Otwórz menu główne

Mykines (miejscowość)

(Przekierowano z Mykines (osada))

Mykines (duń. Myggenæs, IPA: mi:ɪneːs) – miejscowość na Wyspach Owczych, archipelagu leżącym na Morzu Norweskim, który jest terytorium zależnym Królestwa Danii o szerokiej autonomii. Administracyjnie wieś ta mieści się w regionie Vágar i gminie Sørvágur. Na początku roku 2015 zamieszkiwało ją na stałe 13 osób[2]. Z około 40 znajdujących się tam domów, tylko 6 jest używanych przez cały rok. Większość służy obecnie, jako miejsce wypoczynku letniego Farerczyków z pozostałych wysp.

Mykines
Ilustracja
Mykines na znaczku z 1978
Państwo  Dania
Terytorium zależne  Wyspy Owcze
Region Vágar
Gmina Sørvágs kommuna
Data założenia 1. połowa XIV wieku[1]
Populacja (I 2015)
• liczba ludności

13[2]
Kod pocztowy FO-388
Położenie na mapie Wysp Owczych
Mapa lokalizacyjna Wysp Owczych
Mykines
Mykines
Ziemia62°06′15″N 7°38′46″W/62,104167 -7,646111
Portal Portal Wyspy Owcze

Spis treści

NazwaEdytuj

Nazwa zarówno miejscowości, jak i wyspy zmieniała się dosyć często w przeciągu lat. Używano następujących wariacji: Mykines, Mykiness, Mikines, Mikjinees, Mikjunes, Mygenes, Mygenæs i Myggenæs[3]. Najstarszą z tych wersji jest Mykiness, której używano około roku 1400. Może ona pochodzić od celtyckiego Muc-innis, czyli Wyspa Świń[3].

Nazwa ta bywa jednak tłumaczona także, jako Cypel Odchodów[3]. Wyjaśnieniem tej nazwy ma być przekaz o tym, że ludzie z pobliskiej wyspy Vágar mieli wyrzucać odchody byków na pływające wyspy, które docierały do Mykines.

Lucas Debes w swoim dziele Færøernes beskrivelse (Opis Wysp Owczych, 1673) tłumaczy źródłosłów słowa Myggenæs. Ma ono pochodzić od duńskiego myg, oznaczającego komara[3]. Jednak najprawdopodobniej dotyczy to nie zwykłych komarów, bo tych nie ma wielu na wyspie, a innych owadów, które się tam pojawiają[3].

Kolejnym badaczem, który usiłował wyjaśnić znaczenie nazw wyspy i osady był Jens Christian Svabo. W swoim dziele Indberetninger fra en rejse i Færøe 1781 – 1782 (Raport z Podróży na Wyspy Owcze 1781 – 1782), podaje kilka nazw wyspy, jednak dla żadnej nie wywodzi źródłosłowu[3]. Były to: Mygenes, Mikjinees, Mykines, Myggenæs[3].

Słowo Mikines było używane jeszcze w XIX wieku. Między innymi stosował je malarz Samuel Joensen[3]. Obecnie jednak jedyną używaną nazwą jest Mykines[3].

GeografiaEdytuj

Klimatogram dla Mykines2008
IIIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIXII
 
 
0
 
10
-3
 
 
0
 
12
-7
 
 
0
 
9
-4
 
 
0
 
12
-1
 
 
0
 
18
3
 
 
0
 
15
5
 
 
0
 
16
7
 
 
0
 
16
8
 
 
0
 
14
4
 
 
0
 
13
-3
 
 
0
 
11
-3
 
 
0
 
11
-1
Temperatury w °C
Opad całkowity w mm

PołożenieEdytuj

Mykines położona jest na wyspie o tej samej nazwie. Znajduje się ona na zachodniej, nizinnej części owej wyspy i jest najdalej wysuniętą miejscowością w tym kierunku na całym archipelagu. Zarówno, od północy, jak od południa miejscowość przylega do wybrzeża, a dalej rozpościera się Morze Norweskie, będące częścią Oceanu Atlantyckiego. Na zachodzie, za cienką cieśniną, mieści się wysepka Mykineshólmur, a na wschodzie szczyt Knúkur (560 m n.p.m.).

KlimatEdytuj

Miejscowość Mykines, podobnie jak inne na Wyspach Owczych, znajduje się w strefie klimatu umiarkowanego chłodnego w odmianie morskiej. Sprawia to, że roczne sumy opadów często przekraczają tam 1000 mm. Tego typu klimat oraz pobliski Golfsztrom sprawiają, że temperatura zimie rzadko spada znacznie poniżej 0 °C, w lecie natomiast nieczęsto przekracza 20 °C, zwykle oscylując w okolicach 15[4].

HistoriaEdytuj

Początki osadnictwa w okolicach Mykines datowane są na rok ok. 625[5]. Analiza pyłków kwiatowych wskazuje, że na polach w pobliżu miejscowości uprawiano wtedy owies i jęczmień[5]. Wielu uważa, że są to ślady irlandzkich lub szkockich eremitów, którzy mogli przybywać na Wyspy Owcze w tamtym czasie[5]. W źródłach Mykines pojawia się jednak dopiero około roku 1400[1], co może wskazywać na początek normańskiego osadnictwa w tamtym miejscu, a więc de facto początek współczesnej miejscowości.

Do XIX wiekuEdytuj

W roku 1538 król Danii Chrystian III Oldenburg wprowadził na Wyspach Owczych luteranizm, jako religię państwową. Rozebrano wtedy kościół w Mykines, podobnie, jak wiele innych na całym archipelagu[5].

Peter Claussøn Friis, norweski duchowny wspomina w swej książce Norges beskrivelse (Opis Norwegii, 1592) o charakterystycznym rodzaju myszy występującej wyłącznie na Mykines[5]. Trzy lata później, 25 kwietnia 1595 roku w okolicach wyspy zatonęło około 50 łodzi[5]. Zginęło wtedy od 200 do 300 ludzi, a wśród nich wszyscy dorośli mężczyźni w wieku produkcyjnym, mieszkający na Mykines[5].

W roku 1667 sztorm rozdzielił holenderską flotę handlową. Jeden statek pozostał na Islandii, dziesięć pożeglowało dalej do Hvalvík, a jeden uszkodzony, zwany Walcheren przepłynął między Kvivík i Leynar, a następnie wybrzeżami wyspy Suðuroy, by ostatecznie osiąść w pobliżu Mykines[5]. Znaczna część załogi zginęła, a dobra ze statku były potem przez długi czas sprzedawane przez mieszkańców pobliskiej osady[5]. W 1680 roku Rasmus Olesen, pastor z Vágar wygrał 4 gylden (farerska jednostka powierzchni) ziemi na Mykines od Petera Sørensena Broberga.

W roku 1750 statek z Londerry (Irlandia) zatrzymał się w okolicach wyspy z powodu mgły. Marynarze nie dali rady dopłynąć do niej na łodziach, ostatecznie zmieniając kurs i znajdując schronienie w Saksun[5]. Siedem lat później, podczas polowania na ptaki morskie zginął jeden mieszkaniec osady Mykines[5].

Według spisu z 1769 roku na Mykines mieszkało 61 ludzi, z czego 13 było dziećmi poniżej piętnastego roku życia, 30 dorosłymi kobietami, a 25 mężczyznami[5]. W 1778 mieszkańcy Mykines, podobnie jak wcześniej mieszkańcy Suðuroy, dostali prawo kupowania towarów przed kolejką na straganach w Tórshavn, stolicy Wysp Owczych[5]. Było to spowodowane dużą odległością pomiędzy miastem a Mykines.

W 1792 roku kolejni dwaj mężczyźni zginęli podczas polowania na ptaki morskie[5]. Było to najpewniej spowodowane tradycyjnym sposobem ich połowu – obaj połączeni byli liną, jeden stał na szczycie klifu, a drugi szukał ptasich gniazd na jego ścianie[5]. Skutkiem tego wypadku jest zaniechanie tej metody polowania[5]. W ostatnim roku XIX wieku dwudziestosześcioletni mężczyzna został zabity przez lawinę skalną[5].

XIX wiekEdytuj

W roku 1801 w miejscowości Mykines było 17 domów, w których mieszkać miało 74 ludzi[5]. Wśród nich miało być 19 dzieci w wieku do piętnastu lat, 30 kobiet i 20 mężczyzn między piętnastym a sześćdziesiątym rokiem życia oraz pięciu mężczyzn powyżej sześćdziesiątego roku życia[5]. Do roku 1855 liczba ludzi wzrosła 112, a w 1870 wyniosła 114[5].

W roku 1862 po raz pierwszy w historii na Mykines złapano i zjedzono pierwsze młode fulmary[5]. Rok później nowy kościół w Mykines został zniszczony przez sztorm[5]. Odbudowano go, jednak kolejna nawałnica, w 1877 zniszczyła go i tym razem[5]. W 1879 zbudowano nowy kościół[5].

W roku 1890 populacja Mykines liczyła 154 mieszkańców[5]. Wśród nich 53 to dzieci poniżej piętnastu lat, 54 to kobiety, 45 mężczyźni w wieku pomiędzy piętnastym a sześćdziesiątym rokiem życia, pozostałe dwie osoby to mężczyźni starsi niż sześćdziesiąt lat[5]. Dwa lata później w odstępie kilku miesięcy, kolejni dwaj mężczyźni zginęli podczas polowania na ptaki[5]. Kolejne trzy lata później, 26 stycznia 1895 roku, zginęło sześciu mężczyzn, płynących na łodzi z Mykines[5]. W 1896 w wiosce wybudowano szkołę[5].

XX wiekEdytuj

11 października 1911 roku miejscowość stała się siedzibą gminy Mykinesar kommuna obejmującą zasięgiem wyspę Mykines i pobliskie wysepki oraz szkiery[5]. W radzie tej jednostki administracyjnej zasiadły trzy osoby[5].

W 1925 roku w miejscowości mieszkało 179 osób, spośród których 27 było uczniami miejscowej szkoły[5]. Dwa lata później zbudowano tam pierwszą na Wyspach Owczych pływalnię[5]. Powstają wtedy też pierwsze plany połączenia Mykines z linią telefoniczną[5]. Początkowo zdawało się to niemożliwe, jednak władze archipelagu zdecydowały się połączyć latarnie morskie na Nólsoy oraz Mykinesholmur, dzięki czemu, od 1928 roku z miejscowości tej można dzwonić do miejsc na całym świecie[5].

7 marca 1934 roku statki Neptun z Vestmanna oraz Nólsoy z Tórshavn zatonęły w drodze na Islandię. Wśród 43 ofiar 9 było mieszkańcami Mykines[5]. Ku ich czci w 1939 umieszczono w kościele memoriał z nazwiskami zmarłych[5].

W kwietniu roku 1940 po raz pierwszy dostrzeżono niemieckie samoloty, a w rok później pobliska latarnia morska została trzykrotnie przez nie zaatakowana[5]. W 1942 wojsko brytyjskie, okupujące przyjacielsko archipelag, w pobliżu miejscowości Mykines zbudowało stację radarową, której pozostałości mogą być oglądane do dziś[5].

W latach 50. XX wieku populacja Mykines zaczęła spadać, w roku 1954 wyniosła 150 osób[5]. Rok później zbudowano drugi most most pomiędzy Mykines i pobliskim Mykineshólmur[5]. Od 1961 do 1964 budowano garb, dzięki któremu można było wciągać łodzie na brzeg, by chronić je przed zimowymi falami[5]. W roku 1968 po raz pierwszy wyspę Mykines odwiedził ktoś z duńskiej rodziny królewskiej[5]. Była to obecna królowa Danii, Małgorzata oraz jej mąż Henryk. W tym samym roku Niclas Hansen, najstarszy wówczas mieszkaniec miejscowości, uruchomił, działający do dziś, generator prądu[5].

W roku 1970 w pobliżu wsi rozbił się samolot Air Iceland. Zginęło wtedy osiem osób[5]. W pobliskim kościele do dziś znajduje się memoriał, upamiętniający tę tragedię, ufundowany przez Air Iceland. 23 grudnia 1971 roku duński helikopter dostarczył pocztę i prezenty mieszkańcom Mykines, bo połączenie morskie zostało zablokowane przez złe warunki pogodowe. Z tej samej przyczyny helikopter nie mógł ponownie wystartować i uszkodzeniu uległy dwa silniki[5]. Dwa inne helikoptery przybyły z Danii, przywożąc nowe silniki, jednak z powodu problemów technicznych jeden z nich ponownie nie mógł wyruszyć z Mykines. Usterkę naprawiono 2 stycznia 1972 roku[5]. W 1979 rozpoczęto budowę nowego przekaźnika radiowo-telewizyjnego, który ulokowano na Knúkur[5]. Stamtąd do chwili obecnej dostarczany jest sygnał do Mykines.

W 1981 roku zaczęły kursować helikoptery także pomiędzy mniejszymi wyspami na Wyspach Owczych. W tym samym roku, 20 sierpnia na Mykines przybył premier Danii Anker Jørgensen, skąd miał odlecieć helikopterem[5]. Regularne loty rozpoczęły się jednak od 1983 roku. W 1987 roku nowy statek, o nazwie Sulan zaczął przewozić pasażerów z i na Mykines[5]. Poprzedni, zbudowany w 1927 roku we Fredikssund, przestał być używany. W 1989 roku powstał nowy, trzeci most na Mykineshólmur. Rok później asfaltem zostały pokryte wszystkie drogi na wyspie, a 20 czerwca ponownie przybyła tam Małgorzata II ze swym mężem, już, jako królowa[5].

W 1991 zatonął statek wracający na Mykines z 7 ludźmi i 31 owcami na pokładzie. Trzech zginęło[5]. 17 maja 1992 otworzono hotel Kristianshus. 9 sierpnia 1999 Mykines odwiedzili premierzy Danii i GrenlandiiPoul Nyrup Rasmussen oraz Jonathan Motzfeldt[5].

XXI wiekEdytuj

W roku 2001 z wizytą na Mykines przybyli: prezydent Islandii Ólafur Ragnar Grímsson oraz premier Wysp Owczych Anfinn Kallsberg[5]. Rok później zawieszone zostały loty pomiędzy Sørvágur, a Mykines i rozpoczęto renowację lądowiska w wiosce, a także planowanie nowego[5]. Loty wznowiono w 2004 roku. Wtedy też zaczęto rozmowy o połączeniu gminy Mykines i Sørvagur, co uczyniono 1 stycznia 2005 roku[5].

Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

DemografiaEdytuj

Według danych Urzędu Statystycznego (I 2015 r.) jest 103. co do wielkości miejscowością Wysp Owczych.

 

    Ludność Mykines w latach 1769-2015
    Źródło: [2]

PrzypisyEdytuj

  1. a b Hvussu gomul er bygdin (far.). [dostęp 2010-01-30].
  2. a b c Urząd Statystyczny Wysp Owczych (ang. • far.). 2015. [dostęp 2016-06-25].
  3. a b c d e f g h i About Mykines (ang. • far.). 2009-11-18. [dostęp 2010-01-30].
  4. Strona statystyczna Wysp Owczych – Climate (ang. • far.). 2009. [dostęp 2010-01-30].
  5. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab ac ad ae af ag ah ai aj ak al am an ao ap aq ar as at au av aw ax ay az ba bb bc bd Events in the history of Mykines (ang. • far.). 2009-09-29. [dostęp 2010-01-30].

BibliografiaEdytuj

Linki zewnętrzneEdytuj