Nastawnik (łącznik elektryczny)

Nastawniki jazdy: lokomotywy serii EU07 (z lewej) i ezt serii EN57 (z prawej)

Nastawnik (ang. controller, w kolejnictwie także nastawnik jazdy, nastawnik kierunkowy) – przełącznik o wielu stanach ustalonych, przeznaczony do przełączania uzwojeń silników elektrycznych lub elementów pomocniczych (np. oporników, dławików, kondensatorów)[1].

Nastawniki jazdy w pojazdach trakcyjnychEdytuj

Lokomotywy elektryczneEdytuj

Najczęściej w elektrowozach produkcji polskiej dźwignie wału głównego nastawników jazdy występują w formie koła przypominającego kierownicę samochodową. W zależności od typu lokomotywy, nastawniki jazdy posiadają różną ilość pozycji.

Elektryczne zespoły trakcyjneEdytuj

W popularnych elektrycznych zespołach trakcyjnych produkcji Pafawag występuje nastawnik w formie rączki, który posiada znacznie mniej pozycji, niż nastawniki w lokomotywach. Spowodowane jest to tym, że nastawnik jednostek elektrycznych nie odłącza bezpośrednio oporników rozruchowych regulując prąd, lecz tylko zadaje tryb pracy przekaźnika samoczynnego rozruchu lub rodzaj połączenia uzwojeń silników trakcyjnych (rozruch odbywa się samoczynnie)[2].

PrzypisyEdytuj

  1. Praca zbiorowa: Słownik terminologiczny elektryki : Aparaty elektryczne wchodzące w skład urządzeń rozdzielczych, Część 1, Instytut Elektrotechniki – Warszawa 1989.
  2. Emilian Domański, Edward Kowalczyk, Janusz Skoniecki.: Elektryczne zespoły trakcyjne serii EW55 i EN57. Warszawa: Wydawnictwa Komunikacji i Łączności, 1974.