Laniusrodzaj ptaka z rodziny dzierzb (Laniidae).

Lanius[1]
Linnaeus, 1758[2]
Ilustracja
Przedstawiciel rodzaju – dzierzba maskowa (L. vittatus)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina dzierzby
Rodzaj Lanius
Typ nomenklatoryczny

Lanius excubitor Linnaeus, 1758

Synonimy
Gatunki

zobacz opis w tekście

Zasięg występowaniaEdytuj

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Eurazji, Australii, Afryce i Ameryce Północnej[5].

MorfologiaEdytuj

Długość ciała 17–31 cm; masa ciała 14,5–100 g[6].

SystematykaEdytuj

NazewnictwoEdytuj

  • Lanius: łac. lanius „rzeźnik”, od laniare „rozerwać na kawałki”[7].
  • Corvinella: zdrobnienie epitetu gatunkowego Lanius corvinus Shaw, 1809[8]. Gatunek typowy: Lanius corvinus Shaw, 1809.
  • Urolestes: gr. ουρα oura „ogon”; λῃστης lēistēs „złodziej” (tj. dzierzba), od λῃστευω lēisteuō „kraść”[9]. Gatunek typowy: Lanius melanoleucus Jardine, 1831.

Podział systematycznyEdytuj

Do rodzaju należą następujące gatunki[10]:

PrzypisyEdytuj

  1. Lanius, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. C. Linnaeus: Systema naturae per regna tria naturae: secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis. Wyd. 10. T. 1. Holmiae: Impensis Direct. Laurentii Salvii, 1758, s. 93. (łac.)
  3. R.P. Lesson: Traité d’ornithologie, ou, Tableau méthodique des ordres, sous-ordres, familles, tribus, genres, sous-genres et races d’oiseaux: ouvrage entièrement neuf, formant le catalogue le plus complet des espèces réunies dans les collections publiques de la France. Bruxelles: Chez F.G. Levrault, 1831, s. 372. (fr.)
  4. J. Cabanis: Museum Heineanum: Verzeichniss der ornithologischen Sammlung des Oberamtmann Ferdinand Heine, auf Gut St. Burchard vor Halberstadt. Cz. 1: Singvögel. Halberstadt: In Commission bei R. Frantz, 1850–1851, s. 75. (niem.)
  5. F. Gill & D. Donsker: Shrikes, vireos, shrike-babblers (ang.). IOC World Bird List: Version 9.2. [dostęp 2019-10-16].
  6. R. Yosef &International Shrike Working Group: Family Laniidae (Shrikes). W: J. del Hoyo, A.Elliott & D.A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. 13: Penduline-tits to Shrikes. Barcelona: Lynx Edicions, 2008, s. 775-777, 779-782, 785, 788-789, 791-794. ISBN 84-96553-45-0. (ang.)
  7. Jobling 2019 ↓, s. Lanius.
  8. Jobling 2019 ↓, s. Corvinella.
  9. Jobling 2019 ↓, s. Urolestes.
  10. Nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Laniidae Rafinesque, 1815 - dzierzby - Shrikes (wersja: 2019-10-11). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2019-10-16].
  11. E.N. Panov: On the nomenclature of the so-called Isabelline Shrike. Pensoft Publishers, 2011. ISBN 9789546425768. (ang.)
  12. J. Fuchs, T.M. Crowe & R.C.K. Bowie. Phylogeography of the fiscal shrike (Lanius collaris): a novel pattern of genetic structure across the arid zones and savannas of Africa. „Journal of Biogeography”. 38 (11), s. 2210–2222, 2011. DOI: 10.1111/j.1365-2699.2011.02545.x (ang.). 
  13. P.C. Rasmussen & J.C. Anderton: Birds of South Asia: The Ripley Guide. Cz. 2. Waszyngton i Barcelona: Smithsonian Inst. and Lynx Edicions, 2005. ISBN 84-87334-67-9. (ang.)

BibliografiaEdytuj

  1. J.A. Jobling: Key to Scientific Names in Ornithology. W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie & E. de Juana (red.): Handbook of the Birds of the World Alive. Barcelona: Lynx Edicions, 2019. [dostęp 2019-10-16]. (ang.)