Otwórz menu główne

Mathias Bersohn

polski historyk sztuki i kultury

Mathias Bersohn (ur. 4 czerwca 1824 w Warszawie, zm. 19 listopada 1908 tamże) – polski historyk sztuki i kultury pochodzenia żydowskiego.

Mathias Bersohn
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 4 czerwca 1824
Warszawa
Data i miejsce śmierci 19 listopada 1908
Warszawa
Grób rodzinny Mathiasa Bersohna

ŻyciorysEdytuj

Urodzony w rodzinie żydowskiej, jako syn Majera Bersohna (1787–1873) i Chai z domu Szyman (1796-1855). Brat m.in. Jana (1829–1913) i Pauliny (żony Salomona Baumana).

Był obywatelem miasta Warszawy. Z zawodu był bankierem. Pełnił wiele odpowiedzialnych funkcji – od był 1877 był sędzią handlowym. Piastował też stanowisko prezesa zarządu Szpitala Dziecięcego Bersohnów i Baumanów, był członkiem zarządu Warszawskiego Towarzystwa Dobroczynności, członkiem Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk oraz członkiem Komisji Archeologicznej i Sztuki Akademii Umiejętności w Krakowie.

Z zamiłowania zajmował się badaniem historii, zbierał zabytki archeologiczne i dzieła sztuki, których bogatą kolekcję przekazał testamentem Towarzystwu Zachęty Sztuk Pięknych. Ogłosił drukiem liczne publikacje.

Jego żoną była Maria Levy (1834-1902), z którą miał cztery córki: Jadwigę (literatkę, poetkę, tłumaczkę (1853-1912), żonę Aleksandra Kraushara), Hortensję (żonę Franciszka Salezego Lewentala, 1856-1923), Wandę (żonę Józefa Baumrittera bankiera, ur. 1861) i Zofię (żonę Leopolda Landaua bankiera, ur. 1863).

Pochowany jest w grobowcu rodzinnym na cmentarzu żydowskim przy ulicy Okopowej w Warszawie (kwatera 26, rząd 1)[1][2].

Ważniejsze publikacjeEdytuj

  • Tobiasz Kohn, lekarz polski XVII wieku, Kraków 1872.[3]
  • O rytownikach gdańskich. Podręcznik dla zbierających sztychy polskie, Warszawa 1887.[4]
  • Kilka słów o dawniejszych bóźnicach drewnianych w Polsce /Zeszyty 1-3/. Kraków 1895 – 1900 – 1903[5][6][7]
  • Studenci Polacy na Uniwersytecie Bolońskim w XVI i XVII, t. 1 i 2, Kraków 1894.
  • Modlitewnik królowej Maryi Kazimiery Sobieskiej, Warszawa 1896.[8]
  • Kilka słów o Janie Heweliuszu astronomie gdańskim z wieku XVII-go oraz o jego korespondencyi, Warszawa 1898.[9]
  • Dawna zbrojownia książąt Radziwiłłów w Nieświeżu, Warszawa 1904.[10]
  • Słownik biograficzny uczonych Żydów Polskich, Warszawa 1905 (przedruk: Warszawa 1983: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe).

PrzypisyEdytuj

  1. Grób Mathiasa Bersohna w bazie danych Cmentarza Żydowskiego przy ul. Okopowej w Warszawie.
  2. Cmentarze m.st. Warszawy. Cmentarze żydowskie. Warszawa: Rokart, 2003. ISBN 83-916419-3-7.
  3. Mathias Bersohn, Tobiasz Kohn, lekarz polski w XVII wieku, polona.pl [dostęp 2019-07-06].
  4. Mathias Bersohn, O rytownikach gdańskich : podręcznik dla zbierających sztychy polskie, polona.pl [dostęp 2019-07-06].
  5. Mathias Berson, Kilka słów o dawniejszych bożnicach drewnianych w Polsce. Z. 1, Osobne odb.: Sprawozdania Komisyi do Badania Hist. Sztuki w Polsce. T. 5, z. 4, polona.pl [dostęp 2019-07-06].
  6. Mathias Berson, Kilka słów o dawniejszych bożnicach drewnianych w Polsce. Z. 2, Osobne odb.: Sprawozdania Komisyi do Badania Hist. Sztuki w Polsce. T. 6, z. 4, polona.pl [dostęp 2019-07-06].
  7. Mathias Berson, Kilka słów o dawniejszych bożnicach drewnianych w Polsce. Z. 3, Osobne odb.: Sprawozdania Komisyi do Badania Hist. Sztuki w Polsce. T. 6, z. 4, polona.pl [dostęp 2019-07-06].
  8. Mathias Bersohn, Modlitewnik królowej Maryi Kazimiery Sobieskiej, polona.pl [dostęp 2019-07-06].
  9. Mathias Bersohn, Kilka słów o Janie Heweliuszu astronomie gdańskim z wieku XVII-go oraz o jego korespondencyi, polona.pl [dostęp 2019-07-06].
  10. Mathias Bersohn, Dawna zbrojownia książąt Radziwiłłów w Nieświeżu : (rozprawa czytana na posiedzeniu Komisyi Historyi Sztuki Akademii Umiejętności w Krakowie), polona.pl [dostęp 2019-07-06].

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj