Otwórz menu główne

Kończysta (słow. Končistá, niem. Kontschista, węg. Koncsiszta) – dwuwierzchołkowy szczyt (2538 m) w południowej, bocznej grani Tatr Wysokich odchodzącej od Zmarzłego Szczytu (Popradský Ľadový štít). Począwszy od Przełęczy koło Drąga (Sedlo pod Drúkom), ­grań ta nazywana jest Granią Kończystej (hrebeň Končistej). Na północ od szczytu znajduje się w niej Stwolska Turnia (Štôlska veža), oddzielona od Kończystej głęboko wciętą Stwolską Przełęczą Wyżnią (Štôlska štrbina).

Kończysta
Končistá
Ilustracja
Kończysta znad Batyżowieckiego Stawu
Państwo  Słowacja
Położenie powiat Poprad
Pasmo Tatry, Karpaty
Wysokość 2538 m n.p.m.
Wybitność 205 m
Pierwsze wejście 1874
Aleksander Münnich z towarzyszami
Położenie na mapie Tatr
Mapa lokalizacyjna Tatr
Kończysta
Kończysta
Ziemia49°09′26″N 20°06′51″E/49,157222 20,114167

Pomiędzy tą przełęczą a północnym wierzchołkiem wznoszą się jeszcze dwa mało wybitne wzniesienia – Zadnia Stwolska Czuba (Zadný Štôlsky hrb) i Skrajna Stwolska Czuba (Predný Štôlsky hrb). Są one od siebie oddzielone Zadnimi Stwolskimi Wrótkami (Zadná Končistá štrbina), a od szczytu Kończystej – Skrajnymi Stwolskimi Wrótkami (Končistá štrbina).

Pomiędzy północny i południowy wierzchołek Kończystej wcinają się Wyżnie Pasternakowe Wrótka (Vyšná Pastrnakova bránka). Na południowym, wyższym wierzchołku znajduje się duży blok skalny nazywany Kowadłem (Nákova) albo Koniem Jármaya (Jármaiho stôl). Dalej w kierunku południowym w grzbiecie wyróżnia się Pośrednie Pasternakowe Wrótka (Prostredná Pastrnakova bránka), Pasternakowe Czuby (Pastrnakove zuby) oraz Niżnie Pasternakowe Wrótka (Nižná Pastrnakova bránka).

Grań Kończystej na południe od szczytu przechodzi w szeroki grzbiet rozdzielający doliny:

W kierunku wschodnim masyw Kończystej opada od Doliny Batyżowieckiej skalnymi ścianami, przeciętymi szerokim, wznoszącym się ku południu zachodemStwolskim Zawratem (Závoz). Kończy się on w Niżnich Pasternakowych Wrótkach.

Kończysta od południa
Kończysta widziana z Tępej (2007)
Grań Kończystej

W kierunku zachodnim, w stronę Stwolskiej Przełęczy (Lúčne sedlo), opada rozległe zbocze, w którym nie ma żadnej wybitnej grani – znajduje się tu jedynie kilka grzęd porozdzielanych płytkimi żlebkami. Na zachód od przełęczy, w zworniku Tępej (Tupá) grzbiet rozgałęzia się, oddzielając Dolinę Złomisk (Zlomisková dolina) – odnogę Doliny Mięguszowieckiej, od Doliny Stwolskiej i Doliny Wielkiej Huczawy (Dolina Veľkej Hučavy). W zachodniej odnodze grzbietu znajduje się szczyt Osterwa (Ostrva), poniżej którego przez Przełęcz pod Osterwą (sedlo pod Ostrvou) poprowadzona jest tzw. Magistrala Tatrzańska, wybudowana w latach 1930-1931.

Na szczycie kończystej znajduje się głaz przez taterników nazywany ze względu na swój charakterystyczny kształt Kowadłem[1].

Nazwa Kończysty (szpiczasty) związana jest z kształtem masywu oglądanego od południa. Na Kończystą nie prowadzi znakowany szlak turystyczny. Wejście należy do łatwiejszych, ale dozwolone jest jedynie z uprawnionym przewodnikiem.

Pierwsze odnotowane wejścia:

PrzypisyEdytuj

  1. Leszek Jaćkiewicz: Nieznane Tatry. Góry Books, 2010. ISBN 978-83-62301-09-6.

BibliografiaEdytuj

  1. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wyd. Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
  2. Józef Nyka: Tatry słowackie. Przewodnik. Wyd. II. Latchorzew: Wyd. Trawers, 1998. ISBN 83-901580-8-6.
  3. Witold Henryk Paryski: Tatry Wysokie. Przewodnik taternicki. Część XI. Wschodni Szczyt Żelaznych Wrót – Batyżowieckie Czuby. Warszawa: Sklep Podróżnika, 1992, s. 76-85.

Linki zewnętrzneEdytuj


Panorama 360° z Kowadła – południowego wierzchołka Kończystej (z podpisami)