Otwórz menu główne

Nowy Gierałtów

wieś w województwie dolnośląskim

Nowy Gierałtów (po 1945 Nowy Miłobądz[3], niem. Neu Gersdorf) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Stronie Śląskie.

Nowy Gierałtów
Kościół św. Jana Chrzciciela w Nowym Gierałtowie
Kościół św. Jana Chrzciciela w Nowym Gierałtowie
Rodzaj miejscowości wieś
Państwo  Polska
Województwo dolnośląskie
Powiat kłodzki
Gmina Stronie Śląskie
Wysokość 570-660[1] m n.p.m.
Liczba ludności (III 2011) 104[2]
Strefa numeracyjna 74
Kod pocztowy 57-550
Tablice rejestracyjne DKL
SIMC 0855612
Położenie na mapie gminy Stronie Śląskie
Mapa lokalizacyjna gminy Stronie Śląskie
Nowy Gierałtów
Nowy Gierałtów
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Nowy Gierałtów
Nowy Gierałtów
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Nowy Gierałtów
Nowy Gierałtów
Położenie na mapie powiatu kłodzkiego
Mapa lokalizacyjna powiatu kłodzkiego
Nowy Gierałtów
Nowy Gierałtów
Ziemia50°17′39″N 16°59′02″E/50,294167 16,983889
Biała Lądecka w Nowym Gierałtowie

PołożenieEdytuj

Nowy Gierałtów to wieś łańcuchowa o długości około 4 km, położona jest w dolinie Białej Lądeckiej, pomiędzy Górami Złotymi a Bialskimi, we wschodniej części Ziemi Kłodzkiej, na wysokości około 570-660 m n.p.m.[1]

Podział administracyjnyEdytuj

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa wałbrzyskiego.

HistoriaEdytuj

Nowy Gierałtów został założony w roku 1581 przez cesarskiego nadleśniczego Leonhardta von Veldhammera jako osada dla drwali[4]. W roku 1619 wzniesiono tu zachowany do dzisiaj kościół[5]. W 1684 roku Nowy Gierałtów został kupiony przez Michała von Althanna[4]. W XVIII wieku wzrosła rola warstwy rzemieślniczej, rozwijał się także lokalny handel, przemysł na terenie wsi reprezentowały młyny i tartaki[4]. W roku 1840 wieś należała do Marianny Orańskiej, były w niej wtedy: szkoła, tartak i dwa młyny wodne[5]. Nowy Gierałtów był wtedy przystankiem dla turystów i kuracjuszy udających się do Puszczy Jaworowej[5].
Po 1945 roku wieś została zasiedlona ale w niewielkim stopniu co wynikało to z trudnych warunków glebowo-klimatycznych, z małej ilości gruntów rolnych oraz z upadku lokalnego przemysłu. W 1998 roku na terenie wsi funkcjonowało tylko 19 gospodarstw, a z pracy w rolnictwie utrzymywało się 21% populacji[4].

ZabytkiEdytuj

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisany jest [6]:

  • kościół pw św. Jana Chrzciciela z 1619 r. Gruntownie przebudowany w roku 1715 i 1734. Stoi przy czerwonym szlaku turystycznym prowadzącym na Przełęcz Gierałtowską. Jest to budowla jednonawowa zakończona wielobocznym prezbiterium[5]. We wnętrzu zachowała się ambona z XVII wieku, chrzcielnica z początku XIX wieku i neobarokowy ołtarz z początku XX wieku, a także barokowe rzeźby[5].

Szlaki turystyczneEdytuj

Przez Nowy Gierałtów przechodzi   szlak turystyczny z Przełęczy Gierałtowskiej na Przełęcz Suchą[1].

Zobacz teżEdytuj

PrzypisyEdytuj

  1. a b c Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 16: Masyw Śnieżnika i Góry Bialskie. Warszawa: Wydawnictwo PTTK „Kraj”, 1993, s. 222-225. ISBN 83-7005-341-6.
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  3. Mapa WIG z 1947
  4. a b c d Dolny-Śląsk.org. [dostęp 2016-10-04].
  5. a b c d e Waldemar Brygier, Tomasz Dudziak: Ziemia Kłodzka. Pruszków: Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2010, s. 389, 390. ISBN 978-83-89188-95-3.
  6. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 83. [dostęp 29 sierpnia 2012].

BibliografiaEdytuj