Kreda (skała)

skała osadowa

Kreda, kreda piszącaskała osadowa, która powstała na dnie mórz i oceanów.

Kredowe klify w Dover
Kreda do pisania po tablicy
Kreda do pisania na tablicy

OpisEdytuj

Jest odmianą wapieni (wzór chemiczny CaCO3) dość czystych, niezawierających wielu domieszek. Jej podstawowym składnikiem jest kalcyt. Zbudowana jest głównie z mikroskopowych skorupek kokolitów i otwornic oraz bardzo drobnoziarnistego mikrytu. Inne skamieniałości (np. igły gąbek, małże, belemnity) występują podrzędnie. Jest to skała miękka, niezbyt zwięzła, porowata, dzięki czemu ma mały ciężar właściwy i jest lekka. Dodaje się ją do białych farb, proszków i past do zębów.

Kreda ma zastosowanie w przemyśle ceramicznym, chemicznym, farmaceutycznym i kosmetycznym. Odmiany szczególnie bogate w kokolity zmieszane z gipsem służą do pisania na tablicy. W Polsce duże złoża kredy występują w okolicach Chełma, Zamościa i Siedlec. Odkrywkowe kopalnie kredy znajdują się w Mielniku[1] i Starej Kornicy[2].

Wyróżnia się również kredę jeziorną, która ma odmienną genezę i skład od kredy piszącej. Jest skałą wapienną pochodzenia chemicznego powstającą w jeziorach. Zbudowana jest z mikrytu wapiennego, wytrąconego z wody jeziornej. Często zawiera w swym składzie sporą ilość minerałów ilastych oraz szczątków roślinnych.

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Odkrywkowa kopalnia kredy w Mielniku. W: Urząd Gminy Mielnik [on-line]. [dostęp 2020-02-17].
  2. Kredowe Zakłady w Kornicy - nawóz wapniowy, Kredowe Zakłady w Kornicy [dostęp 2020-09-18] (pol.).

BibliografiaEdytuj

  • Wacław Ryka, Anna Maliszewska, Słownik petrograficzny, Wydawnictwa Geologiczne, 1991