Linia kolejowa nr 15

linia kolejowa w Polsce

Linia kolejowa nr 15 BednaryŁódź Kaliska – zelektryfikowana jednotorowa linia kolejowa o długości 68,285 km. Biegnie równolegle do drogi krajowej nr 14.

Linia kolejowa nr 15
Bednary – Łódź Kaliska
Mapa przebiegu linii kolejowej 15
Dane podstawowe
Zarządca PKP PLK
Numer linii 15
Tabela SRJP 602
Długość 68,285 km
Rozstaw szyn 1435 mm
Sieć trakcyjna 3000 V DC
Prędkość maksymalna 120[1] km/h
Zdjęcie LK15
Most w rejonie wsi Błota Krępskie, zmodernizowany w 2011 roku. Widoczna rezerwa pod drugi tor
Historia
Lata budowy 1900-1902
Rok otwarcia 1902
Rok włączenia do PKP 1918
Rok elektryfikacji 1965
Portal Portal Transport szynowy

HistoriaEdytuj

Linia budowana jako szerokotorowa w latach 1900-1902 przez Towarzystwo Akcyjne Drogi Żelaznej Warszawsko-Wiedeńskiej, została otwarta w 15 listopada 1902 roku, jako część tzw. Kolei Warszawsko Kaliskiej prowadzącej z Dworca Kaliskiego w Warszawie do stacji granicznej Nowe Skalmierzyce. Stacja Nowe Skalmierzyce była stacją przeładunkową z sieci kolei o rozstawie szerokotorowym (1520 mm) na normalnotorowy (1435 mm). Dla potrzeb linii kolejowych wybudowano szereg dworców kolejowych, między innymi Łowicz Kaliski (obecnie Łowicz Przedmieście) oraz Dworzec Kaliski w Łodzi, zaprojektowany przez Józefa Hussa, będący obecnie końcem linii[2]. W grudniu 1914 roku linię przekuto na rozstaw normalnotorowy. W 1918 znacjonalizowano, natomiast w latach 1918-1925 odbudowano linię po zniszczeniach wojennych. W 1928 roku zbudowano 2 tor z Bednar do Łowicza Przedmieście. Do czasu budowy linii Strzałkowo - Kutno jedno z głównych połączeń Warszawy z Poznaniem. W czasie II Wojny Światowej włączona pod tzw. Ostbahn i przebudowana dla potrzeb Wehrmachtu. W 1945 roku na krótko przekuto linię na rozstaw rosyjski, natomiast w 27.11.1965 roku linia została zelektryfikowana.

W latach 2007-2011 ruch pasażerski na linii był zawieszony ze względu na jej zły stan techniczny i wynikający z niego brak opłacalności uruchamiania przewozów pasażerskich. W 2011 roku, w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla województwa łódzkiego, odbyła się modernizacja linii. 1 października 2011 wznowiono ruch pasażerski[3].

Opis liniiEdytuj

  • Kategoria linii: pierwszorzędna
  • Liczba torów:
    • jednotorowa na odcinku -0,750 - 57,160
    • dwutorowa na odcinku 57,160 - 68,759
    • jednotorowa na odcinku 68,759 - 68,832
  • Sposób wykorzystania: czynna
  • Elektryfikacja: zelektryfikowana
  • Szerokość toru: normalnotorowa
  • Przeznaczenie linii: pasażersko-towarowa

ModernizacjaEdytuj

Całkowite koszty modernizacji linii kolejowej nr 15 na odcinku BednaryZgierz (47 km) wyniosły 120 mln zł, z czego z Funduszu Kolejowego pochodziło ok. 39 mln zł. Pozostała część - 81 mln zł pochodziła z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego. Stosowna umowa pomiędzy Urzędem Marszałkowskim Województwa Łódzkiego a PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. została zawarta 31 marca 2010[4].

Modernizacja zakładała przywrócenie prędkości konstrukcyjnej 90 km/h dla pociągów pasażerskich. Spowodowało to skrócenie czasu przejazdu pociągów pomiędzy Łowiczem a Łodzią Kaliską z około 2 godzin i 20 minut do około 1 godziny[4].

Zakres prac obejmował:[4]

  • kompleksową wymianę nawierzchni torowej w tym wymianę podkładów na strunobetonowe oraz szyn na bezstykowe z przytwierdzeniem sprężystym;
  • mechaniczne czyszczenie i uzupełnienie podsypki;
  • wymianę rozjazdów (12 sztuk) oraz modernizację przejazdów drogowych (43).

Rozpoczęcie robót budowlanych zaplanowano na lipiec/sierpień 2010, zaś ich zakończenie na 3. kwartał 2011[4].

Roboty budowlane rozpoczęto w marcu 2011, zakończono je na przełomie sierpnia i września 2011. Ruch pociągów pasażerskich przywrócono 1 października 2011. Dodatkowo w 2012 i 2013 roku, w ramach I etapu budowy Łódzkiej Kolei Aglomeracyjnej, poprzez modernizację przejazdów kolejowych kategorii D, zlikwidowano część punktowych ograniczeń prędkości[5]. Mimo tego nie jest jeszcze możliwe osiągnięcie przewidywanego po modernizacji czasu przejazdu. Przeszkodę stanowi zły stan techniczny niektórych obiektów inżynieryjnych, takich jak mosty i przepusty. Będą one remontowane z własnych funduszy PKP PLK[6]. W 2016 roku przejazd na trasie Łódź Kaliska-Łowicz Główny trwał około 1 h 6 - 1 h 20 minut, w zależności od postoju na mijankach, mimo optymalizacji prędkości z 90 do 100 km/h[7]. 11 maja 2017 roku rozstrzygnięto przetarg na modernizację układów torowych w stacji Łódź Kaliska, Zgierz, w ramach przetargu o nazwie Poprawa stanu infrastruktury kolejowej w obrębie aglomeracji warszawsko-łódzkiej, którego zwycięzcą zostało Przedsiębiorstwo Napraw i Utrzymania Infrastruktury Kolejowej z Krakowa[8].

Na przełomie 2017 i 2018 PKP PLK ogłosiła plany dla linii, zgodnie z którymi rozważane były różne scenariusze poprawy jakości infrastruktury pomiędzy Łodzią a Kutnem, w tym budowę nowej linii jedno- lub dwutorowej lub modernizację istniejącej jednotorowej linii z dobudową drugiego toru[9]. Jednym z możliwych wariantów poprowadzenia nowej linii było wytyczenie jej wzdłuż autostrady A1 przez miejscowość Piątek[10]. Celem prac jest podniesienie prędkości maksymalnej ponad 120 km/h. W 2018 roku zaplanowano podpisanie umowy z wykonawcą studium wykonalności[9].

30 listopada 2018 PKP Polskie Linie Kolejowe podpisały z Zakładem Robót Komunikacyjnych DOM umowę na modernizację linii na odcinku Łódź KaliskaZgierz zakładającą dostosowanie odcinka do prędkości 120 km/h[11].

22 lutego 2019 rozstrzygnięto przetarg na zabudowę nowych rozjazdów na stacji Bednary, który wygrał ZRK DOM Poznań[12], natomiast 11 lipca 2019 roku rozstrzygnięto przetarg na przebudowę głowicy stacji Łowicz Przedmieście[13]. 7 sierpnia rozstrzygnięto przetarg na przebudowę stacji Łódź Kaliska, z przebudową niedokończonego w latach 90-tych XX wieku tzw. "wiaduktu wschodniego", umożliwiającego wyjazd w kierunku stacji Łódź Kaliska Towarowa[14]. Od drugiej połowy października 2019 roku prowadzone są roboty na odcinku Zgierz - Łódź Kaliska. Obejmują one wymianę nawierzchni, sieci trakcyjnej, remont peronów w stacji Łódź Żabieniec i Zgierz oraz przebudowę 3 mostów, 3 wiaduktów i wymianę 44 rozjazdów. Wyprzedzające prace remontowe mają zakończyć się do 2020 roku, natomiast całość prac do 2022 roku[15].

PrzewoźnicyEdytuj

Obecnie regularne przewozy na linii wykonuje na całości Łódzka Kolej Aglomeracyjna[7]. W przeszłości całą linię obsługiwał Oddział Łódzki spółki Przewozy Regionalne, do rozkładu jazdy 2014/2015[16][17]. Oddział Łódzki spółki Przewozy Regionalne obecnie obsługuje linię tylko na krótkim odcinku Łódź Kaliska - Zgierz od 10 grudnia 2017 roku[18], gdzie kursują 2 pary pociągów Regio, obsługiwanych przez Oddział Łódzki spółki Przewozy Regionalne[19].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. http://www.plk-sa.pl/files/public/user_upload/pdf/Reg_przydzielania_tras/Regulamin_2015_2016/07.04.2016/N_ZAL_2.1A_20160407090313.pdf
  2. Robert Marcinkowski: Ilustrowany Atlas Dawnej Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Oliwka, 2013, s. 79. ISBN 978-83-931203-1-4.
  3. Wyborcza.pl, lodz.wyborcza.pl [dostęp 2017-11-25].
  4. a b c d PLK SA: Wkrótce szybciej z Łowicza do Łodzi (pol.). [dostęp 21.05.2010].
  5. Specyfikacja istotnych warunków zamówienia publicznego (SIWZ) dla przetargu nieograniczonego na "Budowa, przebudowa przystanków kolejowych na trasach Łódzkiej Kolei Aglomeracyjnej - poprawa dostępności komunikacyjnej poprzez utworzenie intermodalnych przystanków z Łódzką Koleją Aglomeracyjną - etap I"
  6. Lilianna Jóźwiak-Staszewska. Szynobusy sprawią, że będzie wygodniej, ale nie szybciej. „Wieści z Głowna i Strykowa”. Nr 25 (836), s. 10-11, 2013-06-20. Wojciech Waligórski - redaktor naczelny. Łowicz: Oficyna Wydawnicza "Nowy Łowiczanin" s.c.. ISSN 1641-6260. OCLC 69549866. 
  7. a b https://lka.lodzkie.pl/_data/Dokumenty/rozklady/13III-11VI/Lowicz_13.03-11.06.2016.pdf
  8. Platforma Zakupowa PKP Polskie Linie Kolejowe S.A, zamowienia.plk-sa.pl [dostęp 2017-11-25] (ang.).
  9. a b Kasper Fiszer: PKP PLK rozważy budowę nowej linii Łódź – Kutno (pol.). W: Rynek Kolejowy [on-line]. ZDG TOR Sp. z o.o., 2018-01-06. [dostęp 2018-01-07].
  10. Kasper Fiszer, Nowa linia Łódź – Kutno wzdłuż autostrady A1?, 4 września 2018 [dostęp 2018-09-05] (pol.).
  11. Łódź Kaliska – Zgierz: Umowa na modernizację podpisana [dostęp 2018-12-01] (pol.).
  12. https://zamowienia.plk-sa.pl/servlet/HomeServlet?MP_module=main&MP_action=bestOfferDetails&demandIdentity=265355
  13. https://zamowienia.plk-sa.pl/servlet/HomeServlet?MP_module=main&MP_action=bestOfferDetails&demandIdentity=284931
  14. Rynek Kolejowy mobile, www.rynek-kolejowy.pl [dostęp 2019-11-27].
  15. Łódź – Zgierz: Roboty wyprzedzające modernizację linii nr 15 - Wszystko na temat branży kolejowej: PKP, Intercity, przewozy regionalne, koleje mazowieckie, rozkłady jazdy PKP,..., www.rynek-kolejowy.pl [dostęp 2019-11-27].
  16. https://archiwum.przewozyregionalne.pl/sites/default/files/pliki/14079/602.pdf
  17. https://archiwum.przewozyregionalne.pl/sites/default/files/pliki/17567/lodz-lowicz-lodz.pdf
  18. https://polregio.pl/media/7247/420-z-uzup-od-1iii-%C5%82%C3%B3d%C5%BA-kaliska-toru%C5%84-g%C5%82%C3%B3wny-%C5%82%C3%B3d%C5%BA-kaliska.pdf
  19. https://polregio.pl/media/8371/%C5%82%C3%B3d%C5%BA-kaliska-toru%C5%84-%C5%82%C3%B3d%C5%BA-kaliska.pdf