Karabin mierosławka

Karabin mierosławka (fr. la carabine Mieroslawska) – polski karabin odprzodowy produkowany w zakładach J.J. Gerard w Liege. Karabin został specjalnie opracowany do wykorzystania w powstaniu styczniowym. W latach 1863-1864 wyprodukowano 300 szt. tej broni[1]. Projekt karabinu opracował gen. Ludwik Mierosławski. Broń prawdopodobnie nie wzięła udziału w walkach.

Karabin mierosławka
Państwo

 powstańcy styczniowi

Projektant

Ludwik Mierosławski

Producent

J.J. Gerard Liege

Rodzaj

karabin odprzodowy

Historia
Produkcja

1863–1864

Wyprodukowano

300

Dane techniczne
Kaliber

18,5 mm

Nabój

pociski zwykłe, wybuchowe, kartacze

Wymiary
Długość

110 cm

Długość lufy

70 cm

Inne
Szybkostrzelność praktyczna

2-3 strzały na minutę

Zasięg maks.

celownik na 1250 jardów

KonstrukcjaEdytuj

Karabin jest wzorowany na francuskim sztucerze szaserów z 1859[2]. Mierosławka była krótsza o 16 cm, zwiększono kaliber z 17,8 mm do 18,5 mm. Zmieniono celownik z francuskiego na celownik stosowany w karabinach Enfield 1853/1860. Do mierosławki zastosowano też inny bagnet. Miał być tutaj zastosowany zmodyfikowany austriacki bagnet Augustina 1849 lub zmodyfikowany bagnet Lorenza 1854[2].

Karabin mierosławka był bronią jednostrzałową, odprzodową, z zamkiem kapiszonowym typu francuskiego, wzoru 1842. Blacha zamkowa montowana dwiema śrubami stalowymi i dwoma nitami. Na blasze napis: „J.J. Gerard Liege”[2]. Po przeciwnej stronie blachy zamkowej stalowa blaszka boczna z mocującym zamek nitem stalowym. Spust pojedynczy. Karabin miał lufę stalową, okrągłą, w części dennej ośmiogranną. Lufa gwintowana na pięć bruzd, zamocowana do łoża bączkiem z blachy stalowej, z przednim okuciem i stalową śrubą na warkoczu. W odległości 3 cm od końca lufy stalowa muszka, a 61 cm od końca lufy celownik do karabinka Enfielda 1853/1860. Celownik wyskalowany na części schodkowej na 100-200-300-400 jardów, oraz na ramce do 1250 jardów. Łoże karabinu wykonane z jasnego drewna orzechowego. Pod spodem łoża wyżłobiony kanał na stempel. Stempel długości 69,5 cm na końcu nagwintowany. Główna stempla przewiercona. Trzewik stopy kolby wykonany z blachy stalowej na którym wygrawerowany jest napis „mierosławka”[2]. Producent karabinów Gerard nazywał ten karabin jako: „la carabine Mieroslawska[1].

AmunicjaEdytuj

Sam karabin w swojej konstrukcji niczym się nie wyróżniał spośród broni stosowanej w tamtym okresie[2]. Ludwik Mierosławski jednak z podziwem wypowiadał się o tym karabinie (pisownia oryginalna)[3]:

Umyślnie do tego taboru wymyślony przez was i zastosowany karabin, wprowadzał, rzec można śmiało rewolucyę do sztuki wojennej.

Największym atutem mierosławki miała być amunicja stosowana w tej broni[2]. Z myślą o tej udoskonalonej amunicji powiększono kaliber broni, wbrew funkcjonującemu w tamtym czasie trendowi do zmniejszania kalibru karabinów. Do strzelania zamierzano stosować kilka typów amunicji[2]:

  • kule ołowiane pełne, o kształcie walcowo-stożkowym, masa pocisku 48 gramów,
  • pociski wydrążone wybuchające, przeznaczone do przebijania pojemników i zapalania ich zawartości,
  • kartacze o masie 140 gramów, kartacz miał składać się z sześciu części tak wzajemnie dopasowanych, aby tworzyć kształt walcowo-stożkowy, który po strzale rozdziela się na sześć poruszających się wspólną linią koszących pocisków.

Zachowane egzemplarzeEdytuj

Ludwik Mierosławski uzyskał na swój karabin patent 15 maja 1864 z numerem 16089[2]. Wyprodukowano 300 sztuk tej broni[2]. Broń miała być użyta w wyprawie Morskiej Mierosławskiego na Litwę wiosną 1864[1][3]. Do wyprawy nie doszło i broń prawdopodobnie nie została użyta w walce. Po upadku powstania styczniowego w sierpniu 1866 w składach belgijskich znajdowało się 280 mierosławek. Zakładano że mogą być ewentualnie użyte w przyszłym powstaniu[2]. Karabiny te leżały w magazynach do 1877 i później prawdopodobnie zostały sprzedane[2]. Do naszych czasów zachowały się 3 egzemplarze tej broni w:

PrzypisyEdytuj

  1. a b c Aleksander Guttry, Pan Ludwik Mierosławski jego dzieła i działania, Liège 1870, s. 14, 69, 82-83.
  2. a b c d e f g h i j k Przemysław Jan Bloch, Karabin „mierosławka” pomysłu gen. Ludwika Mierosławskiego, w świetle jego wynalazków wojskowych i epoki., www.academia.edu, s. 17-36 [dostęp 2016-06-03].
  3. a b Ludwik Mierosławski, Dokumenta urzędowe do dziejów organizacyi jeneralnej powstania narodowego w latach 1863 i 1864, Paryż 1864, s. 126-127.

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj