Korpus Kontrolerów

Korpus Kontrolerów (KK) – organ Ministra Spraw Wojskowych powołany do kontroli administracji Wojska Polskiego II RP.

Korpus powołany został na podstawie dekretu Naczelnego Wodza z dnia 11 kwietnia 1921 o zadaniach i kontroli administracji wojskowej. Instytucja KK została zorganizowana na wzór Armii francuskiej, w której KK funkcjonował od 1882 roku. Pracami nad organizacją Korpusu Kontrolerów i dostosowaniem wzorców francuskich dla potrzeb Wojska Polskiego kierował generał francuskiego KK Chappuis[1]. 15 maja 1922 roku generał Chappuis został odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski „za zasługi w dziale organizacji kontroli wojskowej w Polsce”[2].

15 grudnia 1921 roku w Warszawie rozpoczął się czteromiesięczny kurs aspirantów KK, na który specjalna komisja MSWojsk. zakwalifikowała 31. oficerów. Dwudziestu słuchaczy kursu posiadało wyższe wykształcenie akademickie[3].

Zgodnie z etatem KK liczył 50 oficerów, w tym: 5 generałów poruczników, 9 generałów podporuczników, 15 pułkowników, 15 podpułkowników i 6 majorów. W tym samym czasie, we Francji pełniło służbę 57 kontrolerów wojskowych, którzy nie posiadali stopni oficerskich, lecz tytuły kontrolerów wojskowych I i II klasy (odpowiadające stopniom pułkownika i podpułkownika) oraz tytuły generała kontrolera I i II klasy (odpowiające stopniom generała porucznika i generała podporucznika). Według opinii ówczesnego pułkownika Zygmunta Platowskiego etat polskiego Korpusu Kontrolerów ze względów oszczędnościowych był nieliczny, ale opracowany w taki sposób by z jednej strony odpowiadał wymaganiom służby, a z drugiej umożliwiał dobre warunki awansowe, będące zachętą do starania się o przeniesienie do tegoż korpusu[4]

14 października 1927 roku minister spraw wojskowych zarzadził reorganizację Korpusu Kontrolerów. W ramach tej reorganizacji zostały wyodrębnione trzy jednostki organizacyjne, a mianowicie: szef Korpusu Kontrolerów, kadra Korpusu Kontrolerów i Biuro Kontroli. Szef KK pozostał w składzie osobowym MSWojsk. Kadra KK została usytuowana przy Ministerstwie Spraw Wojskowych i podlegała wprost ministrowi. Biuro Kontroli, w zależności od realizowanych zadań, podlegało I wiceministrowi spraw wojskowych lub szefowi KK. Wewnętrzną organizację kadry KK i podział na grupy ustalał szef KK według własnego uznania[5].

Z tym tematem związana jest kategoria: Oficerowie korpusu kontrolerów II Rzeczypospolitej.

PrzypisyEdytuj

  1. Roman Górecki. Korpus Kontrolerów. „Polska Zbrojna”. 74, s. 1-2, 1921-12-22. Warszawa. 
  2. Dekoracja gen. Chappuis. „Polska Zbrojna”. 133, s. 3, 1922-05-19. Warszawa. 
  3. Roman Górecki. Korpus Kontrolerów. „Polska Zbrojna”. 75, s. 2, 1921-12-23. Warszawa. 
  4. Zygmunt Platowski. O Kontroli Wojskowej. „Polska Zbrojna”. 58, s. 1-2, 1922-02-28. Warszawa. 
  5. Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 28 z 14 października 1927 roku, poz. 344.

BibliografiaEdytuj

  • Jerzy Kłoczewski, Polska gospodarka wojskowa 1918-1939 (zarys systemu), Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1987, wyd. I, ​ISBN 83-11-07488-7​.
  • Stanisław Styk, Działalność Korpusu Kontrolerów Wojska Polskiego 1921-1939, Wojskowy Przegląd Historyczny Nr 2 (84), Warszawa 1978, s. 237.