Krajowa Spółka Cukrowa

konsorcjum cukrowni (Toruń, Polska; zał. 2002)

Krajowa Spółka Cukrowa Spółka Akcyjna (w skrócie: KSC Polski Cukier S.A.)[2] – powstałe w sierpniu 2002 roku konsorcjum cukrowni z siedzibą w Toruniu. Krajowa Spółka Cukrowa (KSC) przejęła kilkadziesiąt zakładów w całej Polsce. Większościowym udziałowcem KSC S.A. jest Skarb Państwa, ponad 20% akcji należy w szczególności do plantatorów buraka cukrowego i pracowników spółki.[3]

Krajowa Spółka Cukrowa S.A.
Ilustracja
Państwo  Polska
Województwo  kujawsko-pomorskie
Adres 87-100 Toruń
ul. Kraszewskiego 40
Data założenia 2002
Forma prawna spółka akcyjna
Prezes Krzysztof Kowa[1]
Przewodniczący Rady Nadzorczej Robert Perkowski
Udziałowcy Skarb państwa
Nr KRS 0000084678
Dane finansowe
Kapitał zakładowy 990 677 758 zł
Położenie na mapie Torunia
Mapa konturowa Torunia, w centrum znajduje się punkt z opisem „Krajowa Spółka Cukrowa S.A.”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Krajowa Spółka Cukrowa S.A.”
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa konturowa województwa kujawsko-pomorskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Krajowa Spółka Cukrowa S.A.”
Ziemia53°00′52,50″N 18°35′23,70″E/53,014583 18,589917
Strona internetowa
Cukrownia Gryfice
Cukrownia w Pruszczu Gdańskim zbudowana w 1881, pracowała nieprzerwanie do 2003 (zdjęcie z 2010), stanowi własność Krajowej Spółki Cukrowej S.A.

Przedsiębiorstwo jest największym w Polsce i ósmym co do wielkości producentem cukru w Europie. Podstawowy przedmiot działalności Krajowej Spółki Cukrowej S.A. stanowi produkcja i sprzedaż cukru, handel wyrobami powstałymi w trakcie jego wytwarzania oraz przetwórstwo owocowo-warzywne. Spółka prowadzi kompleksowe zarządzanie archiwami firm zewnętrznych w zakresie przechowywania, archiwizowania oraz brakowania dokumentów oraz inne działalności usługowe.[4] Największa część eksportu KSC kierowana jest do Rosji, Niemiec, Grecji, Czech i Słowacji[5].

StrukturaEdytuj

Oddziały Spółki:

  • Zajmujące się produkcją cukru oraz wyrobów powstałych w trakcie jego wytwarzania:
  1. Oddział "Cukrownia Dobrzelin" w Dobrzelinie,
  2. Oddział "Cukrownia Kluczewo" w Stargardzie,
  3. Oddział "Cukrownia Krasnystaw" w Siennicy Nadolnej,
  4. Oddział "Cukrownia Kruszwica" w Kruszwicy,
  5. Oddział "Cukrownia Malbork" w Malborku,
  6. Oddział "Cukrownia Nakło" w Nakle nad Notecią,
  7. Oddział "Cukrownia Werbkowice" w Werbkowicach.
  • Świadczące usługi magazynowo-logistyczne:
  1. Oddział "Terminal Cukrowy" w Gdańsku

Zakłady Spółki:

  • Zajmujące się produkcją przetworów owocowo-warzywnych:
  1. Zakład "Polskie Przetwory" we Włocławku
  • Świadczące usługi:
  1. Zakład "Archiwum" w Płocku
  2. Zakład "Nadruk Papieru" w Janikowie

Spółki zależne:

  1. Fabryka Cukierków "Pszczółka" Sp. z o.o.
  2. Przedsiębiorstwo Zbożowo-Młynarskie "PZZ" w Stoisławiu S.A.
  3. Przedsiębiorstwo Przemysłu Ziemniaczanego „Trzemeszno” Sp. z o.o.
  4. KSC Bioenergetyka Sp. z o.o.
  5. Î.C.S. „Moldova Zahăr” S.R.L. w Cupcini w Republice Mołdawii[6]

Wyniki finansoweEdytuj

KSC 2007 rok zakończyła sprzedażą sięgającą 1,8 mld zł i 1,3 mln zł zysku netto[7].

We wrześniu 2005 w Rejowcu, jako pierwszej z wygaszonych fabryk, KSC uruchomiła przygotowywaną przez wiele miesięcy alternatywną działalność gospodarczą: produkcję europalet, przy której zatrudnionych zostało 54 dotychczasowych pracowników cukrowni.

W trakcie kampanii 2008/2009 KSC skupiła od 17 tysięcy plantatorów ponad 3,1 miliona ton buraków, z których wyprodukowała 465 tys. ton cukru (co oznacza średnią zawartość cukru w burakach wynoszącą 15%)[8].

Rok obrotowy 2010/11 okazał się rekordowym okresem w historii spółki pod względem wyników finansowych. Przychody Krajowej Spółki Cukrowej S.A. wyniosły niemal 1,8 mld zł i były o ponad 18% wyższe niż w roku poprzednim. EBITDA (zysk operacyjny powiększony o amortyzację) wyniosła 464 mln zł (+30%), a zysk netto 283 mln zł (+51%).

Duże znaczenie dla osiąganych wyników ma przeprowadzona w ostatnich latach restrukturyzacja i optymalizacja kosztów działania KSC S.A. W ostatnich latach spółka m.in. skoncentrowała produkcję w 7 głównych zakładach i przeprowadziła racjonalizację zatrudnienia w ramach Programu Dobrowolnych Odejść (średnioroczne zatrudnienie pracowników stałych i sezonowych wyniosło w latach 2010/11 1787 osób, wobec 2769 osób w 2007/2008 r.). Kontynuowana była również sprzedaż zbędnego majątku trwałego – tylko z tego tytułu do kasy spółki wpłynęło w roku obrotowym 2010/11 niemal 36 mln zł.

W roku obrotowym 2010/11 KSC S.A. kontynuowała również intensywny program inwestycyjny, na który w ostatnich 4 latach zostało przeznaczonych ponad 560 mln zł. W roku 2011 we wszystkie swoje 7 cukrowni spółka zainwestowała ok. 188 mln zł – głównie w projekty związane z przyjęciem surowca i magazynowaniem. Tylko na samo dokończenie budowy silosów na cukier w Dobrzelinie, Krasnymstawie oraz Nakle (każdy po 50 tys. ton) spółka wydała łącznie niemal 60 mln zł.

Dobre wyniki przyniosła również zakończona z końcem stycznia kampania cukrownicza 2011/2012. Plantatorzy związani z KSC S.A. dostarczyli do 7 cukrowni spółki ponad 4,4 mln ton buraków cukrowych, co stanowi 109,7% początkowego planu. Z zebranych w tej kampanii buraków cukrownie wyprodukowały ponad 700 tys. ton cukru (564 tys. ton w roku 2010/11). Co więcej, wszystkie cukrownie pobiły rekordy średniej-dobowej produkcji, co było możliwe m.in. dzięki dokonanym inwestycjom.

W kampanii 2019/2020 KSC S.A. skupiła prawie 5,8 mln ton buraków cukrowych i wyprodukowała ponad 860 tys. ton cukru. W 2019 roku, buraki cukrowe zakontraktowane przez KSC S.A. uprawiane były na areale ponad 100 tys. ha przez 15 tys. plantatorów.[9]

PrywatyzacjaEdytuj

Geneza modelu prywatyzacji KSC S.A. sięga połowy lat dziewięćdziesiątych. Wtedy rozpoczął się proces przekształceń własnościowych w przemyśle cukrowniczym, a także zmiana struktury i restrukturyzacja tego rynku. Model prywatyzacji KSC S.A., a więc to, że akcje zostaną zaoferowane pracownikom i plantatorom, jest zatem znany od 1994 roku, kiedy została uchwalona ustawa z dnia 26 sierpnia 1994 roku o przekształceniach własnościowych w przemyśle cukrowniczym (Dz.U. 1994 nr 98, poz. 473)[10] oraz ustawa z dnia 21 czerwca 2001 roku o regulacji rynku cukru (Dz.U. 2001 nr 76, poz. 810)[11]. Dokładne rozwiązania, w tym informacja o tym, jakie etapy będzie zawierać trwająca rok oferta publiczna akcji, zostały natomiast podane w odpowiednim Rozporządzeniu Rady Ministrów z 2004 roku (wraz z późniejszymi zmianami). Oferta publiczna akcji jest natomiast przeprowadzana w oparciu o prospekt emisyjny opublikowany 20 września 2011 roku, zatwierdzony wcześniej przez Komisję Nadzoru Finansowego.

W pracowniczo-plantatorski model właścicielski wpisują się również zasady obrotu akcjami KSC S.A. na rynku wtórnym. Zgodnie ze statutem spółki akcje KSC S.A. mogą być zbywane w obrocie wtórnym wyłącznie pracownikom spółki i plantatorom buraków cukrowych związanym ze spółką umowami kontraktacji buraków cukrowych.

Proces prywatyzacji Krajowej Spółki Cukrowej S.A. przebiegał zgodnie z harmonogramem ustalonym w Rozporządzeniu Rady Ministrów oraz opublikowanym 20 września 2011 roku prospekcie emisyjnym spółki. Zapisy na akcje, zarówno w transzy preferencyjnej, jak i standardowej, trwały od 20 grudnia 2011 roku do 20 marca 2012 roku.

W pracowniczo-plantatorskiej prywatyzacji KSC S.A. blisko 18 tys. osób uprawnionych zaoferowano 777 781 217 akcji (stanowiących ok. 79% kapitału zakładowego), w cenie 1,60 zł za jedną akcję. W drodze do objęcia akcji przez osoby uprawnione przewidziano wiele ułatwień. Oferowane akcje zostały podzielone na dwie transze: preferencyjną (313 045 608 akcji) i standardową (464 735 609 akcji). W obydwu transzach przewidziano możliwość zapłaty za zakupione akcje w okresie do siedmiu lat. Dodatkowo w transzy preferencyjnej spółka zaoferowała wszystkim uprawnionym pożyczkę na opłacenie pierwszej raty należności za kupowane akcje w wysokości 20% wartości nabywanych papierów. Aby wziąć udział w transzy preferencyjnej osoby uprawnione składały do 4 listopada 2011 roku odpowiedni wniosek o udzielenie pożyczki. Zdecydowało się na to prawie 12 tys. osób, czyli niemal 70% osób uprawnionych.

Minister Skarbu Państwa 2 kwietnia 2012 roku podjął decyzję o odstąpieniu od oferty publicznej nabycia akcji Krajowej Spółki Cukrowej S.A., kierowanej do pracowników i innych osób uprawnionych do nabycia akcji spółki na mocy obowiązujących przepisów. Decyzja została podjęta na podstawie analizy ryzyka związanego z realizacją transakcji, z uwzględnieniem aktualnej sytuacji ekonomiczno-finansowej spółki i interesu Skarbu Państwa. Po ponownej wycenie spółki ministerstwo powróci na ścieżkę prywatyzacji.

W 2018 roku nie były prowadzone działania zmierzające do prywatyzacji Krajowej Spółki Cukrowej S.A. Spółka realizuje strategię dywersyfikacji dotychczasowej działalności i budowy koncernu rolno-spożywczego[12].

SponsoringEdytuj

  • Małopolski Klub Siatkówki Muszyna (siatkówka kobiet)
    • Polski Cukier Muszynianka Fakro Bank BPS (2013)
    • Polski Cukier Muszynianka Muszyna (2014/2015)
    • Polski Cukier Muszynianka Enea (2016/2017)
    • Polski Cukier Muszynianka Muszyna (2017/18) po sezonie 2017/2018 spółka wycofuje się ze sponsorowania
  • Twarde Pierniki Toruń (koszykówka mężczyzn)
    • SIDEn Polski Cukier Toruń (2011-2015)
    • Polski Cukier Toruń (2015-)
  • AZS Lublin (koszykówka kobiet)
    • Pszczółka Polski-Cukier AZS-UMCS Lublin
  • Polski Cukier Pomezania Malbork (piłka ręczna mężczyzn)

PrzypisyEdytuj

  1. Zarząd - Krajowa Spółka Cukrowa, www.polski-cukier.bip-e.pl [dostęp 2019-01-23] (pol.).
  2. Krajowa Spółka Cukrowa. [dostęp 2017-11-24].
  3. Rozwój | CSR (społeczna odpowiedzialność biznesu), csr.polski-cukier.pl [dostęp 2020-10-08].
  4. Informacje podstawowe | Krajowa Spółka Cukrowa S.A., firma.polski-cukier.pl [dostęp 2020-10-08].
  5. Cukier z Torunia.
  6. O Spółce | Krajowa Spółka Cukrowa S.A., firma.polski-cukier.pl [dostęp 2020-10-08].
  7. Odkrywamy skarby w cukrze.
  8. KSC zakończyła kampanię 2008/2009.
  9. Krajowa Spółka Cukrowa S.A. zakończyła 18. kampanię cukrowniczą 2019/2020 - Aktualności | Krajowa Spółka Cukrowa S.A., firma.polski-cukier.pl [dostęp 2020-10-08].
  10. Dz.U. z 1994 r. nr 98, poz. 473 Ustawa z dnia 26 sierpnia 1994 r. o przekształceniach własnościowych w przemyśle cukrowniczym.
  11. Dz.U. z 2001 r. nr 76, poz. 810 Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o regulacji rynku cukru.
  12. <hfref="https://firma.polski-cukier.pl/194,informacje-podstawowe>