Otwórz menu główne

Leon Barciszewski (pomnik w Bydgoszczy)

Pomnik Leona Barciszewskiegopomnik przedwojennego prezydenta Gniezna (1925-1932) i Bydgoszczy (1932-1939), zamordowanego przez hitlerowców w listopadzie 1939 r.

Leon Barciszewski
Ilustracja
Pomnik na Wełnianym Rynku
Państwo  Polska
Miejscowość Bydgoszcz
Miejsce Wełniany Rynek
Typ pomnika posąg
Projektant Sławoj Ostrowski
Data budowy 19811989
Data odsłonięcia 11 listopada 1989
Położenie na mapie Bydgoszczy
Mapa lokalizacyjna Bydgoszczy
Leon Barciszewski
Leon Barciszewski
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Leon Barciszewski
Leon Barciszewski
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa kujawsko-pomorskiego
Leon Barciszewski
Leon Barciszewski
Ziemia53°07′16″N 17°59′43″E/53,121111 17,995278

Spis treści

HistoriaEdytuj

Idea wniesienia pomnika Leona Barciszewskiego - przedwojennego prezydenta miasta Bydgoszczy narodziła się w 1981 r. Pomnik miał być hołdem oddanym prezydentowi bestialsko zamordowanemu przez hitlerowców w dniu 11 listopada 1939 r.[1]

Zamiar uczczenia jego pamięci istniał wśród społeczeństwa od chwili zakończenia II wojny światowej, ale jego urzeczywistnienie było niemożliwe w obliczu nieprzejednanego stanowiska władz państwowych[2].

14 stycznia 1981 r., z inicjatywy NSZZ „Solidarność” powstał Społeczny Komitet Budowy Pomnika Prezydenta Leona Barciszewskiego[3]. W jego skład weszli miłośnicy miasta[4]. Planowano ustawić pomnik na skwerze przy Placu Teatralnym. W 1981 r. rozpoczęto zbieranie składek społecznych. 11 listopada 1981 r., w 42 rocznicę śmierci prezydenta, jego imię nadano Szkole Podstawowej nr 13 przy ul. Słonecznej oraz odsłonięto tablicę pamiątkową na ścianie budynku przy Wałach Jagiellońskich, gdzie w latach 1932-1939 mieszkał[3].

Dalsze działania, zahamowane po wprowadzeniu stanu wojennego w grudniu 1981 r., mogły zostać podjęte dopiero w II połowie lat 80. XX w. Ostatecznie zebrano środki ze składek mieszkańców, Ministerstwa Kultury i Sztuki oraz Urzędu Miasta[5]. Zrealizowany został projekt rzeźbiarza Sławoja Ostrowskiego z Gdańska, zaś spiżowy odlew za symboliczne wynagrodzenie wykonał zespół fachowców z gdyńskiej Stoczni Marynarki Wojennej pod kierownictwem inż. Bandrowskiego[5].

Uroczyste odsłonięcie pomnika odbyło się 11 listopada 1989 r. w Święto Niepodległości i zarazem 50. rocznicę zamordowania Leona Barciszewskiego[5]. Stanął on na skwerze przy ul. Mostowej, który nazwano jego imieniem. Po uroczystym nabożeństwie w farze, prezydent miasta - Władysław Przybylski i Danuta Barciszewska-Borkowska, córka przedwojennego prezydenta - odsłonili pomnik. Następnie został on poświęcony przez ks. biskupa Jana Nowaka.

W 2007 r. władze Bydgoszczy zmieniły lokalizację pomnika, przenosząc go ze skweru przy ul. Mostowej na zmodernizowany Wełniany Rynek[6].

OpisEdytuj

Spiżowy posąg przedstawia pochylonego, stojącego mężczyznę. Twarz prezydenta wyraża zadumę i powagę. Postać stoi zwrócona twarzą ku ul. Długiej. Figura znajduje się na cokole z różowego granitu, na którym zainstalowano tablicę pamiątkową.

GaleriaEdytuj

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Gliwiński Eugeniusz: Bydgoskie pomniki naszych czasów cz. 1. [w.] Kalendarz Bydgoski 1997
  2. nie udało się nawet nazwać jednej z ulic imieniem Leona Barciszewskiego mimo wieloletnich starań różnych organizacji i grup społecznych
  3. a b Kulpiński Henryk: Pamięci prezydenta. [w.] Kalendarz Bydgoski 1982
  4. inż. Zbigniew Woźniak, inż. Aleksander Kaszowski, inż. Jerzy Drożniewski, Zbigniew Kulik, Irena Horbulewicz, Józef Podgóreczny, Henryk Kulpiński, Józef Werno, Anna Drożniakiewicz, Andrzej Kowalski, Grażyna Kasprzak, Marek Guczalski, Olaf Bitte
  5. a b c Kulpiński Henryk: Prezydent Leon Barciszewski wrócił do Bydgoszczy. [w.] Kalendarz Bydgoski 1991
  6. http://bydgoszcz.wyborcza.pl/bydgoszcz/1,35590,4242946.html dostęp 5-02-2010

BibliografiaEdytuj

  • Gliwiński Eugeniusz: Bydgoskie pomniki naszych czasów cz. 1. [w.] Kalendarz Bydgoski 1997
  • Kulpiński Henryk: Pamięci prezydenta. [w.] Kalendarz Bydgoski 1982
  • Kulpiński Henryk: Prezydent Leon Barciszewski wrócił do Bydgoszczy. [w.] Kalendarz Bydgoski 1991