Otwórz menu główne

Mieczysław Więckowski

Oficer dyplomowany Wojska Polskiego

Mieczysław Nicefor Więckowski (ur. 11 kwietnia 1895 w Krakowie, zm. 13 maja 1926 w Lublinie) – pułkownik Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Mieczysław Nicefor Więckowski
Prus
Ilustracja
Mieczysław Więckowski w czasie służby w Legionach Polskich.
pułkownik Sztabu Generalnego pułkownik Sztabu Generalnego
Data i miejsce urodzenia 11 kwietnia 1895
Kraków, Austro-Węgry
Data i miejsce śmierci 13 maja 1926
Chełm, Polska
Przebieg służby
Lata służby 1914–1926
Siły zbrojne Orzełek legionowy.svg Legiony Polskie
Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie
Jednostki 2 Pułk Piechoty
4 Pułk Piechoty Legionów
7 Pułk Piechoty Legionów
Stanowiska dowódca pułku piechoty
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
wojna polsko-bolszewicka
Odznaczenia
Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Niepodległości z Mieczami Krzyż Walecznych (1920-1941, czterokrotnie) Krzyż Walecznych (1920-1941, trzykrotnie) Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości
Odznaka pamiątkowa Polskiej Organizacji Wojskowej Krzyż Legionowy
Grób pułkownika Mieczysława Więckowskiego na Starych Powązkach w Warszawie (stan na kwiecień 2012)

Dzieciństwo i młodośćEdytuj

Mieczysław Nicefor Więckowski urodził się 11 kwietnia 1895 roku w Krakowie, w rodzinie Ferdynanda i Eugenii z domu Bartsch. Był młodszym bratem pułkownika dyplomowanego piechoty Erwina Emila Janusza (1894–1975).

Ukończył III Gimnazjum im. Sobieskiego. Od 1910 roku pracował w uczniowskiej organizacji „Zarzewie”. Od samego początku w 1911 roku należał do Drużyn Strzeleckich, a od 1912 w Skautingu i Drużynach Polowych Sokoła. W styczniu 1913 roku został plutonowym IV plutonu II drużyny, a w marcu 1913 r. – instruktorem. Wkrótce ukończył kurs oficerski pod kierunkiem pułkownika Zygmunta Zielińskiego.

I wojna światowa - Legiony Polskie, POWEdytuj

Wybuch wojny zastał Więckowskiego na obozie wędrownym. Na wiadomość o tym natychmiast udał się do Krakowa i przeszedł ćwiczenia w VIII Drużynie Polskiego Sokoła Krakowskiego pod komendą ówczesnego majora Bolesława Roji. Otrzymał stopień chorążego. Oddziały Sokoła weszły w skład utworzonego 2 pułku piechoty Legionów Polskich jako II batalion. Razem z pułkiem 30 września 1914 roku wyruszył do walki w Karpaty jako dowódca II plutonu 7 kompanii. Przeszedł cały szlak bojowy uczestnicząc w bitwach: Krasfalu, Pasieczna, Nadwórna, Hwozd, Młotków, Zielona, Kosmacz, Okermeso, Kliwa. Po bitwie pod Młotkowem za dzielność został mianowany podporucznikiem. Ciężka zimowa kampania wykończyła słaby organizm Więckowskiego, który dostał tyfusu. Był leczony początkowo w szpitalu cholerycznym w Marmarosz Sziget, a potem w Wiedniu. W wyniku powikłań zaczął chorować na serce. Przy wypisie ze szpitala zakwalifikowany został jako niezdolny do służby wojskowej.

Pomimo słabego zdrowia 4 lipca 1915 roku stawił się w 4 pułku piechoty i został przydzielony do III baonu porucznika Edwarda Szarauca. Z 4 pułkiem przeszedł cały szlak bojowy uczestnicząc w bitwach: Majdan Borzechowski, Jastków i pościg do Majdanu Krasienińskiego (mianowany dowódcą 1 kompanii w miejsce rannego porucznika Bończy-Uzdowskiego. Następnie walczył pod Bartnikiem, Kozłówką, Kieszówką, Łysobykami i pozostałych bitwach i utarczkach na Lubelszczyźnie.

Uczestniczył w ciężkim marszu na Wołyń do Czeben nad Styrem, następnie w bitwach: Koszyszcze, Kostiuchnówka, Optów, Maniewicze, Gródek, Sitowicze, Rudka Miryńska.

Mieczysław Więckowski należał do najbardziej zdyscyplinowanych i walecznych żołnierzy pułku[1] Mając zaledwie 21 lat został awansowany na kapitana (wrzesień 1916). Po kampanii na Wołyniu Więckowski na krótko został dowódcą batalionu II Obozu Szkolnego w Ostrowie.

W wyniku kryzysu przysięgowego (sierpień 1917) wrócił do 4 pułku, gdzie stał się jednym z głównych organizatorów oporu przeciwko złożeniu przysięgi. Po złożeniu oświadczenia, że przysięgi nie złoży, został 24 sierpnia 1917 roku zwolniony z Legionów. Wkrótce dostał rozkaz odprowadzenia swoich podwładnych (305 ludzi) do obozu internowania w Szczypiórnie. Chciał z nimi tam pozostać, ale rozkazem Komendy Legionów musiał natychmiast stawić się do Krakowa. Ze względu na zły stan zdrowia został zwolniony do cywila. Zapisał się na medycynę. W tym czasie działał i kładł podwaliny pod krakowskie POW. Został szefem sztabu Komendy Naczelnej nr 2 w Krakowie (Komendant mjr Władysław Bończa-Uzdowski), której podlegały okręgi: Kraków, Lwów, Podkarpacie. Kierował pracami organizacyjnymi w całej Małopolsce Zachodniej.

Polska niepodległaEdytuj

Po mobilizacji i zajęciu Krakowa przez Wojsko Polskie Więckowski powrócił do wojska, gdzie początkowo został mianowany Szefem Bezpieczeństwa, a potem dowódcą II batalionu 4 pułku piechoty Legionów. Wkrótce został przydzielony do Dowództwa Okręgu Krakowskiego na stanowisko Szefa Oddziału Operacyjnego. Gdy wybuchła wojna polsko-ukraińska, na własną prośbę dostał się do dowództwa „Wschód” do generała Rozwadowskiego jako oficer operacyjny. Wkrótce Więckowski został odwołany z zajmowanego stanowiska i przeniesiony do Warszawy najpierw na stanowisko referenta, potem szefa sekcji, wreszcie na szefa I Oddziału Naczelnego Dowództwa. W czasie Bitwy Warszawskiej prosił kilkakrotnie szefa sztabu o przeniesienie na front. Wkrótce na froncie zginął jego brat, porucznik 4 pułku piechoty Legionów Tadeusz Więckowski. Mieczysław znowu starał się o przeniesienie na front w celu odszukania zwłok i pomszczenia brata. Dowództwo kategorycznie odmówiło. Wkrótce Więckowski został mianowany w wieku 24 lat na stanowisko generała podporucznika (6 maja 1920 r.). Miał bezpośredni kontakt z Komendantem.

We wrześniu 1921 roku ukończył I Kurs Normalny Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie z wynikiem bardzo dobrym i pozytywną opinią dyrektora nauk, pułkownika Louisa Faury. Po kursie przydzielony został do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr II w Lublinie na stanowisko zastępcy szefa sztabu. Wkrótce został szefem sztabu DOK II. W 1924 roku 29-letni Więckowski dostał pochwałę od Szefa Sztabu Generalnego i Inspektora Armii Nr V, a w listopadzie 1925 został dowódcą 7 pułku piechoty Legionów w Chełmie.

Obowiązki dowódcy pułku pełnił do przewrotu majowego. W wyniku sytuacji w państwie oraz mowy marszałka Wojciecha Trąmpczyńskiego, wysłał żołnierzy pułku na pomoc rządowi, sam zaś, aby uniknąć konieczności opowiedzenia się po którejkolwiek ze stron, postanowił odebrać sobie życie. Zmarł 13 maja 1926 roku w Wojskowym Szpitalu Okręgowym w Lublinie[2]. Pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie - kwatera 45, grób 131[3].

Ordery i odznaczeniaEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. W opinii pułkownika Roji "Jeden z najgorliwszych i najpoważniej traktujących swe obowiązki komendantów kompanji. Podczas odwrotu spod Optowej wycofał się ostatni. Na awans szczególnie zasługuje!.
  2. Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 24 z 23.06.1926 r.
  3. Patrz Pod Sztandarem P.O.W. - Szkice i wspomnienia zebrane dla uczczenia uroczystości Poświęcenia Sztandaru... s. 15.
  4. Dekret Naczelnika Państwa L. 11314 V.M. Adj. Gen. z 1922 r. (Dziennik Personalny z 1922 r. Nr 6, s. 225)
  5. M.P. z 1938 r. nr 93, poz. 143 zamiast uprzednio nadanego Krzyża Niepodległości.
  6. Dziennik Personalny MSWojsk. z 1922 r. Nr 12, s. 376

BibliografiaEdytuj

  • Pod Sztandarem P.O.W. - Szkice i wspomnienia zebrane dla uczczenia uroczystości Poświęcenia Sztandaru, Odsłonięcia Tablicy Pamiątkowej Ś. P. Płk. Mieczysława Więckowskiego i Połączenia Okręgu Siedleckiego Związku Peowiaków z Okręgiem Lubelskim, Wydanie staraniem Zarządu okręgu i Koła Związku Peowiaków w Lublinie, Lublin w marcu 1935. Cyfrowa Biblioteka Narodowa.
  • August Krasicki Dziennik z kampanii rosyjskiej 1914-1926 Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 1988.

Linki zewnętrzneEdytuj