Otwórz menu główne

Ludwik z Tuluzy OFM, właśc. fr. Louis d'Anjou , it. San Ludovico lub Luigi di Tolosa (ur. 9 lutego 1274 w Brignoles lub Nocera Inferiore, zm. 19 sierpnia 1297) – francuski franciszkanin, najmłodszy biskup w historii Kościoła, święty katolicki[1]. Członek bocznej linii dynastii Kapetyngów, prawnuk króla Francji Ludwika IX Świętego, trzecie dziecko Karola II Andegaweńskiego, króla Sycylii oraz Marii Węgierskiej. Brat Karola Martela, Małgorzaty Andegaweńskiej, Roberta I Mądrego, Filipa z Tarentu, Blanki Andegaweńskiej, Jana, Tristana, Eleonory Andegaweńskiej, Marii Andegaweńskiej, Piotra Tempesty, Jana z Durazzo (hrabiego Graviny) i Beatrycze Andegaweńska.

Święty
Ludwik z Tuluzy OFM

Louis d'Anjou
biskup
Ilustracja
Św. Ludwik z Tuluzy, Piero della Francesca
Data i miejsce urodzenia 9 lutego 1274
Brignoles lub Nocera Inferiore
Data i miejsce śmierci 19 sierpnia 1297
Brignoles
Czczony przez Kościół katolicki
Kanonizacja 7 kwietnia 1317
przez Jana XXII
Wspomnienie 19 sierpnia
Atrybuty habit franciszkański, mitra, pastorał
Patron San Luis Obispo, Serravalle Pistoiese
Szczególne miejsca kultu klasztory franciszkańskie

Spis treści

ŻyciorysEdytuj

Według niektórych historyków, Ludwik nie urodził się w Prowansji, lecz w zamku na Wzgórzu św. Andrzeja (wł. Collina di Sant'Andrea) w Nocera Inferiore w Kampanii. Karol Andegaweński był w tym okresie zarówno księciem Prowansji, jak i Salerno. Zarówno starszy brat Ludwika Karol Martel Andegaweński, jak i jego matka Maria Węgierska często przebywali w tej rezydencji. W 1288 Ludwik i dwaj jego bracia zostali zakładnikami Piotra IV Aragońskiego. Przebywali w Barcelonie. Pobyt w Aragonii trwał do 1294. W tym czasie przyszły biskup zetknął się z franciszkanami, korespondował z Piotrem Janem Olivi. Po opuszczeniu Hiszpanii Ludwik przyjął tonsurę oraz tzw. święcenia niższe, na co udzielił mu pozwolenia papież Celestyn V. Mianowany biskupem Lyonu, nigdy nie objął swojej stolicy biskupiej. W 1295 Bonifacy VIII mianował go biskupem Tuluzy. Rok później Ludwik wstąpił do Zakonu Braci Mniejszych, składając śluby zakonne w Rzymie w kościele Ara Coeli. Święcenia kapłańskie przyjął 20 maja 1296 w Neapolu. Nie zważając na protesty rodziny, zrezygnował z prawa do sukcesji. Mimo złego stanu zdrowia, chorował na gruźlicę, odbył podróż do Rzymu, gdzie wziął udział w kanonizacji swojego pradziadka króla Ludwika IX. W Tuluzie przebywał zaledwie kilka miesięcy w 1297. Pośredniczył w sporze między Jakubem II Aragońskim a hrabią de Foix. Zmarł po powrocie z Katalonii 19 sierpnia 1297 w Brignoles, mając zaledwie 23 lata. Został pochowany w kościele franciszkanów w Marsylii. W 1423 relikwie św. Ludwika jako łup wojenny Alfonsa V Aragońskiego trafiły do Katedry pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Walencji. Król Hiszpanii Ferdynand VI Burbon zwrócił je jednak Francji.

Hipotezy dotyczące miejsca narodzinEdytuj

Część źródeł sugeruje włoskie pochodzenie św. Ludwika biskupa. Jednym z pierwszych jest Annales Minorum irlandzkiego historyka franciszkanina Luke'a Wadding'a z lat 1625-1654. Wadding wymienia Nocerę jako miejsce narodzin świętego[2]. Zapewne opierając się na Annales, informację tę powtórzył w 1686 Pietro Rodolfo, autor Historia Seraphicae Religionus[3].

W jednym z dokumentów z Biblioteca Brancacciana (Biblioteca Nazionale Vittorio Emanuele III w Neapolu)[4], cytowany jest dwuwiersz z Bazyliki św. Klary w Neapolu , przypisywany Robertowi I Mądremu, młodszemu bratu św. Ludwika biskupa:

 
Cieszy się ród węgierski, mając tak sławetnego syna,
bogata skała Nocery narodzinami tego błogosławionego[5].

Tradycja narodzin św. Ludwika w Nocera jest tak żywa, iż w klasztorze Matki Bożej Anielskiej w Nocera Superiore święty biskup przedstawiony jest w geście wskazującym Wzgórze św. Andrzeja jako miejsce swoich narodzin. Obecnie historycy nie akceptują tej teorii[6].

KultEdytuj

 
Ludwik z Tuluzy

Proces kanonizacyjny Ludwika z Tuluzy wszczął papież Klemens V w 1307, zaś kanonizował go 7 kwietnia 1317 papież Jan XXII. W Kościele katolickim wspomnienie liturgiczne świętego Ludwika biskupa obchodzone jest 19 sierpnia. Święty czczony jest w klasztorach swojego zakonu.

Kult na terenie Węgier wprowadzał w średniowieczu król Karol Robert z rodu Andegawenów. W Lipovej w Siedmiogrodzie wzniósł kościół i klasztor na cześć swego krewnego. Król ten nadał na chrzcie imię św. Ludwika z Tuluzy swojemu najstarszemu synowi Ludwikowi Węgierskiemu, późniejszemu królowi Polski.

W Marano di Napoli we Włoszech istnieje kult w kościele dedykowanym świętemu. Kult żywy jest też w Walencji i w Marsylii w kościele Saint-Ferreol-le-Augustin. W Serravalle Pistoiese w Toskanii św. Ludwik biskup czczony jest jako protektor, dzięki któremu zamek uratowany został od najazdu w wieku XIV. Według miejscowej tradycji, Ludwik wraz z braćmi miał zatrzymać się w Serravalle, podróżując do Motrone, gdzie wsiadł na statek do Katalonii[7].

Św. Ludwik czczony jest również w Huamantla w Meksyku oraz w San Luis Obispo w Stanach Zjednoczonych. Nazwa miasta San Luis Obispo została nadana na cześć świętego biskupa przez misjonarzy franciszkańskich w XVIII wieku − Misión de San Luis Obispo de Tolosa[8].

SztukaEdytuj

Św. Ludwika przedstawili na swoich obrazach i w rzeźbie:

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Antonio Borrelli: San Ludovico d'Angiò (wł.). www.santiebeati.it, 2003-07-28. [dostęp 2013-08-19].
  2. E. Ianulardo: S. Ludovico d'Angiò vescovo di Tolosa. Neapol: 1993, s. 13. (wł.)
  3. R. Farruggio: Sulle orme dello spirito, nel bimillenario del cammino della chiesa priscana. Angri: 2007, s. 99. (wł.)
  4. Sigla: Arm 2, 4, 7.
  5. Teks łaciński: LEATUR STIRPS UNGARIAE OBTENTU TANTI NATI DOTATUR ARX NUCERIAE HUIUS ORBU BEATI. Tłumaczenie A. Sobkowski.
  6. P. Natella: Fonti storiche e bibliografia commentate. W: A. Corolla, R. Fiorillo: Nocera. Il castello dello Scisma d’Occidente. Evoluzione storica, architettonica e ambientale. Florencja: 2010, s. 91-171. (wł.)
  7. Paolo Pelù: Motrone di Versilia. Porto Medievale. Lucca: 1974. (wł.)
  8. Randy Leffingwell: California Missions and Presidios: The History & Beauty of the Spanish Missions. Stillwater, Minnesota: Voyageur Press Inc., 2005. ISBN 0-89658-492-5. (ang.)

Linki zewnętrzneEdytuj