Otwórz menu główne

HistoriaEdytuj

Początkowo rejestr liczył około 400 osób, jego liczebność zmieniała się wraz z niepokojami i buntami na Naddnieprzu, w 1590 było już około 1000 Kozaków rejestrowych. W 1637 Kozacy wywalczyli sobie rejestr w liczbie 8000 osób i znaczne przywileje. W 1638, po klęsce powstania Pawluka, zmniejszono go do 6000 i ograniczono autonomię Kozaków[1].

Zbyt mała liczba Kozaków rejestrowych była jedną z przyczyn wybuchu w 1648 powstania Chmielnickiego. Zgodnie z ugodą zborowską z sierpnia 1649, król Jan II Kazimierz Waza uznał tytuł hetmański Chmielnickiego i rozszerzył rejestr Kozaków do 40 000, natomiast po bitwie pod Beresteczkiem w 1651, w wyniku ugody w Białej Cerkwi zmniejszono liczbę Kozaków rejestrowych do 20 000. Unia hadziacka w 1658 ustalała 30 tysięcy albo jako Wielmożny Hetman Zaporoski na Regestrze poda.

Siedziby pułków i liczba Kozaków rejestrowych po zawarciu ugody zborowskiej w 1649[2].

# Siedziba pułku
Kozaków rejestrowych
Liczba
Kozaków rejestrowych
1 Biała Cerkiew 2990
2 Bracław 2662
3 Czerkasy 2990
4 Czernihów 998
5 Czehryń 3220
6 Humań 2977
7 Kalnik 2050
8 Kaniów 3167
9 Kijów 2002
10 Korsuń 3470
11 Kropiwna 1993
12 Mirhorod 3009
13 Nieżyn 991
14 Perejasław 2986
15 Połtawa 2970
16 Pryłuki 1996

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Ordynacja wojska zaporoskiego regestrowego w służbie Rzeczypospolitej będącego (Polityczne przyczyny Powstania Chmielnickiego, s. 2–3.)
  2. Marek Gędek, Atlas historyczny wojen polskich, Zofia Gawryś (red.), Karol Linder (ilust.), Warszawa: Bellona, 2009, s. 90-91, ISBN 978-83-11-11642-9, OCLC 751294663.