Otwórz menu główne

Melsztyn

wieś w województwie małopolskim

Melsztynwieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie tarnowskim, w gminie Zakliczyn.

Melsztyn
wieś
Ilustracja
Melsztyn - wzgórze z pozostałościami zamku
Państwo  Polska
Województwo  małopolskie
Powiat tarnowski
Gmina Zakliczyn
Liczba ludności (30.06.2009) 203[1]
Strefa numeracyjna 14
Kod pocztowy 32-840
Tablice rejestracyjne KTA
SIMC 0836900
Położenie na mapie gminy Zakliczyn
Mapa lokalizacyjna gminy Zakliczyn
Melsztyn
Melsztyn
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Melsztyn
Melsztyn
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Melsztyn
Melsztyn
Położenie na mapie powiatu tarnowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu tarnowskiego
Melsztyn
Melsztyn
Ziemia49°52′16″N 20°46′16″E/49,871111 20,771111
Strona internetowa

HistoriaEdytuj

Na wzgórzu gdzie znajdują się obecnie ruiny zamku, stała warownia Spytka z Melsztyna, bohatera epizodycznego Krzyżaków. Nazwa wsi ma pochodzenie niemieckie (od Mehlstein – kamień młyński).

Zamek ten powstał w XIV wieku, został spalony w 1771 roku w czasie walk konfederacji barskiej z wojskami rosyjskimi. Z murów zamkowych rozpościera się widok na Dunajec oraz odległy o 3 km Zakliczyn oraz widoczną na południowym wschodzie wieś Tropie. Po stronie południowej zamku znajdowały się kiedyś uprawy winnej latorośli, zasadzonej przez Lanckorońskich.

Wnukiem Spicimira, właściciela zamku, był Spytko II, który w wieku lat 18 został kasztelanem krakowskim, następnie od Władysława Jagiełły otrzymał tytuł zarządcy Podola (zginął 12 lub 16[2] sierpnia 1399, walcząc z Tatarami nad Worsklą). Jego synowie Jan i Spytko III byli politycznymi przeciwnikami Zbigniewa Oleśnickiego. Spytko, kasztelan biecki, był też właścicielem m.in. zamku w Rabsztynie. Został zabity w bitwie z wojskami biskupa Zbigniewa Oleśnickiego pod Grotnikami w 1439 r, gdzie nad obnażonym jego ciałem, leżącym przez trzy dni na polu bitwy odprawiono sąd a wziętych do niewoli jego zwolenników bezlitośnie ścięto.

Kolejnymi właścicielami Melsztyna byli Jordanowie, Zborowscy wraz z Sobkami, Tarłowie i Lanckorońscy do XIX wieku. Wieś należąca do dóbr Melsztyn, leżąca w powiecie sądeckim województwa krakowskiego należała w XVII wieku do kasztelana sądeckiego Zygmunta Tarły.[3]. 10 km na zachód od Melsztyna położony jest zamek w Czchowie oraz zamek Tropsztyn.

Z Melsztyna pochodziła Jadwiga (z Leżenic) Melsztyńska-Pilecka, matka chrzestna króla Władysława II Jagiełły.

W latach 1975–1998 miejscowość leżała w województwie tarnowskim.

PrzyrodaEdytuj

W Melsztynie, przy drodze wojewódzkiej nr 980, znajduje się okazała, pomnikowa topola czarna. To drzewo o regularnym, lekko krzywym pniu, o obwodzie 780 cm i wysokości 35 m (w 2013)[4].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. Urząd Miejski w Zakliczynie: Wykaz miejscowości wchodzących w skład Gminy Zakliczyn wraz z liczbą mieszkańców.
  2. Wojewoda płocki Abraham Socha. Przyczynek do genealogii Nałęczów mazowieckich [w:] Anna Supruniuk, Szkice o rycerstwie mazowieckim XIV/XV wieku, Toruń 2008, s. 7–8, ISBN 978-83-89376-69-5.
  3. Wiesław Bondyra, Dobra ziemskie Tarłów w Małopolsce w czasach saskich, w: Tarłowie. Z dziejów kulturalnych, gospodarczych i politycznych rodu, Janowiec 2009, s. 53.
  4. Krzysztof Borkowski, Robert Tomusiak, Paweł Zarzyński, Drzewa Polski, Warszawa 2016, s. 395.

Linki zewnętrzneEdytuj