Marian Wojcieszek

Marian Wojcieszek (ur. 1 września 1901 w Przytocznie w powiecie lubartowskim, zm. 23 grudnia 1974 w Gdańsku) – polski komandor, szef Sztabu Głównego Marynarki Wojennej RP 1949-1951, więzień polityczny okresu stalinizmu

Marian Wojcieszek
komandor
Data i miejsce urodzenia 1 września 1901
Przytoczno
Data i miejsce śmierci 23 grudnia 1974
Gdańsk
Przebieg służby
Lata służby 19261951
Siły zbrojne Naval Ensign of Poland2.svg Marynarka Wojenna (II RP)
Naval Ensign of Poland2.svg Marynarka Wojenna
Jednostki ORP "Warszawa",
ORP "Krakowiak",
1 Morski Dywizjon Artylerii Przeciwlotniczej,
ORP "Burza",
ORP "Mazur",
2 Morski Dywizjon Artylerii Przeciwlotniczej.
Stanowiska dowódca ORP "Warszawa" (1929-1930), dowódca ORP "Mazur" (1937-1938),
dowódca 2 Morskiego Dywizjonu Artylerii Przeciwlotniczego (1939-1939),
dowódca Szczecińskiego Nadmorskiego Obszaru (1947-1949),
szef Sztabu Głównego Marynarki Wojennej (1949-1951),
Główne wojny i bitwy II wojna światowa
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari

Ukończył Wydział Mechaniczny Szkoły Morskiej w Tczewie (w 1924) i Oficerskiej Szkoły Marynarki Wojennej w Toruniu (w 1928). W latach 1928-1929 służył w Kadrze Marynarki Wojennej w Świeciu. Od lutego 1929 do stycznia 1930 dowodził monitorem rzecznym ORP "Warszawa" we Flotylli Pińskiej. Następnie był zastępcą dowódcy ORP "Krakowiak" i oficerem flagowym Dywizjonu Minowców. W 1931 ukończył kurs artylerii przeciwlotniczej. W następnych latach dowodził baterią w 1 Morskim Dywizjonie Artylerii Przeciwlotniczej, kierował referatem w Kierownictwie Marynarki Wojennej i był I oficerem artylerii na ORP "Burza". Od 1 czerwca 1937 do 2 maja 1938 dowodził szkolnym torpedowcem ORP "Mazur". 13 czerwca 1938 został dowódcą 2 Morskim Dywizjonu Artylerii Przeciwlotniczej. Na jego czele brał udział w obronie Helu w 1939, po czym trafił do niemieckiej niewoli. Przebywał m.in. w Oflagu II C Woldenberg.

Od 19 lipca 1945 ponownie służył w Marynarce Wojennej w stopniu komandora podporucznika jako dowódca batalionu w Pułku Morskim. Od 17 grudnia 1945 do 20 czerwca 1946 był zastępcą dowódcy Głównego Portu MW do spraw zaopatrzenia. Następnie służył w Sztabie Głównym MW. Od 20 lutego 1947 do 28 lutego 1949 pełnił funkcję dowódcy Szczecińskiego Obszaru Nadmorskiego w Świnoujściu, po czym do 12 grudnia 1951 był szefem Sztabu Głównego Marynarki Wojennej. 12 grudnia 1951 został aresztowany przez funkcjonariuszy Informacji Wojskowej i po sfingowanym procesie skazany 21 lipca 1952 na karę śmierci. W trakcie procesu odwołał wcześniejsze zeznania jako wymuszone torturami. Na mocy prawa łaski prezydent PRL Bolesław Bierut 19 listopada 1952 zamienił mu karę na dożywocie[1]. W 1956 wyszedł na wolność i został całkowicie zrehabilitowany. Po wyjściu z więzienia odrzucił ofertę powrotu do Marynarki Wojennej. Pracował w Polskim Rejestrze Statków, m.in. jako główny rzeczoznawca do spraw środków sygnałowych i ratunkowych. Został pochowany na Cmentarzu Witomińskim w Gdyni (kwatera 55-23-6_2). Po ekshumacji jego szczątki zostały przeniesione i ponownie pochowane z honorami wojskowymi w Kwaterze Pamięci na Cmentarzu Marynarki Wojennej 29 czerwca 2018[2].

Stary grób kmdra Mariana Wojcieszka na Cmentarzu Witomińskim
Nowy grób kmdra Mariana Wojcieszka na Cmentarzu Marynarki Wojennej w Gdyni-Oksywiu

BibliografiaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Gdynia. Pogrzeb „Trzech Komandorów”. gdansk.uw.gov.pl. [dostęp 2020-02-03].
  2. Gdynia: Państwowy pogrzeb 9 marynarzy – ofiar zbrodni komunistycznej. portalmorski.pl. [dostęp 2020-02-03].