Otwórz menu główne
Dolores Ibárruri Gómez, twórczyni hasła No pasarán
Transparent z hasłem No pasarán na jednej z ulic (Madryt, 1937)

¡No pasarán! (pol. nie przejdą!) – hasło używane dla podkreślenia determinacji utrzymania swej pozycji w walce, pierwszy raz użyte przez Dolores Ibárruri w czasie wojny domowej w Hiszpanii. Stało się zawołaniem bojowym wszystkich antyfaszystów[1].

W pełnej wersji słowa Dolores Ibárruri Gómez brzmiały: ¡No pasarán! Es preferible morir de pie que vivir de rodillas! („Nie przejdą! Lepiej umierać stojąc, niż żyć na klęczkach!”)[2]. Od tego czasu powiedzenie to stało się najpopularniejszym hasłem używanym przez stronę republikańską i Brygady Międzynarodowe.

Gdy Madryt został zdobyty przez nacjonalistów, generał Francisco Franco w swym przemówieniu wygłoszonym po zdobyciu Madrytu 1 kwietnia 1939 stwierdził: Hemos pasado („przeszliśmy”)[3], co było odpowiedzią na hasło republikanów[4].

Hasło No pasarán używane jest głównie przez środowiska lewicowe[5].

Jest to też tytuł wiersza Władysława Broniewskiego[6] w którym poeta napisał

Quote-alpha.png
Umierający republikanie, brocząc po bruku krwią swoich ran, w krwi umaczanym palcem po ścianie, wypisywali: "No pasaran!"

[7][6].

„No pasaran” to też tytuł płyty i piosenki polskiego punkowego zespołu Blade Loki[8].

PrzypisyEdytuj

  1. Praca zbiorowa, Wojna narodowo rewolucyjna w Hiszpanii 1936–1939, s. 165.
  2. Lech Wyszczelski: Bohaterowie stu bitew. Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1986, s. 26. ISBN 83-03-01442-0.
  3. Według niektórych wersji Han pasado („przeszli”).
  4. Marek Jan Chodakiewicz, Zagrabiona pamięć. Wojna w Hiszpanii 1936-39ISBN 83-907120-2-4​.
  5. Strona koalicji antyfaszystowskiej 11 listopada.
  6. a b hasło „No pasaran [w:] Katalog Biblioteki Narodowej.
  7. POSTEP.ORG - archiwum - Articles, postep.org [dostęp 2019-02-19].
  8. http://www.bladeloki.com/index2.php?strona=txt&job=no_pasaran_02.