Otwórz menu główne
Ten artykuł dotyczy hetmana. Zobacz też: inne osoby o tym imieniu i nazwisku.

Marcin Kazanowski herbu Grzymała (ur. 1563, zm. 19 października 1636[1] [2] Kamieniec) – hetman polny koronny (1633-1636), od 1633 wojewoda podolski, od 1622 kasztelan halicki. Starosta bohusławski 1622, tłumacki 1627[3], dźwinogrodzki 1628, przedborski w 1634 roku[4], starosta niżyński w 1634 roku[5].

Marcin Kazanowski
Ilustracja
Herb
Grzymała
Rodzina Kazanowscy herbu Grzymała
Data urodzenia 1563
Data i miejsce śmierci 19 października 1636
Kamieniec
Ojciec Mikołaj Kazanowski
Matka Katarzyna Korycińska
Żona

Katarzyna Starzycka

Dzieci

Dominik Aleksander Kazanowski, Adam Kazanowski, Elżbieta Kazanowska

Brał udział w wojnach Rzeczypospolitej z Rosją, Szwecją, Turcją i Mołdawią.

Spis treści

RodzinaEdytuj

Syn Mikołaja Kazanowskiego (zm. 1539) i Katarzyny Korycińskiej. W 1600 poślubił Katarzynę Starzycką, z którą miał trójkę dzieci: Dominika Aleksandra, wojewodę bracławskiego, Adama, oboźnego koronnego i Elżbietę – żonę Mikołaja Potockiego „Niedźwiedziej Łapy”.

ŻyciorysEdytuj

 
Plan bitwy

W 1608 mianowany rotmistrzem królewskim. Podczas słynnej zwycięskiej bitwy St. Żółkiewskiego pod Kłuszynem dowodził swoim pułkiem[6]. W czasie wyprawy Władysława IV na Moskwę w 1617 był mianowany regimentarzem (doszło wówczas do spięć między ambitnym Kazanowskim a hetmanem wielkim litewskim Janem Karolem Chodkiewiczem, który nawet cisnął w niego przy wojsku buzdyganem). Wiosną 1618 na czele 6000 Polaków zdobył Starodub. W 1620 umacniał polski obóz w bitwie pod Cecorą, dostał się do niewoli, ale przebrany za zwykłego żołnierza za mały okup odzyskał wolność. W 1628 został pułkownikiem królewskim. W 1629 brał udział w Bitwie o Górzno przeciwko Szwedom, jako dowodzący oficer hetmana Stanisława Koniecpolskiego.

Mianowany 1632 wojewodą podolskim. Był elektorem Władysława IV Wazy z województwa podolskiego w 1632 roku[7]. W 1633 już jako hetman polny koronny wyruszył na wyprawę smoleńską. W 1634 roku wyznaczony na sejmie komisarzem z Senatu do zapłaty wojsku[8]. Był komisarzem królewskim podpisującym pokój w Polanowie 1634 z RCarstwem Rosyjskim. Odkryta Legenda Madonny Bołszowieckiej mówi, że podczas jednej z wypraw w obronie Rzeczypospolitej przeciwko Tatarom hetman Kazanowski odkrył ikonę Błogosławionej Dziewicy. Zostało to przez jego wojska odczytane jako cud i podniosło ich morale, prowadząc do zwycięstwa nad Tatarami.

Razem z żoną został pochowany w kościele Karmelitów w Bołszowcach, który ufundował. Szczątki hetmana Kazanowskiego odnaleźli archeolodzy z Wrocławia podczas prowadzenia prac zabezpieczających kościół w 2006 roku[9].

PrzypisyEdytuj

  1. Krzysztof Chłapowski, Starostowie niegrodowi w Koronie 1565-1795 Materiały źródłowe, Warszawa, Bellerive-sur-Allier 2017, s. 329.
  2. w innym miejscu Chłapowski podaje datę śmierci 29 października 1636 roku
  3. w tym roku uzyskał wraz z N. dożywocie na starostwo tłumackie, Krzysztof Chłapowski, Starostowie niegrodowi w Koronie 1565-1795 Materiały źródłowe, Warszawa, Bellerive-sur-Allier 2017, s. 240.
  4. Krzysztof Chłapowski, Starostowie niegrodowi w Koronie 1565-1795 Materiały źródłowe, Warszawa, Bellerive-sur-Allier 2017, s. 128.
  5. Krzysztof Chłapowski, Starostowie niegrodowi w Koronie 1565-1795 Materiały źródłowe, Warszawa, Bellerive-sur-Allier 2017, s. 329.
  6. Leszek Podhorodecki, Stanisław Żółkiewski, Warszawa: Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 1988, s. 164-177, ISBN 83-205-4082-8, OCLC 830085141.
  7. Suffragia Woiewodztw y Ziem Koronnych, y W. X. Litewskiego, Zgodnie ná Naiásnieyssego Władisława Zygmunta ... roku 1632 ... Woiewodztwo Krákowskie., [b.n.s.]
  8. Volumina Legum, t. III, Petersburg 1859, s. 397.
  9. Historia sanktuarium w Bołszowcach i Odnowa. „Kurier Galicyjski”, s. 9.

Zobacz teżEdytuj

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj