Otwórz menu główne

Laliki

wieś w województwie śląskim

Lalikiwieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie żywieckim, jedno z pięciu sołectw gminy Milówka o powierzchni 1360 ha i ludności 1025, co daje gęstość zaludnienia równą 75 os./km²[1]. Powstała z wyodrębnienia się z miejscowości Szare w 1948[3][4][5].

Laliki
Krajobraz Lalik
Krajobraz Lalik
Państwo  Polska
Województwo śląskie
Powiat żywiecki
Gmina Milówka
Wysokość 570-800[1] m n.p.m.
Liczba ludności (2008) 1039
Strefa numeracyjna 33
Kod pocztowy 34-373[2]
Tablice rejestracyjne SZY
SIMC 0062283
Położenie wsi
Położenie wsi
Położenie na mapie gminy Milówka
Mapa lokalizacyjna gminy Milówka
Laliki
Laliki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Laliki
Laliki
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Laliki
Laliki
Położenie na mapie powiatu żywieckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu żywieckiego
Laliki
Laliki
49,5442°N 19,0144°E/49,544170 19,014440

Spis treści

PołożenieEdytuj

Miejscowość jest położona na w terenie górskim na pograniczu Beskidu Żywieckiego i Beskidu Śląskiego, na wysokości 570-800 m n.p.m.[1] przy drodze ekspresowej S1 Bielsko-BiałaZwardoń, w ciągu której znajduje się najdłuższy w Polsce tunel drogowy Emilia, którego długość wynosi 678 m. Krzyżuje się tu z nią droga wojewódzka nr 943 do Istebnej.

 
Widok na Szkołę, Straż Pożarną i Ośrodek wypoczynkowy Laliki na tle Szklanówki, Beskidów i Tatr.

Części wsiEdytuj

Integralne części wsi Laliki: [6][7]

przysiółki
Krawce, Pochodzita, Stańcówka, Wołowiec
części wsi
Berkówka, Cerla, Kasperki, Koszutówka, Kotłówka, Krutaki, Kubaszczyki, Laliki Małe, Obrót, Pawliczne, Piekło, Suche, Szklanówka, Tarliczne, Złamane

W przysiółku Pochodzita znajduje się drewniany kościółek i cmentarz[3], natomiast w przysiółku Wołowiec szkoła podstawowa i Ośrodek rehabilitacyjno-szkoleniowo-wypoczynkowy[8].

HistoriaEdytuj

Grupa domów i polana nazwana była od ich właścicieli Lalików[9] Do 1948 obszar wsi był częścią miejscowości Szare i znany był także jako Szare Gronie[3][4][5].

W Lalikach, będących jeszcze częścią miejscowości Szare, na górze Szklanówka pod koniec II wojny światowej rozegrał się finał walk o wyzwolenie Żywiecczyzny.

W 1948 z Szarego wyodrębniono przysiółki Laliki, Kasperki i Pochodzita tworząc nową wieś. Spośród osiedli do Lalik dołączone zostały Piekło, Stańcówka, Wołowiec, Wełniakówka, Kosarzyska, Rupienka i częściowo Rachowiec. 5 kwietnia 1949 w wykazie zwardońskiej Agencji Pocztowej do gromady Szare Gronie należały osiedla: Piekło, Stańcówka, Rachowiec, Krawce, Laliki, Wełniakówka, Pochodzita, Pańska Łąka, Kosarzyska, Rupienka i Węglarze[10] mające łącznie 1144 mieszkańców.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bielskiego.

 
Willa Kuliga w przysiółku Piekło
 
Laliki na mapie z 1924 r.

ZabytkiEdytuj

 
Widok ogólny kaplicy Narodzenia Matki Bożej w Tarlicznem

W sołectwie znajduje się kaplica na Tarlicznem, której pochodzenie datowano na 1688 rok[3], jednak pochodzi z 1826 roku[11]. W Lalikach – Pochodzitej znajduje się kościół filialny pw. NMP Nieustającej Pomocy z 1947 r., rozbudowany w 1965 r., konstrukcji zrębowej, od wschodu wieża nad nawą. Wewnątrz kościoła znaleźć można ludowe wyposażenie twórców z Koniakowa i Lalik. Kościół znajduje się na   szlaku architektury drewnianej województwa śląskiego.

 
Umocnienia przeciwczołgowe "Zęby Smoka" w Lalikach

ReligiaEdytuj

Na terenie wsi działalność duszpasterską prowadzi Kościół Rzymskokatolicki (parafia Zesłania Ducha Świętego).

Ludzie związani z LalikamiEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c UG Milówka: Statut Sołectwa Laliki. W: www.milowka.com.pl [on-line]. 2009-12-28, 2009. [dostęp 2011-01-01].
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  3. a b c d Mirosław Barański: Beskid Śląski. Przewodnik, Wydanie I. Pruszków: Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2007, s. 411. ISBN 978-83-89188-71-7.
  4. a b Historia Lalików. W: www.laliki.masternet.pl [on-line]. 2008-29-02. [dostęp 2011-01-01].
  5. a b Gmina Milówka. W: Nad Sołą i Koszarawą, rok IX, nr 9 (184) [on-line]. 29 kwietwnia 2006. [dostęp 2018-09-10].
  6. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  7. GUS. Rejestr TERYT
  8. Ośrodek w Lalikach. oficjalna strona
  9. Bronisław Gustawicz, Laliki w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego. T. V: Kutowa Wola – Malczyce. Warszawa 1884.
  10. Gmina Rajcza: Zwardoń. W: www.rajcza.com.pl (Web Archive) [on-line]. [dostęp 2018-09-10].
  11. Ksiądz proboszcz Wojciech Janke. Kapliczka w Lalikach – Tarliczne. „Nad Sołą i Koszarawą”. 13 (164), 2005-07-01. [dostęp 2018-09-10]. 

Linki zewnętrzneEdytuj