Myzon z Chen (stgr. Μύσων ὁ Χηνεύς; VI w. p.n.e.) – grecki myśliciel, zaliczany przez Platona do siedmiu mędrców starożytnej Grecji[1][2].

Według Diogenesa Laertiosa był synem Strymona, który miał być tyranem w swym kraju[3]. Pochodził z mało znanej wsi Chene (stgr. Chenai, łac. Chenae). Autorzy przytaczani przez Laertiosa nie byli zgodni co do jej lokalizacji; mogła znajdować się w górach Oita [4] we Ftiotydzie, bądź też w Lakonii, w Arkadii albo nawet na Krecie[5].

Według zachowanego przekazu, w odpowiedzi udzielonej Anacharzysowi wyrocznia delficka uznawała go za najmądrzejszego z ludzi, wyjaśniając: „Duch w nim bowiem jest bardziej do wzniosłych myśli sposobny”. Kiedy zaintrygowany tym Anacharzys udał się do niego, zastał go latem przy naprawie pługa, a zwróciwszy uwagę, że teraz nie czas na orkę, otrzymał odpowiedź: „Ale pora na przygotowanie się do niej” (wg Diogenesa Laertiosa 1, 106)[6]. Podobnie zagadnięty w Sparcie dlaczego śmieje się, choć nikogo przy nim nie ma, Myzon miał odpowiedzieć: „Właśnie dlatego” (Diogenes Laertios 1, 108)[6].

Jedyne znane i przytaczane z jego powiedzeń: „Trzeba badać nie sprawy na podstawie słów, ale słowa na podstawie spraw, bo nie z powodu słów dochodzą do skutku sprawy, ale z powodu spraw – słowa” (Diogenes Laertios 1, 108)[6].

Myzon nie cieszył się jednak nadmierną sławą, stąd też wiele jego powiedzeń miało być niesłusznie przypisywanych tyranowi Pizystratowi. Zmarł w wieku 97 lat[7].

PrzypisyEdytuj

  1. Giovanni Reale: Historia filozofii starożytnej. Lublin: Redakcja Wydawnictw KUL, 1999, s. 226.
  2. Por. Platon, Protagoras 343a.
  3. Diogenes Laertios: Żywoty i poglądy słynnych filozofów. Warszawa: PWN, 2006, s. 66-67.
  4. Οἴτη Oítē, łac. Oeta (dzis. Ita) – masyw górski w Pindos; w jednym z przekazów nazwany jest wprost „Ojtejczykiem” (Diogenes Laertios 1, 106).
  5. Diogenes Laertios: Żywoty i poglądy słynnych filozofów. s. 66.
  6. a b c Cyt. za Antologia anegdoty antycznej. Tłum. i opr. Jerzego Łanowskiego. Wrocław: Ossolineum, 1970, s. 25–26.
  7. Diogenes Laertios: Żywoty i poglądy słynnych filozofów. s. 67.