Otwórz menu główne

Kamienica Baryczkowska w Warszawie

budynek (Warszawa, Polska)

Kamienica Baryczkowska[1][2][3]kamienica wzniesiona ok. 1440, znajdująca się przy Rynku Starego Miasta nr 32 w Warszawie (hip. 54).

Kamienica Baryczkowska
w Warszawie
Ilustracja
Państwo  Polska
Miejscowość Warszawa
Adres Rynek Starego Miasta 32, Krzywe Koło 7
Styl architektoniczny gotyk
Ważniejsze przebudowy częściowo w XIV w., gruntownie 1629-1633, 1947-1953
Pierwszy właściciel Andrzej Pielgrzym-Górczewski
Kolejni właściciele m.in. Anna (żona Piotra Pielgrzyma), rodzina Landekerów (od 1501), Jerzy Baryczka, Wojciech Baryczka, rodzina Minasowiczów (1683-1808), Towarzystwo Opieki nad Zabytkami Przeszłości (od 1911), Zarząd Miejski m.st. Warszawy
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
Kamienica Baryczkowska w Warszawie
Kamienica Baryczkowska
w Warszawie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kamienica Baryczkowska w Warszawie
Kamienica Baryczkowska
w Warszawie
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Kamienica Baryczkowska w Warszawie
Kamienica Baryczkowska
w Warszawie
Ziemia52°14′58,56″N 21°00′42,72″E/52,249600 21,011867

OpisEdytuj

Na początku XV wieku kamienica znajdowała się w posiadaniu Anny, żony Piotra Pielgrzyma, wójta dziedzicznego Starej Warszawy. Następnie właścicielem był Andrzej Pielgrzym-Górczewski, który był synem Anny i Piotra.

Górczewscy byli właścicielami kamienicy do 1501 r. Następnie przeszła ona w posiadanie burmistrzowskiej rodziny Landekerów. Na początku XVI wieku odziedziczył ją Jerzy Baryczka (rajca). Własnością tej rodziny była do 1683 r. Wielokrotnie przebudowywana (m.in. w 1509 r., przed 1562 r. – podzielono i sklepiono piwnice oraz wydzielono sklep). Wówczas kamienica była najprawdopodobniej trzykondygnacyjna.

Na początku XVI wieku na tyłach działki powstał murowany budynek gospodarczy.

W latach 16291633 kamienica przeszła gruntowną przebudowę. Właścicielem jej był Wojciech Baryczka. Najprawdopodobniej wówczas dobudowano kolejną kondygnację, dodano w fasadzie portal, dekoracje sklepień w przyziemiu, obramienia okien oraz attykę. Wojciech Baryczka nadał budynkowi charakter późnorenesansowy.

Kolejnym właścicielem kamienicy była ormiańska rodzina kupiecka Minasowiczów (16831808). Pod koniec XVIII wieku w budynku znajdowała się fabryka skór Cadra.

W 1851 r. obiekt przeznaczono do rozbiórki. W 1852 r. kamienica została wyremontowana przez Leona Żakowskiego (budowniczy i współwłaściciel).

Kolejnym posiadaczem nieruchomości była m.in. rodzina Szancerów (18881910), w 1911 kamienica została sprzedana przez Helenę z Szancerów Szteinbergod Towarzystwu Opieki nad Zabytkami Przeszłości.

W 1912 r. budynek został odrestaurowany pod nadzorem Władysława Marconiego, Czesława Przybylskiego, Teofila Wiśniewskiego i Jarosława Wojciechowskiego. Odsłonięto polichromowane belki stropowe, malowany fryz podstropowy (druga połowa XVII wieku). W 1917 r. wykończono sale posiedzeń według projektu Zdzisława Kalinowskiego, Zygmunta Kamińskiego i Jarosława Wojciechowskiego. W 1928 r. Stanisław Kazimierz Ostrowski wykonał polichromię fasady.

W 1937 r. budynek przeszedł w ręce Gminy m.st. Warszawy. Zaplanowano w nim umieścić Muzeum Dawnej Warszawy. Prace adaptacyjne rozpoczęto w 1938 r. Zajęli się nimi:

  • Jan Zachwatowicz (projekt wykonania prac konserwatorskich i adaptacyjnych);
  • Stanisław Hempl (konstrukcja);
  • Jan Rutkowski, Marian Słonecki (konserwacja wewnętrznych malowideł).

W 1944 r. kamienica została spalona. Po II wojnie światowej zachowały się piwnice, mury wraz z attyką, sklepienia parteru oraz fragmenty detali fasady. Odbudowa jej przebiegła dwuetapowo: 19471950 i 19521953. Prace wykończeniowe trwały do 1957 r. Odbywały się one według projektu Stanisława Żaryna[4].

Obecnie znajduje się w niej Muzeum Warszawy oraz Archiwum Państwowe m.st. Warszawy (ul. Krzywe Koło 7).

W czasie remontu kamienic na stronie Dekerta zakończonego w 2016, kolor elewacji kamienicy uległ zmianie z jaskrawozielonego na oliwkowoszary[5].

PrzypisyEdytuj

  1. Juliusz A. Chrościcki, Andrzej Rottermund: Atlas architeltury Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Arkady, 1977, s. 191, 229.
  2. Juliusz Pollack, Julian Żebrowski: Historia kamieniczek na Rynku Starego Miasta w Warszawie. Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1988, s. 55. ISBN 83-03-02312-8.
  3. Maria Lewicka: Atlas architektury Starego Miasta w Warszawie. Warszawa: Wydawnictwo Arkady, 1992, s. 64. ISBN 83-213-3512-8.
  4. Rynek 32 (kamienica Baryczkowska), www.zapiecek.com [dostęp: 27 września 2008]
  5. Tomasz Urzykowski. Nowe na Starym Mieście. „Gazeta Stołeczna”, s. 3, 1 lutego 2015. 

BibliografiaEdytuj