Otwórz menu główne

Nereus (także Nereusz, gr. Νηρεύς Nēreús, łac. Nereus, gr. Γερων Ἁλιος Gerōn Halios, łac. Geron Halius ‘Starzec Morski’) – w mitologii greckiej bóg morski, wróżbita[1].

Nereus
Νηρεύς
bóg morski, wróżbita
Ilustracja
Herakles i Nereus (lub Acheloos), malowidło na attyckim lekycie czarnofigurowym, VI wiek p.n.e., Luwr, Paryż
Inne imiona Nereusz
Występowanie mitologia grecka
Siedziba głębiny Morza Egejskiego między Samotraką a Imbrosem
Teren kultu starożytna Grecja
Rodzina
Ojciec Pontos lub Okeanos
Matka Gaja lub Tetyda
Żona Doris (okeanida)

Był bóstwem uczynnym i życzliwym dla żeglarzy[1][2]. Uchodził za syna Pontosa i Gai (lub tytana Okeanosa i tytanidy Tetydy) oraz za brata Taumasa, Forkosa, Keto, Eurybii[1][2][3]. Z Okeanidą Doris, która była jego żoną, spłodził córki Nereidy (nimfy morskie) i syna Neritesa[1][2][3][4]. Zamieszkiwał głębiny Morza Egejskiego, między Samotraką a Imbrosem. Posiadał zdolność (otrzymał ją w darze od swojego ojca) przemieniania się w różnego rodzaju stworzenia i istoty[4]. Potrafił także przepowiadać przyszłość[2][4].

W sztuce przedstawiany jest zwykle jako brodaty starzec jadący na trytonie lub hippokampie, z trójzębem[1].

Wyobrażenie o bóstwie przejawia się w greckim malarstwie wazowym i rzeźbie (fryz Ołtarza Pergamońskiego, przedstawiający sceny z gigantomachii).

Imieniem boga została nazwana jedna z planetoid(4660) Nereus.

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c d e Pierre Grimal: Słownik mitologii greckiej i rzymskiej. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 2008, s. 250. ISBN 83-04-04673-3.
  2. a b c d Vojtech Zamarovský: Bohovia a hrdinovia antických bájí. Bratislava: Perfekt a.s., 1998, s. 300. ISBN 80-8046-098-1. (słow.); polskie wydanie: Bogowie i herosi mitologii greckiej i rzymskiej (Encyklopedia mitologii antycznej, Słownik mitologii greckiej i rzymskiej).
  3. a b Starsi bogowie. W: Zygmunt Kubiak: Mitologia Greków i Rzymian. Warszawa: Świat Książki, 2003, s. 187–188. ISBN 83-7391-077-8.
  4. a b c Mity o bogach. W: Michał Pietrzykowski: Mitologia starożytnej Grecji. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1979, s. 55. ISBN 83-221-0111-2.

BibliografiaEdytuj

  • Aaron J. Atsma: Nereus (ang.). theoi.com. [dostęp 2010-11-07].
  • Hezjod: Narodziny bogów (Theogonia); Prace i dni; Tarcza. Warszawa: Prószyński i S-ka, 1999. ISBN 83-7255-040-9.
  • Nereus (ang.). mythindex.com. [dostęp 2010-11-07].
  • Carlos Parada: Nereus (Divinities of Waters and Landscapes) (ang.). maicar.com. [dostęp 2010-11-07].
  • William Smith: A Dictionary of Greek and Roman biography and mythology: Nereus (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-03-21].
  • Harry Thurston Peck: Harpers Dictionary of Classical Antiquities, 1898: Nereus (ang.). perseus.tufts.edu. [dostęp 2012-03-21].