Otwórz menu główne

Marian Banaś

polski urzędnik państwowy

Marian Banaś (ur. 13 lipca 1955 w Piekielniku) – polski urzędnik państwowy, w latach 2005–2008 i 2015–2016 podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów, w latach 2005–2008 i 2015–2017 szef Służby Celnej, w latach 2016–2019 sekretarz stanu w Ministerstwie Finansów, w latach 2017–2019 szef Krajowej Administracji Skarbowej, w 2019 minister finansów w rządzie Mateusza Morawieckiego, od 2019 prezes Najwyższej Izby Kontroli.

Marian Banaś
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 13 lipca 1955
Piekielnik
Prezes Najwyższej Izby Kontroli
Okres od 30 sierpnia 2019
Poprzednik Krzysztof Kwiatkowski
Minister finansów
Okres od 4 czerwca 2019
do 30 sierpnia 2019
Poprzednik Teresa Czerwińska
Następca Jerzy Kwieciński
Szef Krajowej Administracji Skarbowej
Okres od 1 marca 2017
do 4 czerwca 2019
Następca Piotr Walczak
Szef Służby Celnej
Okres od 19 listopada 2015
do 28 lutego 2017
Poprzednik Jacek Kapica
Szef Służby Celnej
Okres od 28 listopada 2005
do 2 stycznia 2008
Poprzednik Wiesław Czyżowicz
Następca Jacek Dominik
podpis
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Wolności i Solidarności

ŻyciorysEdytuj

W 1979 ukończył studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego. W 1980 ukończył studia podyplomowe z zakresu religioznawstwa na UJ. Studiował też filozofię na Papieskiej Akademii Teologicznej. Odbył pozaetatową aplikację sądową zakończoną w 1996 egzaminem sędziowskim oraz aplikację Najwyższej Izby Kontroli. Ukończył również podyplomowe studia z zakresu audytu wewnętrznego (2009–2010).

Od 1976 organizator kolportażu i kolporter niezależnych wydawnictw w Krakowie i na Podhalu. W latach 1976–1980 jako jeden z założycieli działał w ramach lokalnej Akcji na rzecz Niepodległości. Od 1977 działacz Studenckiego Komitetu Solidarności, od 1978 Instytutu Katyńskiego, w latach 1979–1981 Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela i Konfederacji Polski Niepodległej, a w latach 1980–1981 Ruchu Młodej Polski.

W latach 1981–1983 odbywał karę pozbawienia wolności za działalność w „Solidarności”. W 1984 współzałożyciel Komitetu Pomocy Więzionym za Przekonania (od 1985 Komitetu Obrony Więzionych i Prześladowanych za Przekonania Polityczne „Solidarności” Regionu Małopolska). W latach 1984–1987 redaktor naczelny podziemnego pisma „Homo Homini”. W 1985 współtwórca Polskiej Partii Niepodległościowej, był członkiem prezydium rady naczelnej PPN, w latach 1985–1989 pełnił funkcję przewodniczącego PPN na okręg południowy.

Doradzał ministrowi spraw wewnętrznych Antoniemu Macierewiczowi w okresie rządu Jana Olszewskiego. W 1992 podjął pracę w Najwyższej Izbie Kontroli, stając się współpracownikiem Lecha Kaczyńskiego[1]. W NIK był zatrudniony do 2005 na różnych stanowiskach (m.in. głównego specjalisty i doradcy prawnego)[2].

Od 21 listopada 2005 do 2 stycznia 2008 był podsekretarzem stanu w Ministerstwie Finansów, w tym od 28 listopada 2005 także szefem Służby Celnej. 19 listopada 2015 ponownie objął oba te stanowiska[3]. 9 grudnia 2016 powołany na stanowiska sekretarza stanu w Ministerstwie Finansów, a także szefa Krajowej Administracji Skarbowej[4]. Obowiązki w KAS objął z chwilą jej powstania 1 marca 2017 (dzień wcześniej została zlikwidowana Służba Celna, a jej struktury wcielono do Krajowej Administracji Skarbowej)[1].

4 czerwca 2019 prezydent Andrzej Duda powołał Mariana Banasia na stanowisko ministra finansów w rządzie Mateusza Morawieckiego[5]. W konsekwencji ustąpił ze stanowiska szefa KAS[6].

30 sierpnia 2019 został wybrany przez Sejm na prezesa Najwyższej Izby Kontroli; tego samego dnia jego kandydaturę zatwierdził Senat[7]. Również 30 sierpnia został odwołany z funkcji ministra[8], a także złożył ślubowanie przed Sejmem, obejmując funkcję prezesa NIK[9].

21 września 2019 magazyn śledczy Superwizjer (TVN24) wyemitował reportaż sugerujący związki Mariana Banasia ze światem przestępczym[10]. 23 września 2019 Banaś „zawiesił swoją działalność w NIK” do czasu zakończenia przeprowadzanej przez Centralne Biuro Antykorupcyjne kontroli jego oświadczeń majątkowych[11].

Po wyborach parlamentarnych z 13 października 2019 zaczęły pojawiać się doniesienia w niektórych mediach, jakoby złożył rezygnację z pełnienia funkcji prezesa Najwyższej Izby Kontroli[12], ale zostały one zdementowane[13][14]. 17 października Marian Banaś powrócił z bezpłatnego urlopu do wykonywania swoich obowiązków prezesa NIK[15].

W związku z ustaleniami kontroli 29 listopada 2019 Centralne Biuro Antykorupcyjne skierowało do prokuratury zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa przez Mariana Banasia. W zawiadomieniu CBA wskazuje na podejrzenie złożenia przez Mariana Banasia nieprawdziwych oświadczeń majątkowych, zatajenie faktycznego stanu majątkowego oraz nieudokumentowanych źródeł dochodu[16].

Życie prywatneEdytuj

Żonaty, ojciec czwórki dzieci.

Odznaczenia i nagrodyEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b Nowy minister finansów. Kim jest Marian Banaś?. money.pl, 4 czerwca 2019. [dostęp 24 czerwca 2019].
  2. Nota biograficzna w Encyklopedii Solidarności. [dostęp 24 czerwca 2019].
  3. Nowi wiceministrowie w resorcie finansów. wnp.pl, 19 listopada 2015. [dostęp 19 listopada 2015].
  4. Marian Banaś szefem Krajowej Administracji Skarbowej. mf.gov.pl, 13 grudnia 2016. [dostęp 27 grudnia 2016].
  5. Prezydent Andrzej Duda powołał nowych ministrów. prezydent.pl, 4 czerwca 2019. [dostęp 4 czerwca 2019].
  6. Paweł Cybulski pokieruje KAS. prawo.pl, 5 czerwca 2019. [dostęp 24 czerwca 2019].
  7. Krzysztof Janoś: Marian Banaś na prezesa NIK. Senat też jest za. money.pl, 30 sierpnia 2019. [dostęp 2019-08-30].
  8. M.P. z 2019 r. poz. 778.
  9. NIK ma nowego Prezesa. nik.gov.pl. [dostęp 2019-08-30].
  10. „Pancerny Marian i pokoje na godziny”. Reportaż „Superwizjera”, TVN24.pl [dostęp 2019-09-22].
  11. Marian Banaś zawiesza sprawowanie funkcji szefa NIK, rp.pl [dostęp 2019-09-23] (pol.).
  12. Prezes NIK Marian Banaś złożył rezygnację, gazetapl [dostęp 2019-10-15] (pol.).
  13. Marian Banaś nie podał się do dymisji. NIK prostuje
  14. Dementi NIK z 16.10.2019
  15. ik. graż: Marian Banaś wrócił do NIK (pol.). Rzeczpospolita, 2019-10-17. [dostęp 2019-10-17].
  16. CBA zawiadamia prokuraturę po kontroli oświadczeń majątkowych prezesa NIK Mariana Banasia, Onet Wiadomości, 29 listopada 2019 [dostęp 2019-11-29] (pol.).
  17. M.P. z 2011 r. nr 107, poz. 1080.
  18. Wśród odznaczonych działaczy opozycji demokratycznej w PRL podano dosłownie „Maria Banaś”. Komunikat o nadaniu Orderu Odrodzenia Polski z dnia 11 listopada 1990 roku. „Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej”. Nr 4, s. 59, 20 grudnia 1990. 
  19. M.P. z 2015 r. poz. 1227.
  20. Medal Niezłomnym w Słowie. 13-grudnia.pl. [dostęp 31 marca 2012].
  21. Adam Gajkowski: Krótka wizyta w Ojczyźnie – relacja Adama Gajkowskiego. solidarni2010.pl, 27 maja 2018. [dostęp 30 czerwca 2018].

BibliografiaEdytuj