Lampa żarowo-rtęciowa

Lampa żarowo-rtęciowa – lampa, która nie wymaga statecznika. Zamiast niego, jest wyposażona w żarnik, podobnie jak w tradycyjnej żarówce. Żarnik jest włączony szeregowo z jarznikiem. Żarnik w lampach tego typu pełni rolę statecznika. Lampy żarowo-rtęciowe, stosowane jako zamiennik tradycyjnej żarówki, zwane są czasami lampami o świetle mieszanym. Ich skuteczność świetlna jest znacznie mniejsza (17–31 lm/W)[1] niż lamp ze statecznikiem, co istotnie ogranicza obszar zastosowań uzasadnionych ekonomicznie.

Charakterystyka technicznaEdytuj

  • Wysokoprężny jarznik rtęciowy połączony szeregowo z żarnikiem wolframowym[a].
  • Pracuje pod napięciem sieciowym bez dodatkowego osprzętu (np. statecznika).[1][2]
  • Ciągłe spektrum światła ze źródła żarowego (fale dłuższe; światło pomarańczowe i czerwone[1]) i liniowe z wysokoprężnego jarznika rtęciowego.[3]

ZaletyEdytuj

  • Bezpośredni zamiennik standardowych żarówek, przy tej samej mocy uzyskuje się strumień świetlny o (20÷50)% większy.[1]
  • Wyższa skuteczność świetlna oraz trwałość (do 10000 h[2]) w stosunku do standardowych lamp żarowych.
  • Zapłon lampy zimnej jest natychmiastowy.[1]
  • Prąd załączeniowy jest mniejszy niż w zwykłej rtęciówce: ok. 1,3 prądu nominalnego zamiast 1,6 prądu nominalnego.[1]
  • Bezwładność cieplna żarnika sprawia, że współczynnik tętnienia światła jest mniejszy.[1]
  • W razie stłuczenia lampa nie zagraża emisją promieniowania UV, bo po wniknięciu powietrza przepala się żarnik.[1]

WadyEdytuj

  • Lampa jest bardziej wrażliwa na odchylenia napięcia zasilającego niż wysokoprężna lampa rtęciowa.[1]
  • Ponowny zapłon nagrzanej lampy wymaga ostygnięcia jarznika, jak w każdej lampie wysokoprężnej.[1]

ZastosowanieEdytuj

Dawniej stosowane do oświetlenia parków, ogrodów, skwerów, ulic, alei oraz placów i hal.[4] Zakres stosowania lamp rtęciowo-żarowych jest coraz bardziej ograniczony ze względu na mierne oddawanie barw oraz dostępność innych tanich zamienników żarówek (np. lampy LED i świetlówki kompaktowe zintegrowane).[1]

UwagiEdytuj

  1. Są też lampy, w których jarznik rtęciowy jest połączony z osłoniętym żarnikiem halogenowym. Wtedy w razie stłuczenia żarnik się nie przepala, chyba że lampa ma zabezpieczenie, typowe dla części lamp rtęciowych. XingJi Mercury-Halogen, www.lamptech.co.uk [dostęp 2020-12-17].

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g h i j k Edward Musiał, Przegląd elektrycznych źródeł światła. Główne właściwości i tendencje rozwojowe, „Biul. SEP INPE „Informacje o normach i przepisach elektrycznych”, 2006, nr 79, s. 3–66.”, 2006.
  2. a b Lampy żarowo-rtęciowe MIX - Helios, www.helios.katowice.pl [dostęp 2020-12-17].
  3. Philips ML 160W, www.lamptech.co.uk [dostęp 2020-12-17].
  4. Oprawa oświetleniowa : OZPR-250, oprawy24.pl [dostęp 2020-12-17] (pol.).