Marek Wawrzkiewicz

Marek Wawrzkiewicz (ur. 21 lutego 1937 w Warszawie) – polski poeta, dziennikarz, tłumacz.

Marek Wawrzkiewicz
Ilustracja
Marek Wawrzkiewicz, 2008
Data i miejsce urodzenia

21 lutego 1937
Warszawa

Narodowość

polska

Język

polski

Alma Mater

Uniwersytet Łódzki

Dziedzina sztuki

literatura, poezja

Epoka

XX, XXI w.

ŻyciorysEdytuj

Absolwent Wydziału Historii Uniwersytetu Łódzkiego, tłumacz władający kilkoma językami, wydał m.in. antologię poezji rosyjskiej Pamięć. Poeci St. Petersburga. Ponad trzydzieści lat pracował jako dziennikarz radiowy i prasowy. Był redaktorem naczelnym pism literackich „Nowy Wyraz”, „Poezja”, oraz tygodnika „Kobieta i Życie”.

Redaktor audycji literackich Polskiego Radia Łódź[1].

Debiutował w 1960 roku zbiorem wierszy Malowanie na piasku. W swoim dorobku twórczym ma ponad 30 książek. Są wśród nich tomy wierszy, powieść, szkice teatralne, antologie i książki przekładowe. Do ważnych tomów wierszy należą m.in. Późne popołudnie, Każda rzeka nazywa się Styks, Eliada i inne wiersze, Smutna pogoda, Coraz cieńsza nić, oraz Dwanaście listów – tom apokryficznych tekstów o miłości, śmierci i przemijaniu.

Wiersze Marka Wawrzkiewicza przełożone zostały na kilka języków. Jego opowiadania, wiersze, reportaże i przekłady znaleźć można w kilkudziesięciu antologiach polskich i zagranicznych.

W 1968 roku otrzymał Nagrodę Miasta Łodzi w dziedzinie upowszechnienia kultury (wraz z Jerzym Niteckim, Władysławem Orłowskim, Romanem Sykałą i Tadeuszem Szewerą – zespół odpowiedzialny za opracowanie i zrealizowanie widowiska Idąc tysiącleciem, widowiska plenerowego Ballada partyzancka oraz widowiska Dni, które wstrząsnęły światem)[1][2].

Uhonorowany wieloma nagrodami literackimi, w tym m.in. nagrodą literacką im. Władysława Reymonta (2007)[3].

Członek PZPR od 1972 roku[4] Od 2000 roku prezes Oddziału Warszawskiego Związku Literatów Polskich, od 2003 roku prezes Zarządu Głównego ZLP.

Był attaché kulturalnym ambasady PRL w Moskwie. Według zasobów archiwalnych Instytutu Pamięci Narodowej w 1980 roku został pozyskany jako konsultant Służby Bezpieczeństwa do sprawy o kryptonimie Almanach na środowisko literackie[5].

Został jurorem konkursów literackich.

TwórczośćEdytuj

  • Poezja
    • Malowanie na piasku, WŁ 1960
    • Orzech i nimfa, Czytelnik 1963
    • Ultima Thule, Czytelnik 1967
    • Jeszcze dalej, WŁ 1968
    • Przed sobą, Czytelnik 1973
    • Serce przepiórki, Czytelnik 1977
    • Wybór wierszy, Czytelnik 1982
    • Aż tak, PIW 1984
    • O miłości (wybór), PIW 1990
    • Późne popołudnie, PIW 2001
    • Każda rzeka nazywa się Styks, Wydawnictwo Adam Marszałek 2003
    • Eliada i inne wiersze, Wydawnictwo Adam Marszałek 2003
    • Smutna pogoda, Wydawnictwo Adam Marszałek 2003
    • Dwanaście listów, Wydawnictwo Astra 2005
    • Coraz cieńsza nić, Studio EMKA 2005
    • Ostateczność, Stoen2 2006
    • Światełko; Wiersze wybrane, PIW 2007
    • Dawne słońca, Wydawnictwo Adam Marszałek 2010
    • Epizod, Wydawnictwo Adam Marszałek 2012
    • Piętnaście listów, Zaułek Wydawniczy Pomyłka 2013
  • Wybory wierszy w innych językach
    • Dacno popładne (Macedonia), Spektar Pres, Skopje 1998
    • Pesme(Serbia), Meridijan, Smederevo 2003
    • Swetlina (Macedonia) Edicja Plejodi, Struga 2008
    • Świtielko (Ukraina) Feniks, Kijów 2008
    • Wyczerpat morie (Rosja) Wahazar, Moskwa 2012
    • Światełko (Chiny) Zuoija, Pekin 2012
  • Varia
    • Ballada o człowieku spokojnym, 1990; słowa piosenki
    • Ballada o burzy i pogodzie, słowa piosenki
    • Sceny wielkie i średnie, szkice teatralne; WŁ 1970
    • Cztery miesiące (pod pseudonimem) ŁUK 1994
    • Kamyki z chińskiej mozaiki, szkice z podróży, Wydawnictwo Adam Marszałek 2008
  • Przekłady
    • Jewgienij JewtuszenkoKradzione jabłka, wybór wierszy (z rosyjskiego), Czytelnik 1978
    • Wasil BykauSotnikow, powieść (z białoruskiego), Czytelnik 1979
    • Siergiej ObrazcowKrótkie opowiadania o zwierzętach (z rosyjskiego), Małysz Moskwa 1980
    • Korniej CzukowskiKrokodyl; wiersze dla dzieci (z rosyjskiego), Małysz Moskwa 1980
    • Mateja Matewski – wybór wierszy (z macedońskiego), WL 1978
    • Ante PopławskiList wiarołomny, wybór wierszy (z macedońskiego) KiW 1998
    • Iwan BarkowPańskie igraszki, wybór wierszy (z rosyjskiego), Łuk 1994
    • Jidi MaijaMagiczna ziemia, wybór wierszy (z chińskiego, wspólnie z Piotrem Tobołą) Wydawnictwo Adam Marszałek 2007
    • Ling PingBlisko, daleko, blisko, wybór wierszy (z chińskiego, wspólnie z Piotrem Tobołą) ZLP 2008
    • Kyz Żibek – narodowy epos kazachski (z rosyjskiego), Oficyna Olszynka 2008
  • Filmografia
    • 1961 – I kurczęta muszą się uczyć (komentarz)
    • 1977 – Rekord świata (obsada aktorska)
  • Antologie autorskie
    • Od Kochanowskiego do Szymborskiej..., antologia polskiej poezji patriotycznej, KiW 1997
    • Noc miłosna; Eros w poezji polskiej., KiW 1998
    • Czerwone winorośla; Panorama poezji macedońskiej, KiW 1996
    • Pamięć; Poeci St. Petersburga, Stelko 2003
    • 12 antologii Warszawskiej Jesieni Poezji

OdznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Nagrody Miasta Łodzi. „Dziennik Łódzki”. Rok VXIII, Nr 16 (6561), s. 4, Piątek, 19 stycznia 1968.  Zob. wersję zdygitalizowaną w Bibliotece Cyfrowej „Regionalia Ziemi Łódzkiej”: Dziennik Łódzki. 1968-01-19 R. 23 nr 16.
  2. Nagrody Miasta Łodzi. Biuletyn informacji publicznej - BIP ŁÓDŹ (bip.uml.lodz.pl). [dostęp 2022-08-26].
  3. Związek Rzemiosła Polskiego: Laureaci Nagrody Literackiej im. Władysława Reymonta w latach 1994–2009. [dostęp 2014-09-12].
  4. a b c d Kto jest kim w Polsce 1984. Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Interpress, 1984, s. 5. ISBN 83-223-2073-6.
  5. Joanna Siedlecka, Kryptonim „Liryka”. Bezpieka wobec literatów, Warszawa 2008, s. 294.
  6. M.P. z 2002 r. nr 18, poz. 322.
  7. Pro Masovia – 2011 r.. mazovia.pl. [dostęp 2018-02-10].

BibliografiaEdytuj