Kalander (z gr., franc. calandre) – urządzenie o obrotowych walcach służące do nadawania połysku i wygładzania papieru, folii z tworzywa oraz tkanin lub też wytłaczania na nich wzorów.

HistoriaEdytuj

Kalander, jako ciężki magiel używany do tkanin i pasów jedwabnych, pojawił się we włókienniczych manufakturach europejskich w XVII wieku. Do Polski dotarł w następnym stuleciu. Poruszany był wówczas najczęściej ręcznie przy pomocy korby, choć stosowano również napęd mechaniczny z wykorzystaniem siły napędowej zwierząt pociągowych zaprzężonych w kieratach.

 
Schemat działania kalandra
 
Kalander mechaniczny
 
Współczesny kalander, używany przy produkcji baterii elektrycznych

W kulturzeEdytuj

BibliografiaEdytuj

  • Larousse Encyklopedia Powszechna, 1998, ISBN 83-7200-667-9.
  • Słownik terminologiczny sztuk pięknych pod red. Stefana Kozakiewicza, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1976.