Otwórz menu główne

Metro w Moskwie

system metra w Moskwie

Metro w Moskwie (ros. Московский метрополитен, Moskowskij mietropolitien; pełna nazwa Государственное унитарное предприятие города Москвы «Московский ордена Ленина и ордена Трудового Красного Знамени метрополитен имени В. И. Ленина»[2]) – system kolei miejskiej, głównie podziemnej, zlokalizowany w stolicy RosjiMoskwie i częściowo w Obwodzie Moskiewskim. Jest pierwszym systemem metra oddanym do użytku w Rosji (otwarto 15 maja 1935 r.). System składa się z 12 linii; jego długość wynosi 333 kilometry, na których znajduje się 200 stacji. Należy do najbardziej obciążonych systemów metra na świecie. Codziennie korzysta z niego średnio 7,1 miliona pasażerów (2016 rok)[1].

Metro w Moskwie
Metro w Moskwie
Logo moskiewskiego metra
Dane ogólne
Lokalizacja Moskwa, Krasnogorsk, Rieutow, Kotielniki
Rodzaj transportu metro
Data uruchomienia 15 maja 1935
Infrastruktura
Całkowita
długość linii
387,9km[1]
Liczba linii 15[1]
Liczba pojazdów 5314 wagony[1]
Liczba stacji 222[1]
Inne informacje
Dzienna
liczba pasażerów
7,1 miliona (2016 rok)[1]
Rozstaw toru 1520 mm
Operator Moskowskij Mietropolitien
Strona internetowa

Metro moskiewskie wyróżniają przede wszystkim stacje, których część uważana jest za wzorcowy przykład architektury socrealizmu (44 z nich zostały zaliczone do obiektów dziedzictwa kulturowego Rosji[1]). Ich wnętrza przypominają pałace, pod sufitami wiszą misterne żyrandole.

Spis treści

Statystyki[3]Edytuj

  • Odległość między stacjami:
    • średnia – 1,8 km
    • najmniejsza – 0,5 km
    • największa – 6,47 km
  • Stacji – 200
  • Największa głębokość stacji – 84 m
  • Schody ruchome:
    • liczba – 637
    • łączna długość – 66,8 km
    • największa długość – 126 m
  • Zajezdni – 15
  • Wagony:
    • liczba – 4510
    • średnio dziennie używanych – 3438
  • Średnia dzienna trasa wagonu – 548,7 km
  • Pasażerów w wagonie – 50
  • Średnia prędkość – 41,62 km/h
  • Zatrudnionych – 35 623
  • Zgodność z rozkładem jazdy – 99,98%
  • Najmniejszy odstęp między odjazdami – 1,5 minuty
  • Długość przeciętnej podróży – 13 km

HistoriaEdytuj

 
Stacja Sokolniki w 1935

Pierwszy projekt moskiewskiego metra powstał w 1901. Do wybuchu I wojny światowej powstały także inne, nowe projekty budowy metra w Moskwie.

Pierwszą linię moskiewskiego metra uruchomiono 15 maja 1935 i przebiegała ona od stacji Sokolniki do stacji Park Kultury z odgałęzieniem do stacji Smolenskaja (to odgałęzienie to linia Arbackaja przedłużona do stacji Kijewskaja, przechodząc przez rzekę Moskwę po moście).

W latach 1957–1992 metro nosiło imię W.I.Lenina (ros. Московский метрополитен имени В. И. Ленина). Wcześniej jego patronem był Łazar Kaganowicz.

Do wybuchu II wojny światowej zbudowano jeszcze 2 nowe linie. W marcu 1938 linia Arbackaja została przedłużona do stacji Kurskaja (obecnie ta część nazywa się linią Arbacko-Pokrowską). We wrześniu 1938 otworzono linię Gorkowsko-Zamoskworeczną, od stacji Sokoł do stacji Teatralnaja.

Projekty dalszej kompleksowej rozbudowy metra zostały zawieszone podczas wojny. Rozpoczęto tylko budowę fragmentów linii: TeatralnajaAwtozawodskaja (z przejściem przez rzekę Moskwę podziemnym tunelem) oraz KurskajaIzmaiłowskij Park (4 stacje).

Jesienią 1941 metro służyło za schron przeciwlotniczy, a pewna część wagonów została ewakuowana. Zgodnie z postanowieniem państwowego komitetu obrony z 15 października 1941 w wypadku pojawienia się wroga u wrót Moskwy metro miało zostać zniszczone.

Po wojnie rozpoczęto budowę czwartego etapu metra linii Kolcewej i głębokiego odcinka linii Arbackiej od stacji Plac Rewolucji do stacji Kijewskiej.

Początkowo linię Kolcewą zamierzano poprowadzić pod Pierścieniem Sadowym (Sadowoje Kolco) (który stanowił granicę miasta w XVI wieku). Pierwsza część linii od stacji Park Kultury do stacji Kurskaja (1950) przebiegała właśnie w ten sposób. Później jednak północną część linii Kolcewej postanowiono zbudować 1–1,5 km od Sadowego Kolca i w ten sposób zapewniono dostęp do 7 z 9 moskiewskich stacji. Druga część linii Kolcewej została otwarta w 1952 (stacja Kurskaja – stacja Biełorusskaja), a w 1954 budowę linii zakończono.

Budowa głębokiej części linii Arbackiej przebiegała w czasach zimnej wojny i przewidywano jej wykorzystanie jako schronu przeciwatomowego na wypadek wojny. Po zakończeniu budowy linii w 1953, jej górna część została zamknięta (od stacji Płoszczad Riewolucii do Kijewskiej), ale w 1958 znów została оtwarta jako część linii Filowskiej.

Później już nie posługiwano się terminem „etap” jako część planu rozbudowy, jednak oddane w latach 1957–1958 określa się czasem jako piąty „etap”.

W styczniu 1977 i w lutym 2004 miały miejsce zamachy, a w marcu 2010 zorganizowano dwa zamachy.

15 lutego 2016 otwarta została 200. stacja metra – Sałarjewo[1].

Do sieci metra została zaliczona także moskiewska kolej jednoszynowa, wcześniej oznaczana М1, oraz ukończony w 2016 roku moskiewski pierścień centralny – w większości naziemny pierścień kolei otaczający historyczne granice Moskwy.

Linie metraEdytuj

 
Schemat sieci metra


Wykres liczby stacji metra w Moskwie na przestrzeni lat:

Symbol Nazwa (cyrylica) Nazwa (trb. łacińska) Stacje końcowe Otwarcie Ostatnia rozbudowa Długość (km) Liczba

stacji

  Сокольническая Sokolniczeskaja Bulwar RokossowskogoKommunarka 1935 2019 44.5 26
  Замоскворецкая Zamoskworieckaja ChowrinoAłma-Atinskaja 1938 2018 42.8 24
  Арбатско-Покровская Arbatsko-Pokrowskaja Piatnickoje SzosseSzczołkowskaja 1938 2012 45.1 22
  Филёвская Filowskaja Kuncewskaja / MeżdunarodnajaAleksandrowskij Sad 1958 2006 14.9 13
  Кольцевая Kolcewaja BiełorusskajaKrasnopriesnienskaja 1950 1954 19.3 12
  Калужско-Рижская Kałużsko-Riżskaja MiedwiedkowoNowojasieniewskaja 1958 1990 37.8 24
  Таганско-Краснопресненская Tagansko-Krasnopriesnienskaja PłaniernajaKotielniki 1966 2015 42.2 23
  Калининская Kalininskaja NowokosinoTrietjakowskaja 1979 2012 16.3 8
  Солнцевская Solncewskaja RasskazowkaSawiołowskaja 2014 2018 24.8 12
  Серпуховско-Тимирязевская Sierpuchowsko-Timiriaziewskaja AłtufjewoBulwar Dmitrija Donskogo 1983 2002 41.5 25
  Люблинско-Дмитровская Lublinsko-Dmitrowskaja SieligierskajaZiablikowo 1995 2018 38.3 23
  Большая Kольцевая Bolszoja Kolcewaja SawiołowskajaDiełowoj Centr 2018 12.6 6
  Каховская Kachowskaja WarszawskajaKaszyrskaja 1995 3.3 2
  Бутовская Butowskaja Bitcewskij ParkBuninskaja Alleja 2003 2014 10.0 7
  Некрасовская Niekrasowskaja KosinoNiekrasowka 2019 6.9 4
Łącznie: 397.3 232
  Московский монорельс Moskiewska kolej jednoszynowa TimiriaziewskajaUlica Siergieja Eisensteina 2004 4.7 6
  Московское центральное кольцо Moskiewski pierścień centralny OkrużnajaŁichobory 2016 54.0 31
Łącznie: 456.0 269
 

ZajezdnieEdytuj

  • ТCz-1 Północna (Северное)
  • ТCz-2 Sokół (Сокол)
  • ТCz-3 Izmajłowo (Измайлово)
  • ТCz-4 Krasnaja Priesnia (Красная Пресня)
  • ТCz-5 Kałużskoje (Калужское)
  • ТCz-6 Planiernoje (Планерное)
  • ТCz-7 Zamoskworiecka (Замоскворецкое)
  • ТCz-8 Warszawska (Варшавское)
  • ТCz-9 Filowska (Фили)
  • ТCz-10 Swibłowo (Свиблово)
  • ТCz-11 Wychino (Выхино)
  • ТCz-12 Nowogiriejewo (Новогиреево)
  • ТCz-13 Czerkizowo (Черкизово)
  • ТCz-14 Władykino (Владыкино)
  • ТCz-15 Pieczatniki (Печатники)
  • ТCz-16 Bratiejewo (Братеево), w budowie
  • TCz-17 Mitino (Митино), w budowie
  • TCz-18 Sołncewo (Солнцево), w budowie

Metro ściśle tajneEdytuj

Osobny artykuł: Metro-2.

W Moskwie oprócz powszechnie znanej i bardzo rozbudowanej sieci metra istnieje też drugie, całkowicie niezależne od tego pierwszego. Określane kryptonimem system D-6 (Д-6) zaś od publikacji w 1992 w czasopiśmie „Ogoniok” bardziej znane jako Metro-2. Składa się prawdopodobnie z trzech linii tylko do użytku aparatu władzy i wojska.

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e f g h Moskwa otworzyła 200. stację metra (pol.). transport-publiczny.pl, 2016-02-16. [dostęp 2016-02-16].
  2. Информация. www.mosmetro.ru. [dostęp 2015-11-16].
  3. Метрополитен в цифрах.

Linki zewnętrzneEdytuj