Litworowy Żleb (Tatry Wysokie)

Litworowy Żleb (słow. Litvorový žľab) – wąska dolina w kształtach przypominająca żleb o długości ok. 2 km znajdująca się w słowackiej części Tatr Wysokich. Litworowy Żleb jest wschodnim odgałęzieniem Doliny Białej Wody (Bielovodská dolina).

Litworowy Żleb
Litworowy Żleb widoczny poniżej Szerokiej Przełęczy, która widoczna jest na tle Lodowego Szczytu

TopografiaEdytuj

Litworowy Żleb graniczy:

OpisEdytuj

Litworowy Żleb zbiega spod Szerokiej Jaworzyńskiej, Zielonej Czuby i Szerokiej Przełęczy (Široké sedlo). W rzeczywistości jest on sporą, chociaż wąską doliną. Nazywany jest żlebem jedynie z racji swojego kształtu. Największym ciekiem wodnym odwadniającym Litworowy Żleb (z wyjątkiem górnej części, która jest sucha) jest Litworowa Woda, która na wysokości ok. 1190 m n.p.m. wpada do Białej Wody (Biela voda) jako jej orograficznie prawy dopływ. Litworowy Żleb jest w górnych partiach doliną trawiastą, natomiast w dolnych porośnięty jest lasem. Nie ma obecnie znaczenia turystycznego, gdyż znajduje się na obszarze ochrony ścisłej.

Nazwa Litworowego Żlebu pochodzi od rośliny zwanej dzięglem litworem, która obficie rośnie w jej obrębie. W gwarze podhalańskiej roślinę tą określa się nazwą litwor.

HistoriaEdytuj

Litworowy Żleb wraz z całą Doliną Białej Wody wchodził niegdyś w skład tzw. dóbr jaworzyńskich i stanowił teren myśliwski. Dawniej najprawdopodobniej wypasano tu także owce, które przyprowadzano z Polany pod Wysoką (Poľana pod Vysokou) i Polany pod Upłazki. Od drugiej połowy XIX w. chodzili tędy turyści na Szeroką Przełęcz i Szeroką Jaworzyńską, ale sporadycznie.

BibliografiaEdytuj

  1. Witold Henryk Paryski: Tatry Wysokie. Przewodnik taternicki. Część XV. Mały Jaworowy Szczyt – Szeroka Jaworzyńska. Warszawa: Sport i Turystyka, 1972.
  2. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wydawnictwo Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
  3. Jarosław Januszewski, Grzegorz Głazek, Witold Fedorowicz-Jackowski: Tatry i Podtatrze, atlas satelitarny 1:15 000. Warszawa: GEOSYSTEMS Polska Sp. z o.o., 2005. ISBN 83-909352-2-8.