Morawica (województwo małopolskie)

wieś w województwie małopolskim
Zobacz też: Morawica w innych znaczeniach tej nazwy.

Morawicawieś w Polsce, położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Liszki. Znajduje się w obrębie dwóch regionów geograficznych; Garbu Tenczyńskiego zaliczanego do Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej i Obniżenia Cholerzyńskiego będącego mezoregionem Bramy Krakowskiej[2]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krakowskiego.

Artykuł 50°4′27.2″N 19°44′58.8″E
- błąd 4 m
WD 50°4'52"N, 19°44'59"E, 50°4'30.14"N, 19°45'10.44"E
- błąd 1954 m
Odległość 4 m
Morawica
wieś
Ilustracja
Kościół
Państwo  Polska
Województwo  małopolskie
Powiat krakowski
Gmina Liszki
Liczba ludności (14.04.2020) 1059
Strefa numeracyjna 12
Kod pocztowy 32-084[1]
Tablice rejestracyjne KRA
SIMC 0325624
Położenie na mapie gminy Liszki
Mapa konturowa gminy Liszki, u góry znajduje się punkt z opisem „Morawica”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „Morawica”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Morawica”
Położenie na mapie powiatu krakowskiego
Mapa konturowa powiatu krakowskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Morawica”
Ziemia50°04′27,2″N 19°44′58,8″E/50,074222 19,749667

Przez miejscowość przebiega autostrada A4 (w tym miejsce obsługi podróżnych MOP-Morawica).

Integralne części wsiEdytuj

Integralne części wsi Morawica[3][4]
SIMC Nazwa Rodzaj
0325630 Bory część wsi
0325647 Duża Morawica część wsi
0325653 Granice część wsi
0325660 Mała Morawica część wsi
0325676 Pastwisko część wsi
0325682 Zagrody część wsi

HistoriaEdytuj

Wieś w okresie średniowiecza stanowiła wraz z okolicznymi dobrami siedzibę rodu Toporczyków (Toporów), którzy później przyjęli nazwisko Tęczyńskich. Najstarsza wzmianka o rycerzach z Morawicy znajduje się w „Cudach św. Stanisława – Żywot większy” (Vita Sancti Stanislai – Vita maior) Wincentego z Kielczy; wspomniany jest tam rycerz Andrzej z Morawicy oraz pleban z Morawicy o imieniu Świętek (1247-1253) – jest to również najstarsza wzmianka o parafii w Morawicy. W XIV wieku Toporczycy przenieśli swoją siedzibę do zamku Tenczyn, którego budowę rozpoczął w 1319 roku kasztelan krakowski Jan Nawój z Morawicy. Około 1408 roku kaplicę zamkową przekształcono w murowany kościół; wykorzystano do tego celu kamienie pochodzące z rozbiórki części zamku w Morawicy. W „Księdze uposażeń diecezji krakowskiej” (Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis, 14701480) Jana Długosza znajduje się informacja, że kościół w Morawicy, wzniesiony w 1408 roku, był „zbudowany z białego kamienia” (łac. ex albo lapide murata).

W XVII wieku wieś przeszła w ręce Czartoryskich[5]. W 1743 roku stary kościół rozebrano i na jego miejscu zbudowano obecny kościół ze środków przekazanych przez Augusta Aleksandra Czartoryskiego. Od połowy XIX wieku Morawica była własnością rodu Potockich, którzy przed II wojną światową sprzedali dobra w Morawicy Andrzejowi Jaworowskiemu.

ZabytkiEdytuj

Obiekty wpisane do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego[6].

Osobny artykuł: Zamek w Morawicy.

PrzypisyEdytuj

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 794 [dostęp 2020-12-22] [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  2. Dolinki Podkrakowskie. Mapa turystyczna 1:25 000. Kraków: Wyd. Compass, 2006. ISBN 83-89165-95-3.
  3. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  4. GUS. Rejestr TERYT
  5. a b www.morawica.net (pol.). [dostęp 2015-02-06].
  6. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo małopolskie. 2020-09-30.

Linki zewnętrzneEdytuj