Otwórz menu główne

Kończyce (pol. hist. Kunatów[1], niem. Kunzendorf, śl. Kōńczycy) – dzielnica miasta Zabrze.

Kończyce
Dzielnica Zabrza
Ilustracja
Ulica Beskidzka w Kończycach
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Miasto Zabrze
Data założenia 1776
W granicach Zabrza 1951
Zarządzający Jan Szulik
Powierzchnia 1,82 km²
Populacja 
• liczba ludności

3000
• gęstość 1648 os./km²
Nr kierunkowy 032
Kod pocztowy 41-810
Tablice rejestracyjne SZ
Położenie na mapie Zabrza
Położenie na mapie
Portal Portal Polska

HistoriaEdytuj

Kończyce powstały w 1776 roku na zachód od Pawłowa jako ostatnia kolonia założona przez Mathiasa Wilczka. Po podziale Śląska w 1921 roku przyznano ją Polsce. Do 1951 roku miejscowość była siedzibą gminy Kończyce.

W 1910 roku w miejscowości mieszkało 4441 mieszkańców z czego 2804 mówiło w języku polskim, 484 polskim i niemieckim, a 1114 niemieckim. W wyborach komunalnych jakie odbyły się w listopadzie 1919 roku oddano na ogólną liczbę 1884 głosów na listę polską 1354 głosów zdobywając 9 z 11 mandatów. Podczas plebiscytu na Śląsku swoje głosy oddało 2580 osób (w tym 93 emigrantów). Za Polską głosowało w nim 1584 wotantów, a za Niemcami 949[1]. W Kończycach działały liczne polskie organizacje jak 100 osobowa regionalna sekcja Dzielnicy Śląskiej Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” kierowana przez Pawła Dolę i Juliusza Potykę oraz w oparciu o nie Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego Śląska. Od 1919 roku miejscowość była również siedzibą 74 osobowego Chóru Mieszanego „Skowronek” kierowanego przez Pawła Bąka, Jana Pykę, Hermana Szwencera. Kończyce objęły walki w czasie powstań śląskich. W II powstaniu miejscowość 22 sierpnia została zdobyta przez powstańców po ciężkich walkach z sipo[1].

W dzielnicy znajduje się Dzielnicowy Ośrodek Kultury, przy ul. Dorotki 3, działa Klub Sportowy MKS Kończyce. Od 1911 roku działa też jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej.

Parafia pw. Bożego CiałaEdytuj

7 sierpnia 1912 r. ks. Józef Knosała zostaje pierwszym duszpasterzem nowej gminy kościelnej na terenie dzielnicy. Nowy ksiądz stanął przed wyzwaniem zbudowania świątyni w nowo powstałej parafii. 19 czerwca 1919 roku w święto Bożego Ciała poświęcił nowo wybudowany kościółek i odprawił w nim pierwszą mszę świętą. Tymczasowa świątynia powstała bez zezwolenia policji budowlanej, starosty, rejencji, bez zezwolenia ministerstwa, jak również bez zezwolenia władzy duchownej. Nietypowe okoliczności budowy były spowodowane brakiem wsparcia ze strony władz, zarządu kopalni Delbruck (właściciel terenu), a także wybuchem I wojny światowej. Kościół przetrwał 91 lat.

1 sierpnia 1925 parafia została erygowana. Obecnie Parafia Bożego Ciała w Kończycach należy do dekanatu Kochłowice. Jest położona na granicy archidiecezji katowickiej.

W lipcu 1999 roku ruszyła budowa nowego kościoła. Autorami projektu nowej świątyni są architekt dr Jan Kubec i architekt Damian Radwański. Nowa świątynia jest zasilana kolektorami słonecznymi oraz ciepłem pochodzącym z głębi ziemi. W 28 listopada 2009 otwarto Nową Świątynie. 15 września 2010 poświęcenia Kościoła dokonał Arcybiskup Metropolita Katowicki Damian Zimoń. Budowniczym nowej świątyni był ks. Andrzej Żmuda. W 2015 roku abp Wiktor Skworc poświęcił park wokół kościoła i nadał mu imię kard. Augusta Hlonda – pierwszego biskupa katowickiego.

EdukacjaEdytuj

  • Ogólnokształcąca Szkoła Sztuk Pięknych
  • Zespół Szkół nr 18 w Zabrzu
  • Szkoła Podstawowa nr 35 w Zabrzu
  • Przedszkole nr 29 w Zabrzu

Osoby związane z KończycamiEdytuj

  • Obecna prezydent Zabrza, Małgorzata Mańka-Szulik pochodzi z Kończyc.
  • Sługa Boży Roman Kozubek.
  • Były Rektor Akademii Sztuk Pięknych w Katowicach, prof. Marian Oslislo.
  • Mirosław Sekuła, były Marszałek Województwa Śląskiego, były wiceminister Finansów, były Poseł na Sejm RP, były prezes NIK.
  • Dariusz Chojnacki, aktor.
  • Danuta Mikusz, była więźniarka obozu koncentracyjnego KL Auschwitz
  • Władysław Dworaczek, pedagog, działacz harcerski
  • Edward Makula (ur. 4 lipca 1930 w Kończycach. zm. 15 stycznia 1996 w Warszawie) – polski pilot szybowcowy i samolotowy.

PrzypisyEdytuj

  1. a b c „Encyklopedia powstań śląskich”, Instytut Śląski w Opolu, Opole 1982, s. 263, hasło „Kunatów”.

Linki zewnętrzneEdytuj