Wieś istniała już w VIII w., czego śladem jest zachowane do dziś grodzisko cyplowe[2]. Po raz pierwszy miejscowość wzmiankowana w 1276 r. jako Chandurino[3] w opisie uposażenia katedry kołobrzeskiej przez biskupa kamieńskiego Hermanna von Gleichen[4] (według J. Ellwarta wtedy właśnie bp kamieński zakupił Kędrzyno do tworzonego przez biskupów kamieńskich władztwa)[2][5]. Później wieś stała się lennem rodziny von Manteuffel, którzy władali nią aż do XVIII w.[6] Po pokoju westfalskim i podziale księstwa pomorskiego miejscowość wchodziła w skład Brandenburgii, potem Prus i Niemiec. W 1748 roku majątek znalazł się w rękach Balthazara Friedricha von Goltz i jego małżonki Henrietty Joanny z domu von Manteuffel[4], potem często zmieniał właścicieli (m.in. rodziny Darkow i Weidlich)[6]. Według danych z 1901 r. Kędrzyno liczyło (razem z majątkiem) 252 mieszkańców[7]. Wchodziło w skład okręgu (Amt) Drzonowo i parafii ewangelickiej w Sarbi[8]. Od 1945 r. w granicach Polski. W latach 1950–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa koszalińskiego. Po 1945 r. wybudowano „nowe” Kędrzyno – ok. 0,5 km na zachód od Byszewa wybudowano kompleks PGR – wybudowano m.in. silosy i bloki dla pracowników.

 
Krzyż w Kędrzynie poświęcony przez bp. Edwarda Dajczaka

ZabytkiEdytuj

  • Park krajobrazowy podworski z pocz. XX w.[4]
  • Grodzisko cyplowe, otoczone 3,5-metrowymi wałami, usytuowane około 1 km na północ od miejscowości[2].

Wspólnoty religijneEdytuj

Kędrzyno wchodzi w skład parafii rzymskokatolickiej pw. św. Jana Chrzciciela w Sarbi[9], zaś kaplica pw. Miłosierdzia Bożego jest filią kościoła parafialnego w Sarbi[10].

PrzypisyEdytuj

  1. a b Wykaz sołectw, sołtysi, liczba mieszkańców. BIP UG Siemyśl. [dostęp 2017-02-27].
  2. a b c Jarosław Ellwart: Pomorze Środkowe. Przewodnik turystyczny. Gdynia: Region, 2003, s. 130.
  3. Powiat kołobrzesko-karliński. kolberg-koerlin.de. [dostęp 2013-08-23].
  4. a b c Szlakiem dawnych Rodów Pomorskich. Związek Miast i Gmin Dorzecza Parsęty. [dostęp 2013-05-23].
  5. Szlakami otwartych kościołów dorzecza Parsęty. Związek Miast i Gmin Dorzecza Parsęty. [dostęp 2013-08-23].
  6. a b Studium krajobrazu kulturowego – Kędrzyno. BIP Gminy Siemyśl. [dostęp 2014-09-04].
  7. Liczba ludności w powiecie kołobrzesko-karlińskim. gemeindeverzeichnis.de. [dostęp 2013-08-23].
  8. Gmina Kędrzyno. kreis-kolberg-koerlin.de. [dostęp 2014-09-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-08-07)].
  9. Parafia św. Jana Chrzciciela w Sarbi na stronie diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej. Diecezja Koszalińsko-Kołobrzeska. [dostęp 2013-08-22].
  10. Historia parafii. Parafia św. Jana Chrzciciela w Sarbi. [dostęp 2013-08-23].