Kusz (kraina)

Kuszstarożytna kraina położona na południe od II katarakty Nilu (obecnie północny Sudan).

Rejon Morza Czerwonego ok. 400 r. p.n.e.

Podbita w XVI-XIV wieku p.n.e. przez Egipt (czasy XVIII dynastii) uległa częściowo kulturze egipskiej. Faraonowie XVIII dynastii zmuszeni byli do odpowiedniego zreorganizowania systemu administracyjnego w swym wielkim imperium. W Nubii wprowadzili scentralizowane rządy. Podzielili Nubię na dwa większe obszary. Na terytorium Wawat, które odpowiadało Nubii właściwej i na terytorium Kusz, które rozciągało się od drugiej do czwartej katarakty. Całością zarządzał urzędnik egipski o tytule: „Królewski syn z Kusz”. W Starym Testamencie określenie dla Nubii[1].

W I tysiącleciu p.n.e. istniało królestwo ze stolicą w Napacie. Podbijając najpierw górny a potem także dolny Egipt, kuszyccy władcy ustanowili jego XXV dynastię, która rządziła Egiptem blisko 100 lat między 746–655 p.n.e., ulegając ostatecznie najazdowi asyryjskiemu. Wypady asyryjskie i egipskie za XXVI dynastii sięgające Napaty doprowadziły do przeniesienia się głównego ośrodka do Meroe, znacznego ośrodka handlowego w południowej części kraju[2].

Wg Strabona za panowania cesarza Augusta, Kuszyci, w sile 30 000 ludzi, uderzyli na rzymski Egipt. Zajęli Elefantynę, Syene i File. Jednak ich sukcesy nie trwały długo. Prefekt Petroniusz odbił miasta i ścigał Kuszytów aż do Napaty, którą zdobył szturmem.

PrzypisyEdytuj

  1. o. Hugolin Langkammer OFM: Słownik biblijny, Księgarnia Św. Jacka, Katowice 1989, s. 54
  2. National Geographic Society: The Kingdoms of Kush (ang.). National Geographic Society. [dostęp 2021-12-29].