Karol Stryjeński

Karol Stryjeński (ur. 19 stycznia 1887 w Krakowie, zm. 21 grudnia 1932 w Warszawie) – architekt, rzeźbiarz, działacz społeczny, dyrektor Państwowej Szkoły Przemysłu Drzewnego w Zakopanem.

Karol Stryjeński
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 19 stycznia 1887
Kraków
Data i miejsce śmierci 21 grudnia 1932
Warszawa
Zawód, zajęcie architekt, rzeźbiarz
Małżeństwo Zofia Stryjeńska
Dzieci Jan Stryjeński, Jacek Stryjeński, Magdalena Stryjeńska[1]
Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi
Mauzoleum Jana Kasprowicza autorstwa Karola Stryjeńskiego (1933) będące przykładem architektury art déco inspirowanej stylem zakopiańskim

ŻyciorysEdytuj

Był synem Tadeusza Stryjeńskiego, znanego krakowskiego architekta, bratem Władysława. Ukończył gimnazjum im. Sobieskiego w Krakowie. W latach 1907–1911 studiował architekturę na politechnice w Zurychu. Studiował też rzeźbę w paryskiej École nationale supérieure des beaux-arts. Pierwszym sukcesem Karola Stryjeńskiego było zwycięstwo w 1912 r. w konkursie na projekt mieszkań robotniczych w Krakowie. 4 listopada 1916 r. ożenił się z Zofią Lubańską, późniejszą znaną malarką, ilustratorką i projektantką tkanin. Małżeństwo skończyło się rozwodem w 1927, para była rodzicami trójki dzieci: córki Magdaleny (1918–1991) oraz synów bliźniaków: Jana i Jacka. W 1922 r. uzyskał pierwszą nagrodę w rządowym konkursie na plan regulacji Zakopanego. Od 1922 r. był dyrektorem Szkoły Przemysłu Drzewnego w Zakopanem. Podniósł znacząco poziom szkoły. Na Wystawie Sztuk Dekoracyjnych w Paryżu w 1925 r. prace jego uczniów uzyskały złote medale.

Udzielał się w Polskim Towarzystwie Tatrzańskim, był m.in. prezesem sekcji narciarskiej i organizatorem zawodów sportowych.

W 1927 r. przeniósł się do Warszawy, gdzie objął katedrę rzeźby monumentalnej na Akademii Sztuk Pięknych. W 1932 r. został dyrektorem Instytutu Propagandy Sztuki w Warszawie. W tym samym roku zmarł na skutek wylewu krwi do mózgu. Został pochowany w rodzinnym grobowcu w Krakowie, a po kilkunastu miesiącach zgodnie z ostatnią wolą zmarłego, pochowano go na Cmentarzu Zasłużonych na Pęksowym Brzyzku w Zakopanem.

Projekty i realizacjeEdytuj

Ordery i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Magdalena Stryjeńska, www.sejm-wielki.pl [dostęp 2019-06-19].
  2. M.P. z 1931 r. nr 260, poz. 346 „za zasługi przy organizacji Powszechnej Wystawy Krajowej w Poznaniu”.

BibliografiaEdytuj

  • Janusz Zdebski, Stary Cmentarz w Zakopanem. Przewodnik biograficzny, Warszawa-Kraków 1986.