Otwórz menu główne

Metro budapeszteńskie (węg. Budapesti metró) – system kolei podziemnej zlokalizowany w stolicy WęgierBudapeszcie – otwarty w 1896 roku. Jest to najstarsza kolej podziemna w kontynentalnej części Europy[3].

Budapesti metró
Budapesti metró
Logo
Dane ogólne
Lokalizacja Węgry Budapeszt
Rodzaj transportu metro
Data uruchomienia 1896
Infrastruktura
Budapest-metro.png
Schemat linii

      – linia M1

      – linia M2

      – linia M3

      – linia M4

Całkowita
długość linii
38,3 km[1]
Liczba linii 4
Liczba stacji 52
Inne informacje
Dzienna
liczba pasażerów
ok. 0,83 mln[2]
Rozstaw toru 1435 mm
Operator BKV
Strona internetowa

Obecnie sieć metra składa się z czterech linii:

Punktem przecięcia tras trzech linii jest stacja Deák Ferenc tér, położona pod głównym placem Pesztu. Łączna długość szlaków wynosi 38,3 km, zaś ilość stacji – 52.[potrzebny przypis] Metro zarządzane jest przez Przedsiębiorstwo Transportowe Budapeszt (Budapesti Közlekedési Részvénytársaság). Wszystkie linie metra łączą ze sobą najważniejsze punkty miasta. Stacje są położone odpowiednio przy: przystankach HÉV (linia M2), przy dworcach kolejowych oraz autobusowych.

Linie metraEdytuj

Nazwa Barwa Relacja Otwarcie Długość Liczba stacji
M1 żółta Vörösmarty térMexikói út 1896 4,2 km 11
M2 czerwona Déli pályaudvar ↔ Örs vezér tere 1970 10,3 km 11
M3 niebieska Újpest-Központ ↔ Kőbánya-Kispest 1976 16,4 km 20
M4 zielona Keleti pályaudvar ↔ Kelenföld vasútállomás 28 marca 2014[4] 7,4 km 10

HistoriaEdytuj

Budowa pierwszej linii (M1) rozpoczęła się w 1894 roku – miała uświetnić przypadające dwa lata później obchody tysiąclecia państwa węgierskiego. Otwarcie odcinka pomiędzy stacjami Vörösmarty tér i Artézi fürdő (dziś Széchenyi fürdő) miało miejsce 2 maja 1896. W latach 1970–1973 linia została zmodernizowana: przebudowano stacje Vörösmarty tér i Deák Ferenc tér, odcinek wiodący przez Park Miejski (Városliget) został przebudowany na podziemny i wydłużony do stacji Mexikói út (także nowa zajezdnia).

Już w socjalistycznych Węgrzech wznowiono prace nad dwoma kolejnymi liniami metra. W roku 1950 zaczęła się budowa drugiej linii, jednak w latach 1954–1963 prace były wstrzymane. Pierwszy odcinek linii, poprowadzony częściowo na powierzchni, otwarto 4 kwietnia 1970. Połączył on Deák Ferenc tér z Örs vezér tere (koło drugiej wymienionej stacji umieszczono kolejną zajezdnię metra). Dwa lata później oddano do użytku ostatni, drugi odcinek, prowadzący do stacji Déli pályaudvar w Budzie. W latach 2004-2008 trwała etapowa modernizacja całej linii.

Budowa najdłuższej, trzeciej linii metra (M3) rozpoczęła się w 1970 roku. Jej pierwszy odcinek został otwarty 31 grudnia 1976 roku (Deák Ferenc térNagyvárad tér), kolejne odcinki oddawano do użytku kolejno w latach: 1980 (do stacji Kőbánya-Kispest), 1981 (→ Lehel tér, wówczas Élmunkás tér), 1984 (do Árpád híd) i 1990 (→ Újpest-Központ). Linie M2 i M3 spaja łącznik, zlokalizowany między stacjami Deák Ferenc tér, Kossuth tér i Arany János utca.

W latach 80. i 90. XX wieku zostały zmienione ze względów praktycznych i ideologicznych nazwy niektórych stacji:

28 marca 2014 roku otwarto linię M4 w Budapeszcie. Ma długość 7,4 km, i znajduje się na niej 10 stacji. Według szacunków ma z niej korzystać dziennie 421 tys. pasażerów. Koszt budowy wyniósł 1,5 mld euro, z czego 0,6 mld sfinansowała Unia Europejska.

Linię obsługuje 15 4-wagonowych składów Alstom Metropolis z Chorzowa.

CiekawostkiEdytuj

Sławę budapeszteńskiemu metru przyniósł film Kontrolerzy z 2003 roku, nakręcony przez Nimróda Antala. Jego akcja rozgrywa się głównie na stacjach kolei podziemnej miasta.

GaleriaEdytuj

PrzypisyEdytuj

BibliografiaEdytuj

  • Pawelec E., Kolej na ciekawostki w: KZA Express Magazyn 01/2008. ISSN 1899-5705.

Linki zewnętrzneEdytuj